Dat de VS Europa links laat liggen in de vredesonderhandelingen over de oorlog in Oekraïne doet vragen stellen bij de militaire (on)afhankelijkheid van Europa. Wat zijn de gevolgen als de Amerikaanse troepen niet meer samenwerken met Europa? Kan Europa op eigen benen staan en zelf genoeg hulp bieden in Oekraïne? Oud-commandant Mart De Kruif geeft uitleg.
Wat kan Europa militair nog betekenen met minder steun van de Verenigde Staten?
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
De VS en Rusland zitten vandaag rond de tafel in Saudi-Arabië, zonder de EU. Dat Europa nog steeds op zoek is naar een positie in het vredesoverleg over de oorlog in Oekraïne, maakt het spoedoverleg in Parijs duidelijk.
De uitspraken van de Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth, dat Europa er niet mag van uitgaan dat Amerikaanse troepen voor altijd in Europa zullen blijven, komen hard aan bij heel wat Europese leiders. Iets wat oud-commandant voor de landstrijdkrachten in Nederland Mart De Kruif goed begrijpt.
Bekijk: EU niet mee aan onderhandelingstafel over Oekraïne
"Want zonder de VS zijn we te weinig. Niet alleen als het gaat over nucleaire wapens, maar ook over conventionele middelen. De aanwezigheid van de VS in de NAVO geeft ons de veiligheid van de kernwapenparaplu", zegt De Kruif in De Ochtend op Radio 1.
Als voorbeeld geeft hij de situatie in Kaboel in Afghanistan. "Toen de Amerikanen beslist hadden zich terug te trekken, hadden we geen andere keuze dan te volgen. De middelen om daar aanwezig te zijn, heeft alleen de VS."
Beluister: "Binnen de NAVO is Europa sterk afhankelijk van de Amerikanen"
VS niet uit NAVO
Toch denkt De Kruif niet dat Amerika uit de NAVO zal stappen. "Ze hebben er geen baat bij dat Europa dan plots zelf kernwapens gaat ontwikkelen", geeft hij als eerste reden. "Ze willen ook dat Europa blijft investeren in hun defensiebedrijven en dat kan enkel door bij de NAVO te blijven."
"De mensen in de regering van Trump - en in het bijzonder Elon Musk - vinden het bovendien niet bevorderlijk dat de EU zou ontwikkelen tot een staat vol regels om bijvoorbeeld de privacy van mensen te garanderen."
De Kruif ziet dat de Verenigde Staten dus niet zonder de EU kunnen, maar dat de EU omgekeerd ook niet zonder de VS kan binnen de NAVO.
EU volstaat niet als veiligheidsgarantie
Enkele Europese landen willen wel met een vredesmacht de vrede bewaren in Oekraïne, maar ook dat zal hen niet alleen lukken, denkt de oud-commandant.
"Europa inzetten als veiligheidsgarantie is niet genoeg. Er zijn bijna 200.000 manschappen nodig die de vrede kunnen bewaken aan de hele frontlinie. Als je die capaciteit al vindt, wil je hen ook de militaire middelen meegeven om zichzelf te kunnen verdedigen voor een langere periode."
"Dat kan alleen maar als je de steun van een groot land achter je hebt dat de middelen heeft om Rusland af te schrikken. Dan komt de VS dus opnieuw in the picture."
Kan dat niet opgelost worden door een Europees leger op te richten, zoals Oekraïens president Zelenski al suggereerde? "Als idee is dat heel mooi. We mogen dat wel niet opleggen of creëren van bovenaf", waarschuwt De Kruif.
"De integratie moet van onderaf gebeuren. Als samenwerkingen met landen logisch lijken, moeten ze dat gewoon doen zonder daar al te veel beleidsmatige beslissingen over te nemen."
