Een voorjaar vol expo's, dit zijn onze tips voor deze paasvakantie 

Het Ensorjaar is volop bezig. Niet alleen in thuisstad Oostende, ook in Brussel wordt het leven van kunstenaar James Ensor gevierd. In Mu.ZEE in Oostende loopt nog even een overzicht van zijn bijzondere stillevens van bloemen, schelpen, vissen, waaiers en natuurlijk maskers. Ensor liet een frisse zeebries waaien in het genre. 'Rose, rose, rose à mes yeux. James Ensor en het stilleven in België 1830-1930' loopt nog tot 14 april. In het Ensorhuis zijn dan weer zelfportretten te zien in de expo 'James Ensor: zelfportretten ', tot 16 juni.

In Brussel heb je ook de keuze uit verschillende expo's. KBR toont in 'James Ensor, inspired by Brussels ' de eerste stappen die Ensor zette als kunstenaar, tot 2 juni. Terwijl BOZAR ook de minder bekende muziekstukken van Ensor laat horen, in de expo 'James Ensor. Maestro '. Die tentoonstelling loopt nog tot 23 juni. Meer info over het Ensorjaar vind je hier.   

In 9 van de 10 kustgemeenten kan je opnieuw terecht voor Beaufort, de driejaarlijkse openluchttentoonstelling. Dit keer zijn er 18 nieuwe, publieke kunstwerken rond het thema 'Fabric of life '. Bijna de helft van die werken blijft daarna ook permanent staan, soms tegen de zin van bewoners. Maar oordeel vooral zelf en ga op ontdekkingstocht langs de 67 kilometer lange kustlijn. Tot 3 november.  

In 1924 schreef André Breton in Parijs het Surrealistisch Manifest. Die verjaardag wordt gevierd in Brussel met 2 grote tentoonstellingen. België is dan ook hét land van het surrealisme, met meer dan alleen maar de appel of de pijp van René Magritte. De Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België (KMSKB) brengt een eerder klassieke expo, 'Imagine '.

De expo 'Histoire de ne pas rire ' in BOZAR, even verderop, heeft meer van een labyrint, met tussenmuren die lijken te zweven. De beide expo's samen tonen meer dan 400 werken, surreëel veel. De expo in BOZAR loopt tot 16 juni, die in KMSKB blijft open tot 21 juli.  

In Machelen-aan-de-Leie vieren ze een zilveren jubileum: het Roger Raveel Museum bestaat 25 jaar en dat verdient een nieuwe overzichtstentoonstelling. 'Roger Raveel, de essentie ' toont werken uit de eigen, omvangrijke collectie die de schilder zelf nog heeft geschonken.

Als bezoeker maak je niet alleen kennis met Raveel, maar kan je daarna ook rondwandelen in de omgeving waar de schilder zijn inspiratie vond. De expo loopt nog tot 6 oktober.

40 jaar geleden stierf kunstenaar Jef Verheyen, voor de Antwerpse musea KMSKA en M HKA een signaal om de handen in elkaar te slaan. In de tentoonstellingszalen van het KMSKA is het resultaat van die samenwerking te zien: 'Jef Verheyen, venster op het oneindige ', de eerste solotentoonstelling in zijn thuisstad Antwerpen.

Ook in de permanente collectie duiken zijn werken op. Zo hangen naast het topstuk 'Madonna' van Jean Fouquet tijdelijk ook 2 abstracte werken van Verheyen, een droom van de kunstenaar die nu in vervulling gaat. Nog tot 18 augustus.

Het wordt keuzestress, want op een boogscheut van het KMSKA opent het Fotomuseum - FOMU - maar liefst 3 nieuwe tentoonstellingen. 'Echtzeit ' van kunstenaar Dirk Braeckman is de grote blikvanger. Een expo waarvoor Braeckman nieuwe werken maakt, in dialoog met stukken uit de uitgebreide collectie van FOMU. 

De kunst van Jef Geys valt niet makkelijk uit te leggen of te verklaren en zelf deed hij daar ook geen moeite voor: interviews gaf hij zelden of nooit. Hij stierf in 2018, toch blijft zijn werk inspireren en fascineren. 

Geys tekende, schilderde, schreef, maakte collages, foto's, kunstinstallaties en beeldhouwwerken. De ambitieuze overzichtstentoonstelling in Wiels in Vorst heeft dan ook de toepasselijke titel 'Jef Geys, je ziet niet wat je denkt te zien ' en loopt nog tot 19 mei.

Waan je een paar uur Jack of Rose aan boord van de (toch niet zo) onzinkbare Titanic. De expo 'Titanic, the artifact exhibition ' toont zowel nagebouwde gangen van het beroemdste schip ter wereld, als originele voorwerpen die uit het wrak werden opgevist.

