Slechts 10 landen hebben hun nieuwe klimaatplannen tijdig overgemaakt aan de VN-klimaatdienst UNFCCC. Samen zijn die landen goed voor 17 procent van de wereldwijde uitstoot. VN-topman Simon Stiell is bereid om de andere landen tot september uitstel te geven voor hun plannen.
Slechts 10 landen hebben op tijd hun vernieuwde klimaatplannen ingediend bij VN
De landen die hun huiswerk af hebben, zijn de Verenigde Arabische Emiraten, Brazilië, Zwitserland, de Verenigde Staten, Uruguay, het Verenigd Koninkrijk, Nieuw-Zeeland, Andorra, Ecuador en Saint Lucia.
De vernieuwde plannen liggen echter ver van wat nodig is om de opwarming te beperken tot 1,5 graden Celsius. Enkel de plannen van het Verenigd Koninkrijk zijn daarvoor voldoende, berekenden wetenschappers van het onderzoekscollectief Carbon Action Tracker.
Grote uitstoters zoals China, de Europese Unie en India hebben nog geen ambitieuzere reductiedoelstellingen ingediend.
België moet geen klimaatplan indienen bij de VN. Dat doet de Europese Unie dus. Maar België moet wel een klimaatplan indienen bij de Europese Commissie. Daarmee heeft ons land zoveel vertraging opgelopen dat de Commissie zich genoodzaakt zag om een inbreukprocedure op te starten.
VN-klimaattopman Simon Stiell toonde zich vorige week bereid om de 195 ondertekenaars van het Klimaatakkoord van Parijs wat extra tijd te geven om op de proppen te komen met hun nieuwe klimaatplannen, de zogenaamde "nationaal bepaalde bijdragen" of NDC's. Hij omschreef die als "een van de belangrijkste beleidsdocumenten die overheden deze eeuw zullen produceren".
Stiell vroeg om de plannen ten laatste tegen september wereldkundig te maken.
Vooral symbolische waarde
Toen in 2015 het klimaatakkoord van Parijs werd getekend, legden de deelnemende landen vast dat ze om de 5 jaar hun nationale klimaatplannen zouden indienen.
De volgende VN-klimaatconferentie, COP30 in Brazilië, is een bijzonder belangrijke omdat die nationale klimaatplannen dan geëvalueerd zullen worden. Dan zullen de deelnemers bekijken of de plannen volstaan om de opwarming van het klimaat zo dicht mogelijk bij de 1,5 graden Celsius te houden, zoals afgesproken in het klimaatakkoord van Parijs.
Er zijn geen wettelijke gevolgen verbonden aan de klimaatplannen. Een land dat ontoereikende plannen indient, wordt daar niet voor gestraft. Maar ze hebben wel een symbolische waarde. Landen die niet voldoen, worden daar op de COP op aangesproken, voor het oog van de wereld. Landen die wel voldoen, winnen dan weer aanzien.
Amerikaans klimaatplan blijft papier
Nu staan de Verenigde Staten, de tweede grootste uitstoter ter wereld, nog bij het rijtje van landen die tijdig klaar raakten met hun klimaatplan. De vorige president Joe Biden had daar in de laatste dagen van zijn regeerperiode nog werk van gemaakt.
Maar dat klimaatplan wordt wellicht nooit realiteit. De nieuwe president Trump heeft het proces opgestart om de VS terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs, net zoals tijdens zijn eerste ambtstermijn. Begin 2026 zal dat proces afgerond zijn.
Dan vervoegt de VS het lijstje van 3 landen die het klimaatakkoord van Parijs niet hebben ondertekend: Iran, Libië en Jemen.
