Nooit eerder werden er wereldwijd zulke hoge temperaturen gemeten in januari als in januari 2025. Daarmee sneuvelt het nog maar 1 jaar oude record van januari 2024. De grens van 1,5 graden opwarming werd nu al voor de 18e keer tijdens de voorbije 19 maanden overschreden.
Alweer sneuvelt een maandrecord: januari 2025 warmste januarimaand ooit gemeten
Vincent Merckx
Gepubliceerd:
In januari was de oppervlaktetemperatuur over de hele wereld gemiddeld 13,23 graden Celsius. Dat meldt Copernicus, het Europese aardobservatieprogramma dat de toestand meet van de atmosfeer en het klimaat.
Daarmee was januari 2025 gemiddeld 1,75 graden Celsius warmer dan een januarimaand 150 jaar geleden, voor de mens massaal fossiele brandstoffen begon te verbranden.
Maar we moeten niet eens zo ver terug in de tijd om een verschil te zien. Zelfs vergeleken met een januarimaand in de periode 1991-2020 was de voorbije januari al 0,79 graden warmer. Dat is dus nog warmer dan de opwarming die we sowieso al kunnen verwachten door de klimaatverandering.
Dat is een gemiddelde voor de hele planeet. Lokaal liepen de temperaturen nog steviger op. Dat was bijvoorbeeld het geval in Europa. Daar was het in januari al 2,51 graden Celsius warmer dan een januarimaand in de periode 1991-2020.
Vooral de hoge temperaturen in Zuid- en Oost-Europa duwden de gemiddelde temperatuur voor Europa naar omhoog. Meer naar het noorden, in het Verenigd Koninkrijk en Scandinavië bijvoorbeeld, lagen de temperaturen dan weer onder het gemiddelde. Dat was ook in België het geval.
La Niña zorgt nog niet voor verkoeling
Dat er opnieuw een maandrecord sneuvelt, is opmerkelijk. 2023 en 2024 waren recordwarm door een combinatie van de klimaatverandering en het weerfenomeen El Niño, dat een turbo zet op de opwarming die de mens veroorzaakt.
Maar El Niño is intussen uitgewerkt. Intussen roert zijn tegenganger zich, het weerfenomeen La Niña. Maar dat is dus nog niet voelbaar aan de oppervlaktetemperaturen.
"Januari 2025 is nog maar eens een verrassende maand", zegt Samantha Burgess van Copernicus. "Er ontwikkelt zich een La Niña in de Stille Oceaan, en dat zou een tijdelijk afkoelend effect moeten hebben op de wereldwijde temperaturen. Toch borduurde januari 2025 verder op de recordtemperaturen van de voorbije 2 jaar."
"Dat hoeft niet te verbazen", zegt klimaatwetenschapper Wim Thiery (VUB). "Het gaat zeer hard met de klimaatverandering. Zolang we olie, kolen en gas blijven verbranden en CO2 en andere broeikasgassen in de lucht blijven pompen, zal de temperatuur van onze atmosfeer blijven stijgen, en zullen die records blijven sneuvelen."
"De gevolgen zien we in meer hevige regenval, met risico op overstromingen. We zien vaker hittegolven. En de koudegolven die we vroeger 's winters hadden, blijven uit. Dat zijn sterke veranderingen, vooral in de klimaatextremen."
