"Nakba op steroïden", "etnische zuivering" of "recept voor chaos": veel kritische reacties op voorstel van Trump over toekomst van Gaza 

Het voorstel van Amerikaans president Donald Trump om de controle over de Gazastrook over te nemen nadat Palestijnen naar een ander land zijn verhuisd, lokte meteen heel wat verontwaardigde reacties uit. Trump zei na een gesprek met de Israëlische premier Netanyahu dat de VS het gebied wil "opruimen".

Volgens de Palestijnse gezant voor de Verenigde Naties Riyad Mansour willen de inwoners van Gaza helemaal niet vertrekken. "De Palestijnen willen Gaza herbouwen, de scholen, ziekenhuizen, wegen, infrastructuur, gebouwen en huizen herstellen, omdat dit hun thuis is en ze ervan houden om daar te wonen. Ik denk dat wereldleiders de wensen van het Palestijnse volk moeten respecteren."

Ook Hamas-leider Sami Abu Zuhri is niet opgezet met de woorden van de Amerikaanse president. De leider van de Palestijnse terroristische organisatie veroordeelt de uitspraken en noemt ze een "recept voor chaos" in het Midden-Oosten.

In de VS krijgt Trump op X onder meer steun van zijn minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio. "Gaza moet worden bevrijd van Hamas. Zoals de president vandaag deelde, staan de Verenigde Staten klaar om het voortouw te nemen en Gaza weer mooi te maken. We streven naar een duurzame vrede in de regio voor alle mensen", schrijft de Republikein.

Bij verschillende Democraten in het Amerikaanse Congres klinkt dan weer verontwaardiging en woede. "Deze president roept openlijk op tot etnische zuivering terwijl hij naast een genocidale oorlogsmisdadiger zit", zegt de Palestijns-Amerikaanse Rashida Tlaib. "Hij vindt het oké om werkende Amerikanen af te sluiten van overheidsgeld terwijl de financiering van de Israëlische regering blijft stromen."

Chris Murphy, senator uit de staat Connecticut, reageert op X dat Trump "helemaal de weg kwijt is". "We nemen Gaza niet over. Een Amerikaanse invasie van Gaza zou leiden tot de slachting van duizenden Amerikaanse soldaten en tientallen jaren van oorlog in het Midden-Oosten. Het is een slechte, zieke grap." 

Chris Van Hollen, senator uit de staat Maryland, noemde Trumps plannen "etnische zuivering". "Trumps voorstel om 2 miljoen Palestijnen uit Gaza te verdrijven en eigenaar te worden, is gewoon etnische zuivering onder een andere naam."

De uitspraken van Trump geven volgens hem "munitie aan Iran en andere tegenstanders, terwijl het onze Arabische partners in de regio ondermijnt. Het breekt met decennia van Amerikaanse steun voor een tweestatenoplossing. Het Congres moet zich verzetten tegen dit gevaarlijke en roekeloze plan."

Bij de krant The New York Times reageert ook VN-topman António Guterres dat Trumps plan neerkomt op "etnische zuivering". Het mensenrechtenkantoor van de Verenigde Naties stelt dat zo'n gedwongen verhuizing "strikt verboden" is. "Gaza moet heropgebouwd worden met het volledige respect voor het internationaal humanitair recht en de internationale mensenrechten."

Ook in andere landen lokken de plannen van Trump veel verontwaardiging uit, zeker bij de Arabische buurlanden. Vorige week herhaalden Saudi-Arabië, Jordanië, de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar en Egypte namelijk al dat ze zich willen inzetten voor de wederopbouw van de Gazastrook mét de garantie dat de Palestijnen in hun thuisland kunnen blijven.

In een reactie op de uitspraken van Trump verwerpt Saudi-Arabië nu elke vorm van normalisatie van de relatie met Israël, als er geen oprichting van een Palestijnse staat komt. Dat heeft het Saudische ministerie van Buitenlandse Zaken op de sociaalnetwerksite X laten weten.

Naar de diplomatieke betrekkingen werd ook verwezen tijdens de persconferentie in Washington. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu liet vallen dat hij niet alleen denkt dat "vrede met Saudi-Arabië haalbaar is", maar dat hij ook denkt "dat het gaat gebeuren".

Maar een normalisatie van de banden tussen de 2 landen is niet mogelijk zonder een tweestatenoplossing, klinkt het. Voor context: Saudi-Arabië heeft Israël nooit erkend en voor de oorlog was het olierijke land besprekingen gestart met de Verenigde Staten over een mogelijke normalisatie van de relatie met Israël, maar die werden stilgelegd.

Ook in Australië klinkt steun voor een tweestatenoplossing. "Wat ik kan zeggen, is dat het standpunt van Australië hetzelfde is als vanmorgen, als vorig jaar en als 10 jaar geleden", reageerde de Australische premier Anthony Albanese. "We hebben duidelijk een staakt-het-vuren gesteund. We hebben de vrijlating van gijzelaars gesteund. En we hebben hulp naar Gaza gesteund", voegde hij eraan toe.

Ook Duitsland wijst Trumps voorstel af. De Gazastrook behoort de Palestijnen toe en hun verdrijving zou onaanvaardbaar zijn en tegenstrijdig met het internationaal recht, reageert Duits minister van Buitenlandse Zaken Annalena Baerbock. "Het zou ook tot nog meer leed en haat leiden." Een oplossing voor Gaza "boven het hoofd van de Palestijnen", is voor Baerbock niet mogelijk. 

Dat is ook de mening van de Britse premier Keir Starmer, die benadrukt dat de Palestijnen naar hun huizen moeten kunnen terugkeren om de Gazastrook herop te bouwen. "We zullen hen bijstaan op de weg naar een tweestatenoplossing."

De Franse regering noemt het plan "gevaarlijk voor de stabiliteit en het vredesproces" in de regio. De Braziliaanse president Lula da Silva noemt Trumps voorstel "onzinnig". "Geen enkel mens begrijpt dit. De Palestijnen zijn degenen die voor Gaza moeten zorgen."

In ons land reageert ook 11.11.11 scherp op de uitspraken van Trump. "Zijn voorstel om Gaza "met de grond gelijk te maken", de Palestijnse bevolking te verdrijven en het gebied te herontwikkelen tot een "Rivièra in het Midden-Oosten" is een openlijk pleidooi voor etnische zuivering. Wat 15 maanden genocide niet kon bewerkstelligen, zal ook dit waanzinnig plan niet realiseren. Niemand kan, mag en zal een nieuwe Nakba op steroïden aanvaarden." 

"De uitspraken van Trump zijn een frontale aanval op de fundamentele mensenrechten en het internationaal humanitair recht. 11.11.11 eist een scherpe veroordeling van premier Bart De Wever, de volledige Belgische regering en Belgische politici. In het regeerakkoord benadrukt de Arizonacoalitie terecht het belang van een "op regels gebaseerde internationale orde". Dit plan staat daar haaks op en vormt een regelrechte bedreiging voor de stabiliteit in het Midden-Oosten en daarbuiten", aldus 11.11.11.