Een Amerikaanse rechter heeft het betaald verlof van zo'n 2.200 medewerkers van hulporganisatie USAID gepauzeerd. Met de "tijdelijke" en "zeer beperkte" maatregel wil de federale rechter Carl Nichols de vakbonden die de zaak hadden aangespannen en de regering-Trump tijd geven hun argumenten beter uit te werken. Het is dan ook geen definitieve uitspraak van de eerder door Donald Trump aangestelde rechter.
Amerikaanse rechter pauzeert plan van Trump om personeel van hulporganisatie USAID met betaald verlof te sturen
Er werken ongeveer 10.000 mensen bij USAID, dat toezicht houdt op humanitaire en ontwikkelingsprogramma's in ongeveer 130 landen. Sinds zijn inauguratie heeft Trump de aanval geopend op de overheidsinstelling.
Zo schortte hij de hulp die verleend wordt via USAID al met 3 maanden op en verscheen dinsdag het nieuws dat Trump het personeel van de hulporganisatie met administratief verlof ging sturen.
Dat betaald verlof van de 2.200 medewerkers zou deze nacht (lokale tijd) ingaan. Vakbonden proberen dat via de rechter tegen te houden, omdat het "onherstelbare schade" kan aanrichten. Nichols zei dat hij besloot tot uitstel van het betaald verlof omdat zo'n pauze "vrijwel nul schade berokkent aan de overheid".
De regering-Trump liet gisteren weten dat ruim 600 "essentiële medewerkers" van USAID hun baan zouden houden. Eerder deze week kregen medewerkers van de hulporganisatie in het buitenland te horen dat ze binnen de 30 dagen terug moesten keren naar de Verenigde Staten. Alle tumult rondom USAID heeft volgens The Washington Post tot "grote verwarring" onder personeelsleden geleid.
Als USAID ophoudt met bestaan, zou een van de grootste overheidsinstanties voor ontwikkelingshulp ter wereld verdwijnen. Het agentschap voorziet humanitaire en ontwikkelingshulp aan landen in nood, onder meer met financiële hulp aan duizenden ngo's, buitenlandse regeringen en internationale organisaties.
USAID beheert een budget van meer dan 40 miljard dollar. In het fiscaal jaar 2023 beheerde USAID een fonds van meer dan 39 miljard euro. Daarmee is het goed voor 42 procent van alle humanitaire hulp wereldwijd. In het fiscaal jaar 2023 ging de ontwikkelingshulp naar zo'n 130 verschillende landen, al kregen onder meer Oekraïne, Ethiopië, Afghanistan, Syrië en de Democratische Republiek Congo het grootste deel van de hulp.
Twee derde van het USAID-personeel werkt buiten de Verenigde Staten. Die medewerkers verzorgen verschillende projecten, gaande van noodhulp in Soedan om extreme honger tegen te gaan tot het voorzien van schoolboeken aan Oekraïense kinderen.
"Miljoenen levens en duizenden banen in gevaar"
Een vakbond die USAID-werknemers vertegenwoordigt, AFSA, maakte donderdagavond bekend dat hij de radicale plannen van Trump aan zal vechten. Volgens de vakbond is een zo'n besluit de verantwoordelijkheid van de wetgevende macht, dus het Congres, en niet van de uitvoerende macht.
De feitelijke ontbinding is "een van de ergste en kostbaarste blunders op het gebied van buitenlands beleid in de Amerikaanse geschiedenis", schreef de voormalige topvrouw van USAID Samantha Power vrijdag in een column in de New York Times.
"Dit brengt miljoenen levens en duizenden banen in de Verenigde Staten in gevaar (...) en brengt onze nationale veiligheid en invloed in de wereld ernstig in gevaar", aldus de vrouw die het agentschap leidde onder voormalig president Joe Biden.
"Extremistische en autoritaire leiders zijn verheugd" met dat besluit, benadrukt de voormalige ambassadeur bij de Verenigde Naties. Ze omschrijft het agentschap als "een effectief voorbeeld van wat de Verenigde Staten onderscheidt van onze tegenstanders" in de wereld.
"Corrupt"
Op zijn sociale mediakanaal Truth Social schreef Trump gisteren nog - zonder daarvoor bewijs te leveren - dat de hulporganisatie "corrupt" is en "fraudeert" met overheidsgeld.
"De corruptie binnen USAID is ongekend. Het moet worden opgeheven!" schreef hij in hoofdletters. Elon Musk, die USAID eerder al een "nest vol marxistische adders (...) die Amerika haten" noemde, reageerde met "Yes Mr. President!" De miljardair is door de Amerikaanse president belast met het schrappen van overheidsuitgaven en zet zich met zijn adviesorgaan DOGE in om USAID te ontmantelen.
De Britse minister van Buitenlandse Zaken David Lammy heeft gereageerd dat hij zich zorgen maakte over de mogelijkheid dat China of andere landen misbruik zouden maken van de terugtrekking van de VS.
Trump zei gisteren overigens nog dat hij wil dat Musk ook de budgetten van het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, tegen het licht houdt.
