Europese defensie-aandelen in de lift, maar industrie staat voor enorme uitdaging: "Samenwerking en snel starten nu cruciaal"

Nu duidelijk wordt dat Europa meer in de eigen verdediging zal moeten investeren, zie je dat ook de Europese defensie-aandelen op de beurs stijgen.

"Men zegt al een hele tijd dat men meer gaat investeren in wapensystemen", zegt Filip Abraham, professor Economie aan de KULeuven en de Vlerick Business School.

"Beleggers anticiperen daarop en beginnen die aandelen nu al in te kopen, waardoor die het ook goed gaan doen." Dat verklaart dat de koersen van die aandelen nu sterk aan het stijgen zijn, legt de professor uit in De Wereld Vandaag op Radio 1

De huidige geopolitieke context draagt daar natuurlijk ook toe bij, gaat Abraham verder. "Als we niet langer kunnen rekenen op de Verenigde Staten, moeten we onze eigen defensie-industrie uitbouwen. Dat heeft dan gevolgen voor de aandelenkoersen."

"Als je de defensie-industrie in Europa vergelijkt met de rest van de wereld, dan zie je dat onze bedrijven nog meer nationaal georiënteerd zijn, of toch zeker een aantal van hen. Daardoor kan een deel van onze defensie-industrie niet voldoende schaalvoordelen realiseren. Die heb je wel als je een groot Amerikaans of Chinees bedrijf bent."

"Eigenlijk zou men dus binnen Europa moeten samenwerken en daar gaat de discussie nu ook over. Het heeft geen zin dat elk land nationaal een eigen defensie-industrie gaat uitwerken met eigen wapensystemen.  De uitdaging is om de komende jaren een Europees defensiebeleid te realiseren, liefst binnen de NAVO, waarin diezelfde schaaleffecten kunnen gerealiseerd worden."

"Wat ook erg belangrijk is als grote bedrijven zich in Europa ontwikkelen, is dat er geld is voor innovatie, eventueel met overheidsgeld. Want op het gebied van innovatie staat Europa ver achter", stelt professor Abraham vast.

Daarnaast merkt Abraham op dat we niet noodzakelijk alles in Europa moeten gaan produceren, "maar wel zoveel mogelijk".

"We zullen dan moeten kijken welk wapensystemen we nodig hebben en waar in de wereld we die het best kopen. Dat zijn niet alleen wapens, dat kunnen ook diensten zijn want die zitten daar ook aan vast."

"We moeten wel zorgen dat we voldoende strategische autonomie hebben in Europa. We moeten genoeg bedrijven hebben die wapensystemen kunnen maken aan een aanvaardbare prijs en gericht op wat Europa nodig heeft."

Volgens professor Abraham zullen die investeringen in defensie voor meer jobs zorgen in Europa. Maar er zullen ook middelen moeten zijn om die investeringen te doen, een soort Europees fonds waar alle lidstaten aan bijdragen.

"Er zou mogelijk ook, op langere termijn,  een psychologisch effect kunnen optreden waardoor we ons in Europa weer veiliger voelen en misschien minder afhankelijk van de VS. Dat zou positieve gevolgen kunnen hebben voor de economie zodat bedrijven opnieuw willen investeren in Europa. Dat zou dan een positief domino-effect met zich kunnen meebrengen."

Al het voorgaande zal natuurlijk niet voor meteen zijn, waarschuwt hij. "Het vraagt immers tijd om zo'n industrie te ontwikkelen. We hebben wel een aantal bedrijven die wapens produceren, maar je moet nu wel onmiddellijk een plan ontwikkelen en vandaag in actie schieten. Want het zal even duren voor de effecten ervan zichtbaar worden."

Er was lang een negatieve houding tegenover de wapenindustrie, maar die lijkt nu aan het keren te zijn. "Vorig jaar was er het beroemde Draghi-rapport", herinnert Abraham. "Dat toonde aan dat Europa economisch echt niet goed bezig was. Daar staat in dat ook het aspect veiligheid moet worden meegenomen in het beleid."

"De uitdaging nu zal zijn dat Europa niet alleen goede afspraken maakt, maar ook snel in gang schiet", besluit professor Abraham.