Op wandel met Saskia De Coster, Reynaert de Vos door de ogen van Tom Lanoye en de toekomst van koningshuizen: dit zijn de 5 boeken van de week

In 'Pink Lady' maakt Saskia De Coster een fictieve wandeling met Raf. Hij werd veroordeeld tot levenslang en zit zijn straf uit. Het flinterdunne boekje maakt deel uit van de wandelreeks van Terloops (uitgeverij Van Oorschot) waarin telkens een andere schrijver de lezer meeneemt op een wandeltocht.

De Coster liet zich inspireren door het verhaal van Staf Van Eyken, de Vampier van Muizen, die begin jaren 70 levenslang krijgt na het plegen van 3 gruwelijke moorden. Tijdens zijn jaarlijkse uitstap met zijn bewaker krijgt Van Eyken de kans te vluchten, maar hij doet dat niet: hij maakt een wandeling in een lus en keert terug.

Het is deze wandeling die De Coster in 'Pink Lady' in gedachten opnieuw maakt, in het gezelschap van de seriemoordenaar en haar geliefde. Het vormt de aanleiding om te onderzoeken waar de vrouwelijke fascinatie voor seriemoordenaars en true crime vandaan komt. 'Het is een experiment', licht De Coster toe in De Afspraak. 

De titel van het boek is een knipoog naar de bijbelse Eva die in de appel bijt - het begin van alle kwaad. Het is ook de naam van een zoete, sappige appelsoort, omdat vrouwen dit zogezegd lekker zouden vinden.

De Coster wil de lezer aanzetten om na te denken over stereotypering en de nood aan andere omgangsvormen tussen mannen en vrouwen: "Mannen zijn niet altijd daders en jagers. Vrouwen zijn geen prooien of passieve slachtoffers."

In 'ReinAard' (uitgeverij Prometheus) brengt Tom Lanoye het middeleeuwse dierenepos 'Van den Vos Reynaerde', geschreven omstreeks 1260, opnieuw tot leven met een eigentijdse interpretatie.

Lanoye is afkomstig uit Sint-Niklaas, de thuisbasis van de beruchte vos. De schrijver was van jongs af aan al vertrouwd met het verhaal dat bekendstaat om zijn scherpe satire, vol humor en kracht. Hij kreeg een duwtje in de rug van Frits van Oostrom, die van het verhaal zijn levenswerk maakte.

Lanoye's versie is een zeer moderne update van de schelmenroman: ze bevat zowel monologen en beschrijvingen als theaterteksten, en speelt met verwijzingen naar auteurs zoals Brusselmans en Claus. Ook de taal gaat alle kanten uit, van hiphopslang naar schunnig Nederlands. "Ik hoop vooral dat de mensen het met goesting lezen", vertelt Lanoye op Klara.

Lanoye rekent erop dat de lezer niet alleen de humor van het verhaal waardeert, maar ook de ongelooflijke kracht van de taal ontdekt. 'ReinAard' is meer dan een hervertelling: het is een literair avontuur dat zowel doet lachen als nadenken, het maakt de eeuwenoude tekst opnieuw relevant.

Het boek biedt een frisse blik op een van de meest iconische werken van de Nederlandse taal en wordt misschien wel de nieuwe klassieker voor de volgende generaties. 

In heel Vlaanderen is nog maar 3 procent van het oppervlak beschermd natuurgebied. In 'Verwilderen. Over de grenzen van natuur en cultuur' (uitgeverij Ertsberg)  onderzoekt historicus en filosoof Linde Devroey de voordelen van verwildering voor mens en dier. 

Verwilderen of rewilding is in opmars. Het laat de natuur zelf voor herstel zorgen waar nodig. Zo zorgt rewilding voor het in stand houden van het natuurlijk evenwicht. Wolven die de hertenpopulatie in toom houden of schapen die drasgebied onderhouden. "De natuur moet autonoom zijn zonder dat de mens alles controleert", vertelt De Vroey op Radio 1.

