Hulplijn 1712 heeft in 2024 een recordaantal oproepen gekregen. In 85 procent van de gevallen ging het om mensen die vragen hadden over intrafamiliaal geweld, zoals kindermishandeling of partnergeweld. Voornamelijk mensen uit de omgeving van een (mogelijk) slachtoffer, zoals een vriend, familielid of buur, nemen contact op met de hulplijn.
Hulplijn 1712 kreeg opnieuw meer oproepen, vooral over kindermishandeling en partnergeweld: "Omstaanders zijn cruciaal"
De cijfers van hulplijn 1712 blijven jaar na jaar stijgen. Ook in 2023 was het aantal oproepen gestegen, toen was dat onder meer te verklaren door 'Godvergeten'. De documentaire van VRT Canvas over misbruik in de katholieke kerk hield duidelijk veel mensen bezig, en de stap naar de hulplijn werd kleiner.
In 2024 stijgt het aantal oproepen nog verder door. De gratis hulplijn kreeg 9.594 oproepen over 13.281 (mogelijke) slachtoffers van geweld, misbruik of kindermishandeling. Dat is een stijging van 2 procent in het aantal oproepen en 4 procent in het aantal (mogelijke) slachtoffers tegenover 2023. Er is geen aanwijsbare verklaring voor de stijging van het aantal oproepen.
Partnergeweld en kindermishandeling
In 85 procent van de gevallen was intrafamiliaal geweld de aanleiding om contact op te nemen met 1712. Het gaat dan vooral over kindermishandeling (58 procent) en partnergeweld (15 procent). Bijna de helft van de (mogelijke) slachtoffers werd geconfronteerd met emotioneel geweld of verwaarlozing. 31 procent kreeg te maken met lichamelijk geweld of verwaarlozing, 11 procent met seksueel geweld.
Voor Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez (Vooruit) bewijzen de stijgende cijfers dat mensen sneller hulp zoeken. "Dat is goed. Onze ambitie moet zijn om fysiek en psychisch geweld te bannen uit onze samenleving en ervoor te zorgen dat elk kind in een veilige plek kan opgroeien. 1712 is daarbij een cruciaal stuk van de puzzel", aldus Gennez.
"Wegkijken mag geen optie zijn"
De oproepen in 2024 kwamen vooral van volwassenen, in de eerste plaats vrouwen (73 procent). Iets meer dan de helft van de contactnemers was iemand uit de omgeving van het (mogelijke) slachtoffer, zoals een familielid, vriend of buur.
Volgens de coördinator van de hulplijn Kasia Uzieblo zijn omstaanders cruciaal. "Ze zijn de cruciale schakel naar hulp voor slachtoffers en plegers van geweld. Daarom dienen we allemaal de verantwoordelijkheid voor het welzijn van de mensen rond ons te dragen. Wegkijken mag geen optie zijn."
Wie contact wil nemen met 1712 kan dat via telefoon, chat of e-mail. De meeste mensen kozen in 2024 voor de eerste optie: 60 procent van de oproepen waren via de telefoon, 27 procent maakte gebruik van de chatlijn en 13 procent gaf de voorkeur aan e-mail. Minderjarigen kiezen er voornamelijk voor om te chatten, volwassenen eerder om te bellen.
Wat kan je doen als je een slachtoffer bent of kent?
Ik ben slachtoffer:
Praten is zeer belangrijk. Neem iemand in vertrouwen. Dat kan een familielid zijn, maar ook je huisarts of een vertrouwenspersoon. Je kan ook altijd bellen naar 1712 , de hulplijn voor vragen over geweld, misbruik en kindermishandeling. Dat is een heel laagdrempelige telefoonlijn: het is anoniem en staat niet op je telefoonrekening. Uiteraard kan je ook altijd terecht bij de politie, op het nummer 101.
Ik ken een slachtoffer:
Vaak raken slachtoffers van partnergeweld geïsoleerd van vrienden en familie. Als je dat merkt, is het belangrijk om toch contact te proberen te houden. Het CAW - Centrum Algemeen Welzijnswerk - heeft 5 tips opgelijst hoe je een slachtoffer kan ondersteunen of helpen .
Laat weten dat je er bent, bied een luisterend oor zonder oordeel.
Verwijs door naar professionele hulpverlening.
Dring je mening over de gewelddadige partner niet op. Dat werkt averechts, want slachtoffers hebben dan de neiging om zich af te sluiten voor jou. En ze moeten zélf de stap zetten naar hulpverlening.
Wees discreet en minimaliseer niet.
Bij een noodgeval, moet je de politie contacteren op het nummer 101.

