Nu Donald Trump de G7-top in Canada vervroegd heeft verlaten en naar Washington is teruggekeerd, is de grote vraag of de Verenigde Staten zich zullen mengen in de oorlog tussen Israël en Iran. Niemand die het kan voorspellen. Feit is wel dat de VS de voorbije dagen heel wat oorlogsmaterieel naar Europa en het Midden-Oosten heeft verplaatst. Als voorbereiding op een nakende aanval of als ultieme drukkingsmiddel?
Voorbereiding op aanval op Iran of drukkingsmiddel? VS verplaatst oorlogsmaterieel naar Midden-Oosten
Freek Willems
Gepubliceerd:
De Amerikaanse president Donald Trump buigt zich vandaag in het Witte Huis samen met zijn adviseurs over de oorlog tussen Israël en Iran en welke positie de Verenigde Staten moeten innemen.
Verschillende scenario’s zijn mogelijk: van Israël enkel verdedigen tot enkele gerichte aanvallen of verregaande betrokkenheid bij de oorlog in een poging om tot een regimewisseling in Iran te komen. Wat het wordt, kan niemand momenteel zeggen. Mogelijk weet Trump het zelf nog niet.
Extra vliegdekschip onderweg
Maar op het terrein zijn de voorbije dagen wel een aantal opvallende zaken gebeurd. Zo hebben de Verenigde Staten een extra vliegdekschip naar het Midden-Oosten gestuurd. Het gaat om de USS Nimitz.
Ook de rest van de aanvalsgroep, waarvan het vliegdekschip het belangrijkste onderdeel is, is onderweg. De USS Nimitz bevond zich in het westelijke deel van de Stille Oceaan en vaart op het moment van schrijven in de buurt van Indonesië richting de Indische Oceaan.
Volgens anonieme Amerikaanse regeringsbronnen moet de USS Nimitz de USS Carl Vinson vervangen, die momenteel in het Midden-Oosten opereert. Maar de komst van de Nimitz zou wel versneld zijn. Het is ook niet duidelijk wanneer de Carl Vinson zal vertrekken. Volgens sommige bronnen zouden de 2 schepen er een tijd samen opereren.
In de Middellandse Zee zou een Amerikaans oorlogsschip, de USS Thomas Hudner, zich aan het verplaatsen zijn van het westen naar het oosten. Ook elders is aan een oorlogsschip gevraagd om zich te verplaatsen.
Daarnaast zijn de voorbije dagen ook zeker 30 tankervliegtuigen vanuit de Verenigde Staten naar Europa en het Midden-Oosten gevlogen. Dat tonen websites aan die vluchten opvolgen.
Een aanzienlijk deel van de tankervliegtuigen zou in Spanje geland zijn. Andere toestellen landden onder meer in het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Italië en Estland. In de loop van vandaag zijn een aantal van die tankervliegtuigen overigens verder doorgevlogen naar het Midden-Oosten.
Zware bommenwerpers inzetten?
De vliegdekschepen en oorlogsschepen kunnen zowel ingezet worden om Iraanse aanvallen op Israël mee te helpen neutraliseren als om zelf aanvallen op Iran uit te voeren. Overigens hebben Amerikaanse schepen in de regio nu al Iraanse raketten uit de lucht gehaald.
De tankervliegtuigen zouden dan weer bedoeld kunnen zijn om Amerikaanse bommenwerpers van brandstof te voorzien.
"Israël heeft nu formeel aan de VS de vraag gesteld om de heel zware B2-stealthbommenwerpers in te zetten", zegt VRT NWS-journalist Jens Franssen vanuit Israël. Die B2-bommenwerpers kunnen heel zware bommen dragen, waarmee ondergrondse nucleaire sites aangevallen kunnen worden. Israël is daar met zijn vliegtuigen en bommen niet toe in staat.
Israël heeft het dan in de eerste plaats gemunt op de nucleaire site van Fordo, in het noordwesten van Iran. Daar zouden zo'n 3.000 centrifuges voor kernenergie staan. Fordo is de meest versterkte nucleaire site in Iran en is diep ingegraven in een berg.
Alleen de VS heeft bommen van bijna 15.000 kilogram, de zogenoemde 'bunker busters', die in staat zijn om de site te raken. En alleen de Amerikaanse B2-vliegtuigen kunnen die bommen dragen.
Of de verplaatsing van het militaire materieel betekent dat de VS zich actief in de oorlog zal mengen, is niet gezegd. "De VS is zich aan het prepositioneren, zoals dat in militaire termen heet. Alles wordt klaargezet. Dan hoeft het maar een eenvoudige ja te zijn en de VS kan aan een heel zware militaire operatie beginnen."
Maar het kan alle kanten uit, zegt Franssen. Evengoed kan de verschuiving bedoeld zijn om Iran maximaal onder druk te zetten om een akkoord te sluiten.
Dat zegt ook Jaap de Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de NAVO. "Je kan veronderstellen dat er actie op til is", zegt hij in De Ochtend op Radio 1. "Netanyahu heeft er veel belang bij dat de Amerikanen betrokken raken, maar ik ben nog steeds van mening dat Trump geen ambitie heeft om weer in een nieuwe oorlog betrokken te raken (overigens een verkiezingsbelofte van Trump, red.). Maar de uitspraken van Trump wisselen nogal eens van dag tot dag."
Zal VS in oorlog met Iran stoppen? "4 scenario's, maar denk dat Trump nog geen beslissing heeft genomen"