Hoewel Titanic al in 1912 tegen een ijsberg schuurde, onze fascinatie blijft even groot. De rondreizende expo keert na 10 jaar terug naar Brussel en palmt dit keer een deel van Tour & Taxis in. 

Kunstenaar Jean-Michel Folon zou dit jaar 90 worden, daarom is 2024 ook het Folonjaar. Vreemd genoeg is zijn kunst in Vlaanderen vandaag minder bekend dan in Japan. Daar worden grote overzichtstentoonstellingen georganiseerd en blijkt Folon nog altijd populair, 19 jaar na zijn dood.

In het centrum van Brussel is er tot eind mei een gratis wandelparcours langs zo'n 20 bronzen beelden. In het Magrittemuseum aan het Koningsplein is er de dubbeltentoonstelling 'Magritte Folon ', met tekeningen en kunstwerken van beide kunstenaars. Nog tot 21 juli. 

9 juni zijn er belangrijke Europese verkiezingen, terwijl België op dit moment voorzitter is van de Raad van de Europese Unie. Meer dan reden genoeg voor fotograaf Lieve Blancquaert om aan een groot Europees project te werken. 

Op VRT Canvas loopt de televisiereeks 'Wij zijn Europa ', waarvoor ze samen met boezemvriendin Marij De Brabandere dwars door de verschillende Europese lidstaten reisde, 27 landen in totaal. In het Cultuurcentrum Mechelen resulteert dat in de expo 'Wij zijn Europa ' met foto's en montages van Lieve Blancquaert, tot 30 juni.

Beluister: Lieve Blancquaert in De Ochtend over haar grote Europese project

Het Hof van Busleyden in Mechelen is weer open, met een vernieuwde presentatie en een hersteld dak. Het museum wil het Mechelen uit de tijd van de Bourgondiërs laten herleven, in de 16e eeuw was Mechelen zelfs de hoofdstad van de Bourgondische Nederlanden.

Beneden in het museum loopt de tijdelijke tentoonstelling 'Ridder van het Gulden Vlies. Een schitterende mythe ontrafeld '. Daarvoor keren we terug naar 1491, toen de beroemde ridderorde samenkwam in Mechelen. Het hele verhaal, met schitterende wapenborden, wordt nog tot 2 juni verteld.

Fotograaf Nick Hannes toont zijn bekroonde foto's uit het boek 'New capital ' in de gelijknamige expo bij Be-Part in Waregem. Het zijn foto's van 6 nieuw ontworpen hoofdsteden, zoals Sejong, de hoofdstad van Zuid-Korea of Astana, de hoofdstad van Kazachstan.

De foto's van Hannes vertellen het verhaal achter die hoofdsteden: de mensen die errond wonen, of de bouwvakkers die de megalomane plannen moeten uitvoeren. Nog tot 19 mei te zien in Waregem.

De beste film aller tijden? Dat is volgens het British Film Institute (BFI) gewoon een Belgisch meesterwerk: 'Jeanne Dielman, 23 Quai du Commerce, 1080 Bruxelles' van de nog altijd niet zo bekende Chantal Akerman. Akerman krijgt nu een eigen solotentoonstelling in BOZAR in Brussel: 'Chantal Akerman, travelling '. Daar worden niet alleen haar eerste kortfilms op groot scherm getoond, maar ook de installaties die ze daarna maakte voor onder andere de Biënnale van Venetië.

In Cinematek, in hetzelfde gebouw, worden de komende maanden al haar films geprogrammeerd. Een must voor filmliefhebbers, nog tot 21 juli.

Het MIMA-museum in Molenbeek heeft ondertussen al een goede traditie van urban tentoonstellingen. De expo 'Popcorn ' brengt werk van 15 artiesten die een kleurrijk, excentriek en dromerig beeld schetsen van onze maatschappij, met een knipoog naar het surrealisme. Tot 26 mei in het MIMA. 

De stad Gent beheert een enorme hoeveelheid gronden, soms al sinds de middeleeuwen. De expo 'Gentse gronden ' in het STAM, vertelt de geschiedenis van die vandaag nog altijd 1.800 hectare plattelandsgrond.

Het Gentse stadsmuseum toont ook getuigenissen van mensen die op een of andere manier betrokken zijn, zoals boeren die de gronden pachten. De tentoonstelling loopt nog tot 29 september.

Na de gesmaakte tentoonstelling over de penis, komt het Gentse Universiteitsmuseum GUM nu met de expo 'Wonderkamer van de waarheid '. Zowel kunstenaars als onderzoekers tonen hoe zij met het begrip waarheid omgaan. Want wat is de rol van de wetenschap en kunst in de zoektocht naar dé waarheid?

