De Israëlische oorlog in de Gazastrook is veruit de dodelijkste voor journalisten. Sinds de start van de oorlog zouden al rond de 200 journalisten zijn gedood. De meesten van hen zijn Palestijnen. Internationale journalisten worden niet of nauwelijks toegelaten.
Opnieuw persmedewerkers gedood: oorlog in Gazastrook "dodelijkste ooit" voor journalisten
Freek Willems
Gepubliceerd:
In het kort:
Hoeveel journalisten gedood zijn tijdens de Gaza-oorlog, is moeilijk te zeggen. Internationale media worden er niet toegelaten. De cijfers van betrouwbare organisaties variëren rond de 200.
De Gaza-oorlog is veruit het dodelijkste conflict ooit voor journalisten.
Journalistenorganisaties eisen dat Israël ermee stopt gedode journalisten weg te zetten als terroristen.
Een exact cijfer noemen over hoeveel journalisten er al gedood zijn in de oorlog in de Gazastrook, is niet eenvoudig. Zelf hebben we geen toegang tot de Gazastrook, net als zowat alle grote internationale media. We moeten dus een beroep doen op de meest recente cijfers van organisaties of instellingen die als betrouwbaar worden beschouwd.
Maar die cijfers lopen uiteen, om verschillende redenen. Dat kan zijn omdat de periode waarin geteld is niet helemaal overeenkomt. Of misschien omdat de ene organisatie enkel journalisten en cameramensen in de cijfers opneemt en andere ook fixers, tolken, chauffeurs en andere medewerkers van journalisten meetelt.
Wij pikken er 3 cijfers uit. Het Comité voor de Bescherming van Journalisten stelt op zijn website in een artikel van vandaag over de dood van de journalist Anas Al-Sharif en 5 anderen dat sinds de start van de oorlog, op 7 oktober 2023, al zeker 186 journalisten zijn gedood . De overgrote meerderheid van hen zijn lokale Palestijnse journalisten, die gedood werden door het Israëlische leger.
Het Comité voor de Bescherming van Journalisten (in het Engels afgekort tot CPJ) verzamelt die cijfers zelf. CPJ is een onafhankelijke non-profitorganisatie die in 1981 werd opgericht om de rechten van journalisten te verdedigen, met name tegen autoritaire regeringen. CPJ houdt sinds 1992 cijfers over in conflicten gedode journalisten bij.
De in Parijs gevestigde journalistenorganisatie Reporters Zonder Grenzen (RSF) heeft het in een eigen artikel van 8 juli 2025 over meer dan 200 gedode journalisten , sinds de start van de oorlog. Ook RSF houdt al jaren cijfers bij over het aantal journalisten dat wereldwijd gedood wordt of sterft tijdens het uitoefenen van hun job.
In een uitgebreid rapport van het Watson Institute for International & Public Affairs van de Brown University, in de Amerikaanse staat Rhode Island, wordt gewag gemaakt van zeker 232 gedode journalisten . Het instituut baseert zich daarvoor op cijfers van de Arabische nieuwszender Al Jazeera (tot eind 2024) en cijfers van CPJ (van januari tot eind maart 2025).
Bovenstaande cijfers lopen dus uiteen, maar bevinden zich wel ongeveer in dezelfde grootteorde, waardoor het aantal gedode journalisten in de Gazastrook wellicht rond de 200 ligt.
"Meer doden dan verschillende andere oorlogen samen"
Waarover de verschillende organisaties of instellingen het wel eens zijn, is dat de oorlog in de Gazastrook veruit het dodelijkste conflict voor journalisten (en andere persmedewerkers) is. Ter vergelijking: tijdens de Russische oorlog in Oekraïne zouden sinds februari 2022 19 journalisten zijn gedood (29 sinds de start van de oorlog in de Donbas in 2014).
