Dubbel zoveel fietsparkeerplaatsen in Antwerpen in 10 jaar tijd, al blijft Fietsersbond kritisch

Het aantal Antwerpenaren dat met de fiets naar het werk rijdt of de fiets gebruikt voor zijn of haar vrije tijd, is de afgelopen 10 jaar fel gestegen . In 2015 gebruikte ongeveer 30 procent van de inwoners de fiets voor die verplaatsingen, vorig jaar was dat meer dan 40 procent. 

Meer fietsers betekent dat er ook meer parkeerplaatsen nodig zijn om alle fietsen een plek te geven. "We zetten al 10 jaar hard in op extra parkeerplaatsen voor fietsers", zegt Koen Kennis (N-VA), schepen voor Mobiliteit. 

Tussen 2020 en 2024 zijn er ruim 3.000 fietsbeugels bijgekomen in de stad. Goed voor in totaal 20.056 plekken om je fiets aan vast te leggen.

De bewaakte fietsstallingen zijn op 10 jaar tijd nog sterker gegroeid. In 2015 waren er 2.415 plaatsen in publieke bewaakte fietsparkings, vorig jaar waren dat er bijna 6.000. Antwerpen heeft momenteel 10 van zulke fietsparkings die bewaakt worden met camera's. 

Die vind je nu bijvoorbeeld onder het Centraal Station, aan de Teniersplaats bij metrohalte Opera en aan het vernieuwde Zuidpark.

De komende jaren komen er nog grootschalige fietsparkings in Antwerpen. In de eerste plaats in het stadscentrum en aan stationsomgevingen. "Bij de heraanleg van de Groenplaats plannen we een grote ondergrondse publieke fietsparking", aldus Kennis.

"Ook bij de heraanleg van het Koningin Astridplein aan het Centraal Station staat een vernieuwde en uitgebreide fietsparking op de prioriteitenlijst. Momenteel wordt er een fietsparking geïntegreerd in een nieuw kantoorgebouw aan Berchem station."

Naast de gratis publieke plaatsen voor fietsen, voorziet de stad ook steeds meer buurtfietsenstallingen. Daar betaal je 6,85 euro per maand, per fiets die je wil stallen. 10 jaar geleden waren er in de stad 32 van zulke fietsenstallingen, goed voor 447 fietsen. Vorig jaar waren dat er al 66 voor in totaal 1.754 fietsen.

Toch blijkt dat niet voldoende. Voor sommige buurtfietsenstallingen beland je op een wachtlijst waar je soms meer dan een jaar op staat. "Er moeten er zeker en vast nog bijkomen", vindt schepen Kennis. "Wie een goede locatie kent, mag die zeker doorgeven."

Nieuwe locaties vinden in een dichtbevolkte en volgebouwde stad, blijkt niet eenvoudig. "Daarom experimenteren we met buurtfietsenstallingen op het openbaar domein", gaat Kennis verder.

"Aan de Maria-Henriëttalei in het centrum hebben we er zo 1 gezet. Dat is natuurlijk niet overal mogelijk, dus proberen we nog steeds zoveel mogelijk gebouwen te vinden voor nieuwe buurtfietsenstallingen."

Voor bakfietsen zijn er in de stad amper geschikte parkeerplaatsen te vinden. "Waar we kunnen, voorzien we speciale plekken voor de niet-klassieke fietsen zoals bakfietsen, longtail-fietsen of driewielers", zegt Kennis. "Zulke parkeerplaatsen nemen extra ruimte in. Het is dus niet evident om zulke parkeerplaatsen te voorzien. In publieke fietsparkings willen we 10 procent van de capaciteit voorbehouden voor buitenmaatse fietsen."

In de vernieuwde Antwerpse bouwcode zijn er ook strengere parkeernormen voor fietsen opgelegd. Voor woningen geldt bijvoorbeeld de norm: per slaapkamer moet er 1 fietsparkeerplaats voorzien worden. Daarmee wil de stad vermijden dat er te veel fietsen op het openbaar domein geparkeerd worden. 

Ondanks de inspanningen van de stad is de Fietsersbond nog lang niet tevreden. "We zijn blij dat er in fietsparkeerplaatsen geïnvesteerd wordt, maar er mag nog wel een tandje bijgestoken worden", reageert Renaat Van Hoof van de Antwerpse Fietsersbond. 

Wat de fietsbeugels betreft, zegt Van Hoof dat er vaak nog te weinig zijn of dat er vaak zelfs geen staan waar er wel plaats is. "Dat komt vooral omdat de stad geen parkeerplaatsen voor auto's wil opofferen voor extra parkeerplek voor fietsen. De auto krijgt nog altijd voorrang op de fiets." 

De Fietsersbond wil ook dat de stad nadenkt over het ontwerp van die fietsbeugels."Bepaalde sloten geraken er niet gemakkelijk rond", zegt Van Hoof. "Zeker als je zowel het kader als het wiel wil vastzetten, wat vaak wordt aangeraden."

Van Hoof vindt ook dat de fietsbeugels verder van elkaar moeten geplaatst worden zodat ook bakfietsen ertussen kunnen.

Het totaal van 1.754 plaatsen in buurtfietsenstallingen doet de wenkbrauwen fronsen bij de Fietsersbond. "Als je dat vergelijkt met het aantal Antwerpenaren dat een plaatsje nodig heeft voor zijn fiets, is dat heel weinig", besluit Van Hoof. "Dat moet dus fors verhoogd worden."