Het nieuwe werk van kunstenaar Nick Ervinck is gratis te bezoeken in de serre van de Plantentuin, naast het museum. Voor de rest van de expo kan je terecht in het GUM zelf, tot 21 april 2025.

Maar liefst 40 procent van de kunst in het Gentse Museum voor Schone Kunsten komt uit privécollecties en is geschonken of via een erfenis in het museum terechtgekomen. "Als je die werken zou weghalen, zit je met lege zalen", zeggen ze bij het MSK.Tijd om die kunst eens extra te belichten, aangevuld met bruiklenen.

Neem je tijd: 'Onder vrienden' is een grote tentoonstelling, van middeleeuwse albasten beelden tot abstracte kunst van Victor Servranckx. Open tot 28 april.

In Halle zijn ze trots op kunstschilder Louis Thevenet, maar buiten de stad kan het nog beter met de bekendheid van Thevenet. 150 jaar na het overlijden van de schilder is er daarom de expo 'Louis Thevenet, een leven in kleur ', op 2 locaties in Halle: Den AST en Villa Servais.

James Ensor beschreef Thevenet als "meester-schilder van de geneugten uit Zuid-Brabant", door anderen kreeg hij zelfs de bijnaam "Belgische Van Gogh". 1 juli worden de schilderijen in de expo vervangen, om zoveel mogelijk werken te kunnen tonen. Je kan de expo dus perfect nog een keer bezoeken. Tot 27 oktober.

Het gerestaureerde Kasteel van Gaasbeek ging vorige zomer al even open voor een tijdelijke tentoonstelling, maar vanaf zondag sprankelt het hele museum terug. De kasteelcollectie is te zien in een nieuwe opstelling, ook bekende kunstenaars zoals Kati Heck en Philip Aguirre y Otegui tonen er nieuw werk. Het kasteel bestaat dit jaar 100 jaar, dat wordt gevierd met de expo 'Rebelse echo's - 800 jaar verhalen, 100 jaar museum '.

Ook in Mol vieren ze feest: daar is het Jakob Smitsmuseum weer open na een restauratie van anderhalf jaar. Het museum werd uitgebreid en toont de nieuwste aanwinsten in de expo 'Pronkkamers, frisse blik op Jakob Smits '.

Smits werd in 1855 geboren in Rotterdam, maar vestigde zich in Mol voor het landschap. Hij maakte naam met zijn schilderijen, en werd een voortrekker van de zogenoemde Molse School. De nieuwe expo in het Jakob Smitsmuseum loopt nog tot 29 september.

Het absolute meesterwerk van de Oostenrijkse architect Josef Hoffmann staat in Brussel: het Stocletpaleis uit 1911 aan de Tervurenlaan, een hoogtepunt van de Wiener Werkstätte. Helaas is bezoek niet toegelaten.

De expo 'Josef Hoffmann, in de ban van schoonheid ' in Museum Kunst & Geschiedenis in Brussel toont wel een 3D-videotour, op basis van plannen en documenten. Ook zijn andere ontwerpen - zelfs meubilair, bestek en jurken - ontdek je in het Jubelpark. Nog tot 12 april.

Noem Constant Permeke geen schilder van het boerenleven, of schrijver (en grote fan) David Van Reybrouck wordt kwaad. Permeke is meer dan dat. Dat valt te (her)ontdekken in het Permekemuseum in Jabbeke. De modernist Permeke bouwde daar een eigen huis met atelier in een grote tuin.

Dat domein werd na zijn dood een museum, op vraag van de kunstenaar. De afgelopen 4 jaar werden de zalen technisch aangepast. Ook de tuin wordt heraangelegd. Na het feestelijke openingsweekend blijft de expo 'Constant Permeke in tegenlicht ' nog tot 3 november te bezoeken.

2024 is niet alleen het jaar van James Ensor, maar ook het jaar van Paul Delvaux. De schilder overleed 30 jaar geleden en krijgt later dit jaar nog een grote tentoonstelling in Luik. In Koksijde is er nu al de kleinere expo '5+1: Paul Delvaux in dialoog '.

Het kunstencentrum Ten Bogaerde vroeg aan Philippe Van Cauteren om werken van hedendaagste kunstenaars te combineren met schilderijen van Delvaux. De tentoonstelling loopt nog 29 september en is gratis. 

Fotograaf Danny Willems was een halve eeuw de boezemvriend van Arno Hintjens en volgde hem op zijn muzikale reis. Uit de duizenden foto's van Arno heeft Danny Willems er 200 gekozen. En achter elk beeld van de overleden zanger en publiekslieveling zit een verhaal. 'Arno, the show of life', te ontdekken in de Venetiaanse Gaanderijen in Oostende tot 21 mei.

