Het Tapijt van Bayeux wordt van september 2026 tot juni 2027 uitgeleend aan het British Museum in Londen. Dat heeft de Franse president Emmanuel Macron bekendgemaakt tijdens een staatsbezoek aan het Verenigd Koninkrijk. In ruil voor het wereldberoemde borduurwerk - dat nog maar nauwelijks van locatie verwisselde - leent het British Museum enkele middeleeuwse kunstvoorwerpen uit aan Frankrijk.
Uniek: Frankrijk gaat wereldberoemde Tapijt van Bayeux uitlenen aan British Museum
Macron is op driedaags staatsbezoek in het Verenigd Koninkrijk. Het is een bevestiging van een steeds hechtere relatie tussen de 2 landen na de woelige brexitperiode en de Franse president doet de Britten nu ook een opmerkelijk cadeau.
Hij vertelde aan de Franse kranten Ouest-France en Paris Normandie namelijk dat het Tapijt van Bayeux voor het eerst sinds de Tweede Wereldoorlog de Franse stad Bayeux zal verlaten.
De Franse president deelde het nieuws ook tijdens een toespraak in het Britse parlement en kreeg luid applaus van de aanwezigen. Hij zei dat het jaren heeft geduurd om deze uitlening mogelijk te maken.
Het project startte al onder de Britse premier Theresa May, die van 2016 tot 2019 de Britse regering leidde. "Dit kostte waarschijnlijk nog meer jaren dan de brexitonderhandelingen", grapte Macron.
Volgens de Britse krant The Telegraph, die ook bericht over de komst van het beroemde borduurwerk, wordt de tentoonstelling waarschijnlijk een van de grootste museumhits in de Britse geschiedenis.
Zowel kunst als historisch document
Het Tapijt van Bayeux is een van de grootste en oudste kunstschatten van Europa. Het is een borduurwerk van 70 meter lang en 50 centimeter hoog.
Op het wandkleed is die beroemde veldslag in 58 scènes afgebeeld als een soort stripverhaal. Het vertelt de reis van de Angelsaksische koning Harold naar Normandië en zijn terugkeer naar Engeland.
Daarnaast zie je de voorbereiding van de expeditie die de Normandische Willem de Veroveraar opzette, de overtocht van het Kanaal en de slag bij Hastings van 1066 waarbij Willem de Veroveraar zegevierde en Harold sneuvelde.
Dat betekende het einde van de heerschappij van de Angelsaksische koningen en maakte van Willem de Veroveraar de eerste Normandische koning van Engeland. Het Tapijt van Bayeux is zo tegelijk een kunstwerk en een historisch document, symbool van de banden tussen Engeland en het Europese vasteland.
Vermoedelijk werd het tapijt kort na de slag bij Hastings vervaardigd, maar hoe en door wie het indrukwekkende werk gemaakt is, blijft na al die eeuwen nog altijd onduidelijk. Ook over de locatie waar het tapijt gemaakt werd is er veel twijfel, al geloven heel wat onderzoekers dat dat in het Verenigd Koninkrijk gebeurde. Dan zouden we nu dus van een terugkeer kunnen spreken.
Uitzonderlijke verplaatsing
Het kunstwerk is nog maar nauwelijks van locatie verwisseld, zelfs niet binnen Frankrijk. In 1803 stelde Napoleon Bonaparte het tentoon in Parijs, en in 1945 was het kort te zien in het Louvre na door de nazi's in beslag te zijn genomen.
Het Tapijt van Bayeux is Unesco-werelderfgoed en elk jaar goed voor duizenden bezoekers in de gelijknamige stad in Normandië.
Volgens de Franse krant Ouest France zal het wandkleed voor de overbrenging worden opgevouwen in een kist. Die kist wordt dan in 2 andere kisten gestoken en vervolgens met een vrachtwagen naar een trein gebracht, om uiteindelijk via de Kanaaltunnel naar Londen te gaan.
Tijdens de afwezigheid van het tapijt zullen renovatiewerken worden uitgevoerd aan het museum in de Normandische stad. "Ik denk niet dat we nadat de verbouwing is afgerond het tapijt nog eens het land uit zullen laten. We hebben het hier echt over iets historisch", zei Macron tegen Ouest France.
"Het Tapijt van Bayeux is een van de belangrijkste en meest unieke culturele artefacten ter wereld, dat de diepe banden tussen Groot-Brittannië en Frankrijk illustreert en mensen van over de hele wereld en van verschillende generaties heeft gefascineerd", zegt Nicholas Cullinan, de directeur van het British Museum, aan de Britse krant The Guardian.
Geen enkel ander voorwerp uit de Britse geschiedenis is zo bekend, zo vaak bestudeerd op scholen en zo vaak gekopieerd binnen de kunstwereld
George Osborne, voorzitter raad van bestuur British Museum
"Het belang van deze buitengewone kans om het werk in het British Museum tentoon te stellen is moeilijk te overschatten", voegt hij toe. "Dit zal de eerste keer zijn dat het Tapijt van Bayeux in het Verenigd Koninkrijk te zien is sinds het bijna 1.000 jaar geleden werd gemaakt."
"Geen enkel ander voorwerp uit de Britse geschiedenis is zo bekend, zo vaak bestudeerd op scholen en zo vaak gekopieerd binnen de kunstwereld als het Tapijt van Bayeux", zegt George Osborne van het museum aan BBC. "Toch is het in bijna 1.000 jaar nog nooit teruggekeerd naar deze kusten. Volgend jaar zullen vele duizenden bezoekers, vooral schoolkinderen, het met hun eigen ogen kunnen zien."
Schaakstukken in ruil
Volgens Macron zouden Franse musea in ruil voor het tapijt onder meer schatten van de begraafplaats Sutton Hoo, Lewis-schaakstukken en het Schild van Battersea mogen exposeren. Dat zijn allemaal beroemde schatten van vele honderden jaren oud, en in het geval van het schild zelfs ruim 2.000 jaar oud.
"We zijn verheugd dat we de schaakstukken en enkele van onze schatten van Sutton Hoo - de grootste archeologische ontdekking in Groot-Brittannië - naar Frankrijk kunnen sturen", aldus Cullinan.
