Een AR-15, een van de populairste geweren in de Verenigde Staten, zou gebruikt geweest zijn tijdens de aanslag op Republikeins presidentskandidaat Donald Trump. Een semiautomatisch militair wapen - ook wel bekend als 'America's Rifle' - is zeer gewild bij het plegen van aanslagen in de Verenigde Staten. Er zouden er in de Verenigde Staten alleen al 20 miljoen van die soort circuleren. Wat maakt het wapen zo interessant?
"Het wapen dat Amerika doodt": waarom het AR-15-geweer zo'n populair wapen is bij aanslagen
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
60 doden bij een schietpartij in Las Vegas in 2017. 27 doden bij een schietpartij in de Sandy Hook Elementary School in Newtown in 2012. 25 doden bij een schietpartij in een kerk in Sutherland Springs in Texas in 2017. Het zijn maar 3 voorbeelden van massaschietpartijen waarbij de dader een AR-15 gebruikte.
Sinds 2012 werd er bij 10 van de 17 meest dodelijke massamoorden in de Verenigde Staten zo'n AR-15 gebruikt. Het wapen is overigens niet enkel in de Verenigde Staten populair, ook in Brussel bij de aanslag op de Zweedse voetbalsupporters vorig jaar, gebruikte de dader een AR-15-geweer.
Gebruiksvriendelijk
In de Verenigde Staten zijn er zo'n 400 miljoen wapens in omloop. Dat is meer dan het inwoneraantal van het land. Zo'n 20 miljoen van dat grote aantal zijn AR-15-geweren. Eén van de meest populaire wapens dus, en dat heeft verschillende redenen.
Het geweer gebruiken vraagt weinig training. Dat terwijl het wel een bereik heeft van enkele honderden meters. Het heeft ook de mogelijkheid enkele accessoires toe te voegen zoals een richtkijker, wat het bedienen nog eenvoudiger maakt.
Een belangrijke reden is dat het geweer zo gebruiksvriendelijk is, ook voor minder ervaren schutters. Om te beginnen kan het geweer makkelijk ge(de)monteerd worden en weegt het zonder magazijn nog geen 3 kilogram.
Een AR-15 werkt met een bepaald gasbesturingssysteem waardoor er ten eerste weinig terugslag is en waardoor snel afvuren en herladen ook eenvoudig is. Het magazijn kan tientallen patronen bewaren.
Er bestaan veel varianten van het geweer. Normaal is het een semiautomatisch wapen, maar er bestaan ondertussen ook al volautomatische varianten. Bij een semiautomatische variant kan een geoefende schutter door dat speciale gasbesturingssysteem tientallen kogels afvuren per minuut.
Ook het prijskaartje van een AR-15 valt mee. Voor 1.000 dollar (ongeveer 917 euro, red.) kan een Amerikaan het semiautomatische wapen in huis halen.
Mediatisering
Nog een reden dat het zo populair is in Amerika: het heeft een 'coole look' gekregen omdat het zo herkenbaar is uit verschillende films en series. Ook hebben 'first-person-shooter' videogames zoals 'Call of duty' ervoor gezorgd dat het wapen herkenbaar is.
Door het realisme in die videogames, is schieten een toegankelijke vorm van entertainment geworden.
'Burgerversie' van M16
Oorspronkelijk werd een Armalite Rifle-15 in de jaren 50 ontworpen voor het Amerikaanse leger om te gebruiken in de Vietnamoorlog. Wapenfabrikant ArmaLite kwam als eerste op de proppen met het model (met de naam 'M16', speciaal voor het Amerikaanse leger, red.) en verkocht in 1959 de licentie aan de wapenmaker Colt.
Colt verkocht de AR-15 ook aan gewone burgers als licht, nauwkeurig en gemakkelijk te personaliseren. Het werd op de markt gebracht voor jagers, kampeerders en verzamelaars.
Maar ook andere Amerikanen konden makkelijk aan zo'n geweer komen. Met een heel aantal dodelijke schietpartijen in de jaren 80 en 90 als gevolg. Daarom kwam er in 1994 een verbod op de productie van volautomatische wapens.
Dat verbod werd in 2004 opgeheven door heel wat lobbywerk van onder meer de National Rifle Association (NRA), waardoor de productie van AR-15 onmiddellijk opnieuw werd opgeschaald. NRA, de grootste organisatie van vuurwapenliefhebbers, noemt de AR-15 'America's rifle'.
Komt er ooit een verbod?
Toch wordt er vaak geprobeerd om de verkoop van semiautomatische wapens aan banden te leggen. Zo probeerde Trump zelf in 2018 een verbod in te stellen op 'bump stocks' of speciale wapenkolven waardoor een vuurwapen 400 tot 800 kogels per minuut kan afschieten.
Maar dat de NRA en de wapenlobby toch heel wat macht hebben in de Verenigde Staten toont het feit dat het verbod op 'bump stocks' al van de tafel werd geveegd.
Het recht op het bezit van een wapen is verankerd in de Amerikaanse grondwet. De Democraten willen dat ook veranderen, maar ze vinden daarvoor geen meerderheid in het Congres. Dat is omdat de Republikeinen geen verstrenging willen van de wapenwetgeving, omdat die ingaat tegen het recht op het dragen van een wapen.
Wel heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof onlangs nog geoordeeld dat mensen die een contactverbod hebben wegens huiselijk geweld, geen vuurwapens mogen bezitten.
