Nieuwe ontslagnemende minister van Buitenlandse Zaken Bernard Quintin over omwenteling in Syrië: "Opportuniteit, maar moet gebeuren met respect voor mensenrechten" 

"Wij volgen de situatie in Syrië op de voet", zo reageert Quintin in De Zevende Dag op het einde van het regime-Assad. Zijn passage in een Vlaamse televisiestudio is bijzonder. Zijn voorganger Hadja Lahbib heeft geen enkele bezocht.

"Het gaat snel", zegt Quintin over Syrië. "We hebben het over een paar dagen (zo snel is de opmars van de rebellen in Syrië richting Damascus gegaan, red). Het lijkt erop dat president Assad niet meer in het land is en misschien zelfs niet meer in leven. We weten het niet."

"Dit is een nieuwe opportuniteit. Het regime van Assad is ten einde. Dat was verantwoordelijk voor talloze vreselijke misdaden. Maar er zijn enkele voorwaarden voor de toekomst. De vele rebellengroepen moeten respect hebben voor het internationaal humanitair recht, en alle Syrische gemeenschappen respecteren en beschermen. Alleen zo kan Syrië heropgebouwd worden."

Dreigen er nu nieuwe aanslagen in Europa, zoals na de opmars van IS in Syrië? "Ik weet niet of we dezelfde gevolgen zullen zien, maar we moeten wel onze aandacht erbij houden. Onze diensten volgen de situatie op de voet." 

Quintin benadrukt verder dat de oorlog in Oekraïne zijn belangrijkste bekommernis wordt, in de laatste weken van de regering-De Croo. "België steunt Oekraïne van dag 1 en zal dat ook blijven doen." Volgens hem vecht Oekraïne ook voor de Europese waarden. "We moeten goed beseffen dat als Oekraïne verliest, we allemaal verliezen. Dit is existentieel."

Toch zal er in 2025 wellicht voor het eerst onderhandeld worden tussen Rusland en Oekraïne. De verkozen Amerikaanse president Trump zegt dat hij de oorlog op één dag kan oplossen. Quintin heeft daar zijn vragen bij. "Ik heb dat ook gehoord, maar wij weten dat dat niet mogelijk is."

Nog volgens Quintin wordt er tijdens de regeringsonderhandelingen gesproken over het optrekken van de Belgische investeringen in defensie. Die bedragen nu 1,3 procent van het BBP, maar de NAVO (en Trump) leggen de lat op 2 procent. Volgens Quintin wordt tijdens de regeringsonderhandelingen over gesproken om die op te trekken. Hoeveel het precies wordt, is nog niet afgeklopt. Maar Quintin geeft aan dat 2 procent, 2,5 en zelfs 3 procent niet uitgesloten zijn.

Die andere oorlog, van Israël in Gaza, noemde de mensenrechtenorganisatie Amnesty International deze week een genocide. MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez, die Quintin voordroeg als minister van Buitenlandse Zaken, steunt Israël. Wat is het Belgische standpunt nu? 

"Georges-Louis Bouchez, MR en de regering steunen een oplossing in de regio", zegt Quintin. "Er vallen al veel te lang te veel onschuldige slachtoffers. Er moet een staakt-het-vuren komen, alle gijzelaars moeten vrijgelaten worden en er moet gewerkt worden aan een tweestatenoplossing. Dat is de enige oplossing die op tafel ligt."

Blijft de vraag: waarom liet de beroepsdiplomaat Quintin een topjob liggen als ambassadeur in Washington om een 4-tal weken lang minister te worden in een regering in lopende zaken? "Ik ben al 23 jaar lang diplomaat. Ik vertegenwoordig en verdedig de Belgische staat in België en in het buitenland."

"Vorige zaterdag kreeg ik het telefoontje van Georges-Louis Bouchez. Dat was een totale verrassing, maar ik heb niet getwijfeld. Dienen als minister van Buitenlandse Zaken, dat is een eer."

Toch blijft het een opmerkelijke keuze. De kans om in Washington ambassadeur te worden, komt waarschijnlijk niet meer terug. Heeft Bouchez hem iets beloofd in ruil? "Hij heeft me niets beloofd. Hij heeft me gevraagd om dit te doen als dienaar van de staat en ik heb ja gezegd." 

Na deze termijn kan Quintin terug naar de diplomatie, zegt hij. "Ik zal na mijn ministerschap niet werkloos worden."