Nu er crisisoverleg komt over wolf in Limburg: met welke maatregelen kunnen we onze huisdieren nog beschermen?  

De wolf is al 8 jaar terug in ons land na een eeuw van afwezigheid. Goed nieuws voor de biodiversiteit, maar sinds de comeback van de wolf zijn er ook al heel wat problemen opgedoken. Want na heel wat doodgebeten schapen, zijn er deze zomer plots 9 pony's gedood door een wolf. En zo wordt de bezorgdheid onder dierenhouders in het noordoosten van Limburg steeds groter.

Op vraag van de burgemeesters van Peer en Oudsbergen komt er donderdag dan ook een crisisoverleg met minister van Landbouw Jo Brouns (CD&V), het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, de lokale besturen en het provinciebestuur van Limburg. 

Maar welke maatregelen kunnen we nog nemen om onze dieren te beschermen tegen de wolf? En wat zou er dus besproken kunnen worden op zo'n crisisoverleg? We vragen het aan wolvenexpert Joachim Mergeay van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. 

Hét middel dat onze dieren zou moeten beschermen tegen wolven: wolfwerende omheining. En toch hoor je wel vaker dat een schaap is doodgebeten "en dat ondanks de wolfproof omheining". Maar volgens Mergeay zit daar een grote denkfout.

"Veel mensen denken dat ze een wolfwerend raster hebben, maar daar zijn vaak veel mankementen aan", stelt hij. "Dat is een beetje de knutselaar in de Vlaming, als ik het zo mag zeggen."

"Wolfwerende omheining wordt gezet volgens heel specifieke vereisten, die heel erg strikt genomen zouden moeten worden. De duivel zit net in de details. Maar als je die regeltjes goed volgt, heb je geen andere maatregelen nodig, want dan kan de wolf niet binnen."

Volgens Mergeay zouden nieuwe informatiecampagnes rond het correct plaatsen van wolfwerende omheiningen daarom nuttig zijn. "Het zou goed zijn als iedereen die denkt dat die een goede omheining heeft, dat nog eens heel goed nagaat. Zo'n campagne zou ook mensen kunnen informeren over het Wolf Fencing Team, waar je beroep op kan doen voor advies rond wolfwerende omheining."

Volgens burgemeester van Peer Steven Matheï (CD&V) knelt het schoentje ook bij de regelgeving rond schutstallen die eigenaars op hun weides mogen zetten. "Volgens de huidige regelgeving moeten die stallen aan 3 kanten open zijn, maar dat biedt natuurlijk nauwelijks bescherming tegen een roofdier als de wolf", klaagt Matheï aan.

Zou het dan niet beter zijn om schutstallen toe te laten die afgesloten zijn? "Dan moeten mensen hun dieren ophokken. Veel paardenhouders zijn daar tegen, omdat ze vinden dat hun dieren 's nachts buiten moeten lopen", reageert Mergeay. 

"Daar kun je je natuurlijk vragen bij stellen. Mijn collega's in Polen zouden bijvoorbeeld heel verbaasd zijn als ze horen dat paarden hier buiten lopen in een omgeving waar wolven leven. Als je je pony 's nachts binnen kan zetten, dan zou ik dat doen. Maar de regelgeving aanpassen an sich zou het probleem niet oplossen, want ook dan heb je nog steeds wolfwerende hekken nodig."

Nog een oplossing die burgemeester Matheï naar voren schuift: lokale besturen zouden crisisomheiningen, ofwel rescue sets, moeten kunnen inzetten. 

Die omheiningen dienen als korte-termijn-oplossing in afwachting van een permanente wolfproof omheining. "Als er schade is aangericht door een wolf en er is geen wolfwerende omheining, dan heeft het Agentschap van Natuur en Bos een reeks zogenaamde rescue sets die ze kunnen uitlenen aan dierenhouders", legt Mergeay uit. 

"Lokale besturen zouden kunnen beslissen om zulke sets aan te kopen", vindt de wolvenexpert. Maar ook daarbij zet hij een belangrijke kanttekening. "Ook een rescue set moet volgens de regels van de kunst worden geplaatst. Dan zouden de gemeenten dus goed opgeleid personeel moeten hebben dat weet hoe je zo'n omheining correct plaatst."

En dan het meest omstreden scenario: zou het toestaan van jacht op de wolf de oplossing kunnen zijn voor het probleem? "Neen", is Mergeay duidelijk. "Want als we de wolf zouden uitschakelen, dan zou er een andere wolf in de plaats komen."

"In Duitsland leven er zo'n 230 roedels, in Frankrijk 150 tot 160 en in Nederland 10 tot 12. Wolven gaan niet meer verdwijnen uit Europa, en dus ook niet uit Vlaanderen. We moeten dus leren samenleven met de wolf, en dat kan dankzij de wolfwerende omheiningen."

In Nederland mogen bepaalde wolven sinds kort wél afgeschoten worden, maar dan wel volgens een erg strikte procedure. Zo zijn er nu 2 wolven bestempeld als 'probleemwolf'. Alleen op hen mag er nu gejaagd worden. 

"We hebben in Nederland nog nooit zoveel wolvenaanvallen gezien. De kans dat dieren hier slachtoffer worden van een wolf is behoorlijk groot. Ook hier zitten we regelmatig met de handen in het haar", bevestigt Meije Gildemacher, woordvoerder van het Interprovinciaal Overleg (IPO) in Nederland.

Wolvenexpert Mergeay legt uit waarom wolven afschieten bij ons niet aan de orde is. "In Nederland zijn wolven gewend om mensen te benaderen (vorige maand is een kind aangevallen door een probleemwolf in Utrecht, red.), omdat ze in het verleden gevoerd zijn geweest. Dat gedrag zien we niet bij ons en moeten we ook absoluut voorkomen."

"In Vlaanderen zijn dieren aangevallen die niet beschermd werden door een degelijke wolfwerende omheining, dus dat is toch een heel andere situatie. Het probleem bij ons is dus niet het gedrag van de wolven, want we kunnen die aanvallen perfect vermijden door wolfwerende maatregelen te nemen", besluit Mergeay.