3 voor de prijs van 1, dat lijkt het motto te worden van Z33, het Huis voor Actuele Kunst, Design & Architectuur in Hasselt. Zowel 'Een sprong in het onbekende ', als 'Daiga Grantina ' en 'Riar Rizaldi ' openen tegelijk. De eerste expo stelt de vraag "Wat is de relatie tussen geloof en de kunst vandaag?". De antwoorden zijn te vinden in Hasselt, tot 25 augustus.

Welke kunstenaar schuilt er écht achter het naambordje in het museum? In Museum M in Leuven stellen ze die vraag op de expo 'Alias '. Een expo over een, volgens het museum, groeiend fenomeen: fictieve kunstenaars. Zo'n 80 werken worden daarvoor samengebracht in Leuven, werken van kunstenaars die niet altijd zijn wie we denken dat ze zijn. Bent u nog mee? 

In Museum M is op dit moment ook nog 'Atelier Bouts ' te zien, over het onderzoek naar 6 topstukken van schilder Dieric Bouts. Nog tot 28 april. De expo 'Alias' loopt tot 1 september.

Drukke tijden voor regisseur, muzikant en kunstenaar Baloji. Zijn debuutfilm "Augure", succesvol in Cannes, was de Belgische inzending voor de Oscars, maar haalde de shortlist niet. 

In het modemuseum MoMu in Antwerpen werkte Baloji dan weer aan de expo 'Baloji Augurism', geïnspireerd door zijn film. Een plek waar je als bezoeker fysiek en emotioneel wordt ondergedompeld in het universum van Baloji. Nog tot 16 juni.

Dino's spreken tot de verbeelding, maar ze waren niet de enige gigantische dieren die ooit rondzwierven op aarde. De expo 'Giants ' in het Museum voor Natuurwetenschappen in Brussel focust op de grootste dieren uit de geschiedenis. 

Gigantopithecus blacki, bijvoorbeeld, een aap zo groot als drie orang-oetans. Het museum toont 3D-modellen en skeletten van 11 spectaculair grote dieren. Nog tot 25 augustus.

Voor elke inwoner van een stad ook een rat? Het is een hardnekkige volkswijsheid, maar het is wachten op meer wetenschappelijk onderzoek. Het Riolenmuseum van Brussel wil de fabeltjes en het fake news over de rat ontkrachten, en organiseert een heuse expo: 'Rattus '. En ja, als je lang genoeg wacht, dan trippelt er misschien wel een echte rat voorbij. Voor de liefhebber. Nog tot 16 juni.

Vergeet wat je hebt geleerd over de Romeinse kunst: de stijlvolle marmeren beelden uit het oude Rome waren niet wit, maar wel fel beschilderd. Het Gallo-Romeins Museum in Tongeren toont tientallen reconstructies van antieke sculpturen, zoals ze er wellicht écht hebben uitgezien. Het resultaat is verbluffend kleurrijk in de expo 'De oudheid in kleur'. Voor kinderen is een apart programma uitgewerkt. Nog tot 2 juni.

De Amerikaan Bill Viola is een van de belangrijkste videokunstenaars ter wereld. Zijn werken hangen in de grootste musea, zelfs in St. Paul's Cathedral in Londen. 

In het KMSKA is tijdelijk 1 werk van hem te zien, maar La Boverie in Luik toont - voor het eerst in ons land - een groter overzicht van zijn oeuvre. 18 video-installaties tonen de kracht van zijn beelden, nu eens overweldigend, dan weer subtiel. Bill Viola doordrenkt je van het mysterie van leven en dood. Een beeldhouwer van de tijd, wordt hij in Luik genoemd. Nog tot 28 april.

Meer dan 500 jaar na het overlijden van Leonardo da Vinci blijven er nieuwe mogelijkheden opduiken voor tentoonstellingmakers. In het station van Luik, Luik Guillemins, opent "Expo da Vinci ". waar het niet alleen gaat over het grote genie en de uitvindingen, maar ook over da Vinci als fijnproever. Verwacht geen originele meesterwerken, wel een toegankelijk verhaal. De expo loopt nog tot 30 juni.  

Op 6 april 1974 leerde de wereld Agnetha, Björn, Benny en Anna-Frid kennen als de winnaars van het Songfestival. In Waterloo vieren ze de 50e verjaardag van doorbraakhit 'Waterloo' met een eigenzinnige ode aan de Zweedse popgroep: 'ABBA: from Waterloo to the world '. Verwacht kostuums, memorabilia en vooral heel veel muziek die 's nachts blijft hangen. Nog tot 18 mei.