Vlaamse 15-jarige leerlingen scoren globaal gezien goed voor creatief denken, maar er zijn grote verschillen tussen de sterksten en de zwaksten. Leerlingen uit sociaal-economisch kwetsbare gezinnen, leerlingen met een migratieachtergrond en leerlingen met een andere thuistaal scoren significant lager. Dat blijkt dinsdag uit nieuw PISA-onderzoek waarmee de vakgroep Onderwijskunde van de Universiteit Gent aan de slag ging.
Vlaamse leerlingen scoren goed voor creatief denken, maar grote onderlinge verschillen
Voor creatief denken, dat wordt gedefinieerd als "originele en uiteenlopende ideeën bedenken en bestaande ideeën evalueren en verder verbeteren", wordt een score van 0 tot en met 62 toegekend. Vlaamse leerlingen scoren daarbij 35 op 62.
Op 28 landen van de OESO scoren er slechts 5 (Singapore, Zuid-Korea, Canada, Australië en Nieuw-Zeeland) significant hoger dan Vlaanderen. 8 landen presteren op hetzelfde niveau. De verschillen met het Franstalig (35) en het Duitstalig (33) onderwijs zijn relatief klein. Het OESO-gemiddelde is 33.
Meisjes scoren op het vlak van creatief denken hoger dan jongens in alle landen. In de OESO-landen en in Vlaanderen scoren ze gemiddeld 3 punten hoger.
Binnen Europa zitten de Vlaamse leerlingen zelfs bij de absolute top. Vlaanderen doet het ook beter dan buurlanden Nederland (32), Frankrijk (32) en Duitsland (33).
Tegelijkertijd bevestigen de resultaten voor creatief denken echter dezelfde patronen die vaak opduiken in PISA-onderzoek. Zo is het verschil tussen de sterkste en zwakste leerlingen groot. Leerlingen uit sociaal-economisch meer kwetsbare gezinnen, leerlingen met een migratieachtergrond en leerlingen met een andere thuistaal doen het ook in andere landen vaak slechter, maar in Vlaanderen is de kloof met de andere leerlingen vaak extra groot.
PISA
Het "Programme for International Student Assessment" (PISA) is een driejaarlijkse internationale studie die al sinds 2000 in opdracht van de OESO de wiskundige en wetenschappelijke geletterdheid en de leesvaardigheid test bij de 15-jarigen in 81 landen en regio's.
Voor PISA 2022 werden in Vlaanderen 4.714 leerlingen uit 172 scholen getest, geboren in 2006 en 15 à 16 jaar bij de afname. Voor het eerst werd ook creatief denken gemeten.
"De PISA-resultaten moeten ons aansporen om door te zetten met de onderwijshervormingen die we sinds 2019 uitrollen", zegt ontslagnemend Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts. "Meer onderwijskwaliteit is goed voor alle leerlingen, maar zéker voor de meest kwetsbare. Deze resultaten belangen ook ouders aan. Zo zien we dat jongeren met een migratieachtergrond het slechter doen dan autochtone leerlingen, maar dat die jongeren wel hoger scoren als ze thuis ook Nederlands spreken. Net daar moeten we dus op inzetten."