In de oorlog van Israël in de Gazastrook zijn "meer journalisten gedood in de loop van een jaar dan in enig ander conflict dat CPJ heeft gedocumenteerd", schrijft de organisatie .
Het Watson Institute for International & Public Affairs van de Amerikaanse Brown University stelt het nog meer op scherp. "De oorlog in Gaza heeft sinds 7 oktober 2023 meer gedode journalisten dan de Amerikaanse Burgeroorlog, Wereldoorlogen I en II, de Koreaanse Oorlog, de Vietnamoorlog, de oorlogen in ex-Joegoslavië en de Amerikaanse oorlog in Afghanistan (na 9/11) samen." (De bronnen die het Watson Instituut daarvoor hanteert, vind je hier .)
Het Watson Institute merkt wel op dat er in de oorlog in Irak (tijdens en na de Amerikaanse invasie in 2003) in absolute cijfers meer journalisten zijn gedood, maar het aantal in relatieve cijfers enorm verschilt van de oorlog in Gaza: ongeveer 13 per jaar tegenover 13 per maand. Deze Gaza-oorlog "is, heel eenvoudig, het ergste conflict ooit voor journalisten", concludeert het instituut. Daarnaast zouden nog enkele honderden andere journalisten gewond zijn geraakt. Het Palestijnse Syndicaat voor Journalisten spreekt van 380 gewonde journalisten tussen 7 oktober 2023 en januari 2025.
"Israël ondermijnt persvrijheid"
Hoeveel journalisten in de Gazastrook doelgericht gedood zijn door het Israëlische leger omdat ze journalist zijn of daarentegen net als tienduizenden andere burgers het slachtoffer werden van de vele Israëlische bombardementen en andere aanvallen, ook dat is moeilijk te zeggen.
Reporters Zonder Grenzen stelt dat van de meer dan 200 tot nog toe gedode journalisten er zeker 46 doelgericht werden aangevallen vanwege hun journalistieke activiteiten. Het Watson Institute verwijst in zijn rapport naar RSF.
In elk geval doen de Israëlische regering en het Israëlische leger er alles aan om de persvrijheid tijdens de oorlog in de Gazastrook te ondermijnen, concludeert het Watson Institute . Naast het doden van lokale reporters worden de kantoren van media gebombardeerd en worden infrastructuur en materiaal vernield. Hun werk wordt ook extra moeilijk gemaakt door het internet en de stroom af te sluiten.
Israël maakt ook gebruik van 'smeercampagnes' om de betrokken journalisten in een slecht daglicht te plaatsen, klagen RSF en CPJ aan. Volgens Israël waren de journalisten op een of andere manier verbonden aan Hamas of namen ze zelfs deel aan de terreuraanval op 7 oktober 2023.
"Dit is een patroon dat we van Israël hebben gezien - niet alleen in de huidige oorlog, maar ook in de decennia daarvoor - waarbij een journalist door Israëlische troepen wordt gedood en Israël achteraf verklaart dat ze terroristen zijn, maar weinig bewijs levert om die beweringen te staven", reageert CPJ-directeur Jodie Ginsberg vandaag bij de BBC op de dood van Anas Al-Sharif.
4.000 accreditaties, maar niet voor Gaza
Internationale journalisten worden dan weer niet toegelaten in de Gazastrook. Sinds de start van de oorlog heeft de Israëlische overheid aan ongeveer 4.000 internationale journalisten een persaccreditatie bezorgd, schrijft het Watson Institute. Maar daarmee mogen ze alleen in Israël en op de Westelijke Jordaanoever aan de slag.
Slechts een handjevol internationale journalisten mocht onafhankelijk in Gaza werken. Anderen mochten enkel mee met het Israëlische leger, dat af en toe journalisten uitnodigde om blootgelegde tunnelcomplexen aan de wereld te tonen. Het leger bepaalde daarbij wat de journalisten mochten zien en waarover ze mochten berichten.
Waarom zijn journalisten een doelwit in Gaza?
