Het dreigement van Amerikaans president Donald Trump om Groenland over te nemen baart steeds meer zorgen. Een telefonisch gesprek met de Deense premier Mette Frederiksen zou volgens The Financial Times "agressief" verlopen zijn. Ondertussen oppert de hoogste militaire functionaris in de EU het idee om troepen in Groenland te stationeren.
"Denemarken in crisismodus": spanning rond Groenland neemt toe na "agressief" gesprek tussen Trump en Deense premier
Al tijdens zijn eerste termijn liet Trump noteren dat hij Groenland wil kopen. De laatste weken stak dat idee opnieuw de kop op. "We hebben Groenland nodig, voor de internationale veiligheid”, zei hij enkele dagen geleden.
Groenland is een autonoom deel van Denemarken. Het land heeft voor de VS een erg interessante positie ten opzichte van Rusland en China. Trump wil het eiland overkopen van NAVO-bondgenoot Denemarken. En hij gebruikt daarbij dwingende taal.
"Potentieel heel gevaarlijk"
Een telefonisch gesprek tussen Trump en de Deense premier Mette Frederiksen bewijst opnieuw dat het om meer gaat dan stoerdoenerij van de Amerikaanse president. De Financial Times kon met anonieme Europese bronnen spreken die informatie kregen over het gesprek.
"Het was moeilijk om hem serieus te nemen, maar nu denk ik dat het serieus is. Dit is potentieel heel gevaarlijk", zei één van hen. "De intentie (van de Amerikanen) is heel duidelijk. Ze willen het. De Denen zijn nu in crisismodus", klonk het bij een andere bron. Frederiksen zou opnieuw duidelijk gemaakt hebben dat Groenland niet te koop is. Tot grote frustratie van Trump, die volgens de krant verbaal agressief was.
Het Witte Huis geeft geen commentaar op het gesprek. Het kabinet van Frederiksen reageert wel op het artikel van de Financial Times: "We herkennen de interpretatie van het gesprek door anonieme bronnen niet."
Europese troepen
Niet enkel bij de Denen, in heel de EU groeit de ongerustheid. In een interview opperde de hoogste militaire functionaris van de Europese Unie, Robert Brieger, het idee om Europese soldaten op Groenland te stationeren.
Brieger kan daarover zelf geen beslissing nemen. Europa heeft geen eigen leger en het Europees militair comité dat hij voorzit, heeft een adviserende functie en dient om overleg tussen de Europese legers te houden. Zijn uitspraak moet eerder gezien worden als een oproep aan individuele lidstaten.
"Naar mijn mening zou het volkomen logisch zijn om niet alleen Amerikaanse troepen in Groenland te stationeren, zoals tot nu toe het geval is geweest, maar ook om te overwegen daar in de toekomst EU-soldaten te stationeren", zei hij.
We hebben jarenlang verzuimd om de nodige investeringen te doen
Deense minister van Defensie over nieuwe investeringen in verdediging Groenland
Het Amerikaanse leger is gestationeerd op de Pituffik Space Base in het noordwesten van Groenland. Sinds Trumps dreigementen heeft Denemarken aangekondigd de defensie-uitgaven voor Groenland stevig op te trekken.
"We hebben jarenlang verzuimd om de nodige investeringen te doen in schepen en vliegtuigen die ons koninkrijk kunnen monitoren, en daar proberen we nu iets aan te doen", gaf minister van Defensie Troels Lund Poulsen toe.
Wat is de link tussen Groenland en Denemarken?
Groenland is een autonoom gebied binnen het koninkrijk Denemarken. Het werd in de 18e eeuw een kolonie en kreeg in 1953 de status van integraal onderdeel van Denemarken.
Sinds 1979 heeft Groenland zelfbestuur, later met meer autonomie, terwijl Denemarken verantwoordelijk blijft voor buitenlandse zaken en defensie. Economisch ontvangt Groenland ook financiële steun van Denemarken.
In 2009 verwierf Groenland het recht om zelf de onafhankelijkheid uit te roepen na een stemming. In 2023 werd het eerste ontwerp opgesteld van een nieuwe grondwet.


