Naar hoofdinhoud
Schepen en waarnemend burgemeester Hafsa El-Bazioui (Groen) aan het gebouw op de Pensmarkt

Gent restaureert nog 1 keer gevel historisch cafégebouw uit 14e eeuw: "Daarna loopt het eeuwig beheer echt af" 

De stad Gent maakt nog 1 keer meer dan 1 miljoen euro vrij om de gevels van het historische gebouw Graanspijker te restaureren. Vlaanderen legt 200.000 euro bij. In het gebouw huizen nu de populaire cafés Het Spijker en 't Gouden Mandeke. Gent geeft het 'eeuwige beheer' van de gevels door aan de eigenaar. Door een vreemde historische regeling, moest die nu amper voor het onderhoud betalen. Gent wil al langer komaf maken met die uitgavepost. 

Ward Schouppe
Gepubliceerd:

In 1913 vond in Gent de wereldtentoonstelling plaats. De burgemeester Emile Braun wilde toen uitpakken met het historische erfgoed en spaarde kosten noch moeite. "Hij wilde een oude en middeleeuwse stad tonen aan de toeristen en bezoekers", vertelde bouwkundig historicus Guido Everaert eerder aan VRT NWS.

“Industriële gebouwen in het centrum moesten verdwijnen, de 19e-eeuwse bepleistering moest weg. Er kwam een renovatiegolf”, zei Everaert. Onder meer de Gras- en Korenlei kregen een facelift: enkele gebouwen werden er gesloopt, er kwam een nieuwe Sint-Michielsbrug. Het nieuwe Postgebouw was al in aanbouw. 

foto Archief Gent - postkaart met zicht op Gras- en Korenlei uit 1899 (van de Sint-Michielsbrug en het Postgebouw was nog geen sprake)

Aan het Gravensteen liet Braun de cafés en handelszaken slopen die in de loop der jaren tegen de middeleeuwse burcht aan waren gebouwd. De stad selecteerde daar, en ook elders in het centrum, ongeveer 40 gevels die een grondige opknapbeurt kregen. Gent zou de gevels daarna ook 'eeuwig' beheren om zo de erfgoedwaarde te beschermen en te blijven garanderen. De eigenaars van de panden moesten in ruil jaarlijks cijns betalen, een soort belasting. Het ging om één goudfrank per lopende meter. 

foto Archief Gent - Gravensteen in 1894, verscholen achter andere gebouwen die tegen de burcht zijn aangebouwd

"Voor de Eerste Wereldoorlog hadden goudfranken wel wat waarde. Daarna kwam er enorme inflatie waardoor het uiteindelijk, na enkele jaren, nog maar om een habbekrats ging." De kosten van renovatiewerken bleven wel oplopen, terwijl de inkomsten dus verminderden", zei Everaert.  In praktijk kon de stad Gent minder dan een euro per jaar innen per gevel. 

"Past in stelselmatige afbouw van eeuwig beheer"

De stad besefte al eerder dat de regeling onhoudbaar werd. In 1990 werd beslist om de maatregel stelselmatig aan te pakken. De stad beloofde eigenaars om telkens nog één renovatie op te nemen en daarna het beheer over te dragen. Van de oorspronkelijk 40 gevels, ging het vorige bestuursperiode naar nog 11. Nu kondigt schepen en waarnemend burgemeester Hafsa El-Bazioui (Groen) een nieuwe renovatie aan. 

Deze keer gaat het om de gevels van de Graanspijker, op Pensmarkt 3-9. Er huizen nu 2 populaire cafés. "De gevels dateren uit de 14e eeuw. Eerst was het gebouw een verpleeghuis voor melaatsen, in 1322 kocht de stad het pand om als opslagruimte te dienen voor graan. De toenmalige haven was immers vlakbij. Later werd het pand omgevormd tot een herberg", stelt de schepen. 

"Uit recent onderzoek blijkt dat de structuur van het gebouw er slecht aan toe is. De restauratiewerken zullen zich richten op de buitengevels en het buitenschrijnwerk, terwijl er binnen aan de houten constructie gewerkt wordt. De annexen aan de kant van de rivier zullen worden heropgebouwd. Tijdens de restauratiewerken zullen de 2 gevestigde cafés beschikbaar en toegankelijk blijven", benadrukt El-Bazioui. 

foto Collectie Archief Gent - prentkaart met foto van "Het Klein Spijker" waar nu aan de linkerkant café "Het Spijker" zit (jaartal onbekend)
LUISTER

Regionaal nieuws uit Oost-Vlaanderen

Radio 2
Gepubliceerd:
3min

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"