In Moldavië heeft de pro-Europese Partij van Actie en Solidariteit (PAS) van president Maia Sandu de parlementsverkiezingen gewonnen. Dat maakte de Moldavische Centrale Kiescommissie bekend. Met nagenoeg alle stemmen geteld komt PAS op 50,03 procent, nipt een absolute meerderheid. Het pro-Russische Patriottische Blok volgt met 24,26 procent. Zowel Europa als Rusland volgden de verkiezingen met argusogen. Europese leiders reageren nu opgelucht.
Meerderheid Moldaviërs kiest voor Europa: pro-Europese partij van president Sandu wint parlementsverkiezingen
Meer dan 1,6 miljoen kiezers, wat neerkomt op 52 procent van de stemgerechtigde bevolking, brachten hun stem uit. Dat percentage ligt in lijn met de opkomst van 52,3 procent in 2021. 264.000 Moldaviërs stemden vanuit het buitenland, waar verschillende valse bommeldingen het stemproces een tijdje verhinderden.
De verkiezingen werden als cruciaal gezien voor de toekomst van Moldavië: verdere toenadering tot de Europese Unie, of juist een terugkeer richting Russische invloed. De meerderheid van de bevolking lijkt nu dus gekozen te hebben voor een pro-Europese koers.
PAS, die sinds 2021 de meerderheid in het parlement heeft, staat tegenover meerdere Ruslandgezinde partijen, maar heeft weinig mogelijke pro-Europese coalitiepartners. Dankzij de meerderheid die ze nu behaalt, hoeft ze niet in gesprek te gaan met de andere partijen en kan ze haar werk verderzetten. PAS hoopt tegen 2030 lid te zijn van de EU.
Naast het Patriottisch Blok zullen ook de Ruslandvriendelijke Alternativa (7,99 procent) en de populistische Partidul Nostru (6,21 procent) een plek krijgen in het parlement, net als de rechts-liberale Partidul Democrația Acasă (5,63 procent).
De nieuwe volksvertegenwoordiging zal bestaan uit 101 parlementsleden. Daaruit moet de president een premier aanwijzen, doorgaans uit de grootste partij, die vervolgens probeert een regering te vormen.
Inwoners van de Moldavische hoofdstad Chişinǎu reageren op maandagochtend: "We hopen op werk en een goed salaris, zodat we het land niet moeten verlaten"
"Ongeziene desinformatiecampagne"
De verkiezingen verliepen onder hoogspanning. Zowel de pro-Europese als de pro-Russische kampen beschuldigden elkaar van manipulatie en intimidatie tijdens de campagne. Volgens de EU werd de stembusgang overschaduwd door "een ongeziene desinformatiecampagne" vanuit Rusland.
Moldavische autoriteiten meldden honderden incidenten: van cyberaanvallen op de verkiezingsinfrastructuur en de overheidscloud over illegaal vervoerde kiezers tot stembriefjes die zouden zijn buitengesmokkeld en kiezers die hun stembiljetten fotografeerden. De politie arresteerde 3 mannen uit Transnistrië die plannen hadden om na de stemming onrust te veroorzaken. Bij hen werden pyrotechniek en brandstoffen gevonden.
Opluchting in Europa
Verschillende Europese leiders hebben intussen opgelucht gereageerd op de verkiezingsuitslag.
"Geen enkele poging om angst en verdeling te zaaien kon jullie vastberadenheid stoppen", schrijft Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen op X. "Jullie hebben een duidelijke keuze gemaakt: Europa, democratie, vrijheid. Onze deur staat open."
Ook Antonio Costa, voorzitter van de Europese Raad, is opgelucht. "Ze hebben gekozen voor democratie, hervormingen en een Europese toekomst, ondanks druk en inmenging van Rusland", deelt hij eveneens mee op X. "Het Moldavische volk heeft gesproken en hun boodschap is luid en duidelijk", aldus Costa nog. "De EU staat aan de zijde van Moldavië, tijdens elke stap van het proces."
Frans president Emmanuel Macron, die in augustus nog met zijn Poolse en Duitse collega een bezoek bracht aan Moldavië, prees de duidelijke pro-Europese keuze van de Moldaviërs "ondanks de pogingen tot inmenging en druk". "Frankrijk staat aan de kant van Moldavië in zijn Europese project en zijn streven naar vrijheid en soevereiniteit."