Verwilderen is niet alleen goed voor de fauna en flora, maar zorgt ook voor een economische en maatschappelijke waarde: elke geïnvesteerde euro brengt 8 euro op. De wilde natuur beschermt ons niet alleen tegen hitte en overstromingen. Onderzoek toont ook de positieve effecten aan op ons fysieke en mentale welzijn.

Toch vervreemden we steeds meer van die wildernis. De Vroey stelt dat er niet alleen een klimaat- en biodiversiteitscrisis is, maar ook een culturele crisis. We zijn vergeten hoe divers natuur kan zijn en wat voor connectie er vroeger was. We weten nog amper hoe het landschap eruitzag vóór de intensieve landbouw en verstedelijking.

"Wat wij zien als wilde natuur is al een veel leger beeld dan dat van onze grootouders". Daarom is het belangrijk om ook naar het verleden te kijken. Om zo te beseffen hoe mensen samenleefden met wilde dieren en de wilde natuur. 

In de 19e eeuw waren er 60 vorstendommen in Europa. Vandaag zijn dat er nog maar 10. Zijn koningshuizen ten dode opgeschreven?  Koningshuiskenner en schrijver Jo De Poorter wijdde er een boek aan: 'De koning is dood. Leve de koning!' (uitgeverij Pelckmans).

Van Rusland tot Italië, van Noorwegen tot Griekenland: De Poorter beschrijft hoe sommige vorstenhuizen roemloos verdwijnen en andere populair blijven. "Veel koningshuizen hebben de fout gemaakt om het sprookjesachtige af te schaffen. Het moet juist een beetje betoverend zijn. De mensen willen de pracht en praal van de vorsten blijven zien", vertelt hij op Radio 1. 

De Poorter ziet ook een belangrijke rol weggelegd voor de partner. "Ik heb in mijn boek onderzocht wie een geschikte gemaal is voor een vorst. Dan merk je dat het niet zit in waar ze geboren zijn of vandaan komen, maar in hoe gefocust ze zijn en hoe graag ze het willen."

Dat is volgens hem de reden waarom koningin Mathilde en koningin Máxima het goed doen en Meghan Markle niet. "Omdat ze zich niet wil aanpassen aan een instituut van een paar honderd jaar oud."

En hoe zit het met de toekomst van het Belgische koningshuis? Bij een laatste peiling bleek dat 60 procent van de ondervraagde Belgen voorstander van de monarchie is. Dat is geen ruim draagvlak, maar voldoende voor haar voortbestaan, aldus De Poorter.

"Er staan 4 opvolgers klaar met in de eerste plaats kroonprinses Elisabeth. Zij is de best opgeleide, best klaargestoomde voor de job."

In 'Het verraad aan de verlichting' (uitgeverij Prometheus) stelt Maarten Boudry scherpe vragen over de stand van de progressieve beweging en haar relatie met de vooruitgang.

Boudry, filosoof en scepticus, benadrukt dat de term 'vooruitgang' voor veel hedendaagse progressieven steeds vaker een vies woord is geworden. Ze beschouwen de westerse moderniteit als een bedreiging voor de planeet.

"Kapitalisme en globalisering zijn een vloek voor de mensheid en leiden tot ongelijkheid. Terwijl die volgens mij net voor heel veel vooruitgang hebben gezorgd", licht Boudry toe in De Afspraak. 

In hun bekommernis om het milieu, zien de progressieven de technologische vooruitgang en groei als vijanden. Boudry gelooft in het tegenovergestelde. "Als je het klimaatprobleem wilt oplossen, heb je groei en innovatie nodig."

Zijn kritiek richt zich niet alleen op het groeiend wantrouwen van progressieven tegenover technologie, maar ook op de paradox dat conservatieven nu de grote voorstanders zijn van technologieën zoals kernenergie.

"Niet N-VA, maar Groen zou de grootste pleitbezorger van kernenergie moeten zijn," zegt Boudry, verwijzend naar de lage CO2-uitstoot van deze energiebron.

Boudry houdt een betoog voor een nieuw geloof in de vooruitgang: "Ik denk dat er een nieuwe progressieve beweging moet komen die wel staat voor innovatie, verlichting en groei."