Naar hoofdinhoud

Nepnieuws over moordverdachte Luigi Mangione: verschillende manifesten gaan rond, maar ze zijn niet allemaal authentiek

Grappen, steunbetuigingen en zelfs nepalibi's: Luigi Mangione blijft online over de tongen gaan. De verdachte van de moord op de topman van UnitedHealthcare zou zijn beweegredenen in een manifest hebben neergeschreven, maar online gaan meerdere manifesten rond. Welk manifest is authentiek en welk niet?

Daan Nicolay
Gepubliceerd:

In het kort

Wat? Online gaat een lange tekst rond die wordt toegeschreven aan Luigi Mangione, verdachte in de moordzaak op UnitedHealthcare-CEO Brian Thompson. Zo zou de manier waarop zijn moeder werd behandeld door de zorgverzekeraar aanleiding geweest zijn voor de daad. 

Maar? De details uit dit manifest komen niet overeen met wat tot nu toe geweten is over het manifest dat Mangione bij zijn arrestatie bij zich had. Zo is het veel te lang en komen bepaalde vaak geciteerde zinnen er niet in voor. Een andere, kortere, tekst komt wel overeen met wat geweten is over het 'manifest' en lijkt wel authentiek. 

De advocaat van Mangione heeft verklaard dat hij onschuldig pleit. Dat houdt veel mensen niet tegen op zoek te gaan naar mogelijke motieven. Daarbij wordt gekeken naar aanwijzingen uit zijn leven, zoals bijvoorbeeld chronische rugpijn . Die zou hem tot haat tegenover het Amerikaanse ziektesysteem gedreven hebben.

Volgens de politie had Mangione bij zijn arrestatie een handgeschreven document op zak waaruit “zijn motivatie en gedachtegang” duidelijk werden. De politie heeft het document tot op heden niet vrijgegeven. Online ging wel al snel na zijn arrestatie een tekst rond die dat ‘manifest’ van Mangione zou zijn. 

Verschillende berichten op X delen screenshots van het document. Sommige van deze bericht werden al miljoenen keren bekeken. Ook Nederlandstalige accounts deelden het manifest. Het document verscheen op Substack, een online platform voor onafhankelijke journalisten, maar werd ondertussen alweer verwijderd . Een gearchiveerde versie is wel nog beschikbaar. 

Breloom de Pokémon

De persoon die het document maakte, heeft geprobeerd het te laten lijken alsof het echt van Mangione komt. Zo is het document gepubliceerd door een account dat “LM” heet. De ondertitel is “luigi mangione’s last words”. 

De Substack waarop het verscheen heet ‘breloomlegacy’. Dat verwijst naar een Pokémon die ook in de omslagfoto van Mangione’s X-profiel staat. Een afbeelding van Breloom staat ook op het einde van de tekst. Deze details moeten het document authentiek doen lijken. Maar ze geven eerder de indruk dat wie het document maakte vooral een gevoel van authenticiteit wilde creëren. Daarvoor maakte die gebruik van de weinige informatie die op de dag van zijn arrestatie al over Mangione bekend was. 

Foute details

Het document begint met een verwijzing naar het tweede amendement van de Amerikaanse grondwet, belangrijk in de discussie over wapenbezit in de VS. Verder in de tekst zou Mangione schrijven over de chronische pijn van zijn moeder en hoe de ziekteverzekeraar haar behandelde. Dat zou hem dan tot zijn daden hebben gedreven. 

Maar dit komt niet overeen met wat al geweten is over de tekst die Mangione bij zich had toen hij gearresteerd werd. Bepaalde details en citaten van die tekst zijn ondertussen naar buiten gekomen. Sommige journalisten konden het document inzien en de politie deelde ook al details met de media. 

Bepaalde citaten die door politie of pers gemeld worden  zijn niet terug te vinden in de tekst op Substack, zoals het vaak geciteerde 'these parasites simply had it coming' ("deze parasieten hebben het gewoon verdiend.") Omgekeerd wordt nergens vermeld dat Mangione over zijn moeder zou schrijven in zijn manifest. 

Korte tekst

Het document dat Mangione bijhad, is volgens de politie minder dan 300 woorden lang. The New York Times is specifieker. Volgens hen is het document 262 woorden lang. Het document op Substack is meer dan 1.500 woorden lang. 

Journalist Ken Klippenstein  publiceerde wat volgens hem de echte tekst is die Mangione bij zich had. Deze tekst is 261 woorden lang en bevat dezelfde citaten die al rondgingen. Bepaalde specifieke details uit de tekst bij Klippenstein, komen elders exact terug . Zo citeert CNN ook dat Mangione beweert dat Amerika het duurste land is qua ziektezorg, maar slechts 42e staat qua levensverwachtingen. Dat is exact wat in de tekst van Klippenstein staat. Volgens nieuwswebsites TMZ en The Daily Beast heeft de politie bevestigd dat deze tekst authentiek is. 

In deze tekst zegt Mangione dat hij alleen werkte en licht hij kort toe hoe hij te werk is gegaan. Verder gaat hij in op de onrechtvaardigheid van het Amerikaanse ziektesysteem en de rol van UnitedHealthcare daarin. Nergens in deze tekst wordt verwezen naar een andere tekst van hem die op Substack zou te vinden zijn. 

Al dan niet humoristisch bedoelde berichten over Mangione blijven online vlot gedeeld worden.

Virale moordenaar

Ondanks of dankzij de beschuldiging van moord, blijft alles wat met Mangione te maken heeft onverminderd populair op sociale media. Dit gaat van berichten die duidelijk nep zijn en grappig bedoeld zijn, tot mysterieuze aankondigingen die Mangione zelf verspreid zou hebben.

Zo creëren mensen onder andere duidelijke nepalibi’s voor Mangione . Een nepbericht van Burger King gaat rond waarin het fastfoodbedrijf zou zeggen dat het, in tegenstelling tot concurrent McDonalds, niemand zou verklikken aan de politie. Een bericht van Nintendo dat ook nep is , toont dan weer het personage Luigi met de tekst “bevrijd hem”.

Ook gaat er het gerucht rond dat Mangione zijn daden op YouTube zou hebben aangekondigd . Video’s op TikTok over dit gerucht worden miljoenen keren bekeken . Maar er is niets van aan. De YouTubekanalen in kwestie, zijn nep, en ondertussen verwijderd door YouTube. 

Conclusie

  • Online gaat een document van meer dan 1.500 woorden rond dat het manifest van Luigi Mangione, verdachte in de moordzaak op de UnitedHealthcare-CEO, zou zijn.

  • Het is echter veel te lang om het document te zijn dat hij bij zich had tijdens zijn arrestatie. Details die al bekend waren over het 'manifest' komen ook niet terug in de tekst. Gebaseerd op de details die al geweten zijn over het door de politie gevonden document, beoordelen we de bewering dat deze tekst het manifest van Mangione is, dan ook als onwaar.

  • Een andere tekst, gepubliceerd door journalist Ken Klippenstein, is hoogstwaarschijnlijk wel authentiek.

Meer informatie over de factchecks van VRT NWS? 

Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier. 

Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel. 

Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.  

Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties. 

Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.  

VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network  (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN ). 

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Maak van VRT NWS jouw voorkeursbron op Google

Google heeft een nieuwe functie gelanceerd waarmee je zelf kunt kiezen welke bronnen je eerst ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van VRT NWS.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"