In "Kamp Waes" is kandidaat Kaat Borstlap zeeziek geworden tijdens de start van een oefenmissie. Ook haar broer Dries leek last te hebben, maar de andere kandidaten niet. Waarom word je zeeziek, maar heeft niet iedereen er (evenveel) last van? En kan je er iets aan doen?
Kaat "kotst hele Noordzee onder" in "Kamp Waes": waarom word je zeeziek en kan je er iets tegen doen?
Martijn Donné
Gepubliceerd:
Tijdens de jongste aflevering van "Kamp Waes" op VRT1 zijn de overgebleven kandidaten begonnen aan een uitgebreide oefenmissie. Die missie is gestart vanop de boot Castor, in zeer woelig water. Kandidaat Kaat kreeg het op die boot al heel moeilijk, en ook broer Dries leek wat last te hebben. Toen ze daarna nog eens in dat woelige water moest zwemmen, ging het mis.
Rowan Van Schaeren, directeur van de Antwerp Maritime Academy, weet hoe dat voelt. "Ik heb al jarenlang, en gedurende mijn volledige tijd op zee, last van zeeziekte", vertelt hij in "Radio2 Spits" op Radio2. "Daarom heb ik er zelf onderzoek naar gedaan."
"Je lichaam heeft verschillende sensoren zoals licht, zicht en beweging", vertelt Van Schaeren. "Elke sensor die je gaat overprikkelen, daar word je misselijk van. Als je evenwichtsorgaan bewegingen binnenkrijgt waaraan het niet gewend is, maar je zicht vertelt je dat je niét aan het bewegen bent, dan word je zeeziek. Je sensoren krijgen dan namelijk conflicterende signalen binnen."
Ik zeg altijd: wie nooit zeeziek is, heeft nog niet op de juiste boot gestaan
Toch zijn er ook veel mensen die helemaal geen last van zeeziekte lijken te hebben. "Dat is heel moeilijk te verklaren", geeft de directeur toe. "Dat heeft voor een stukje te maken met genetica, maar ook met hoe het lichaam gewend is aan omgaan met bewegingen."
"Je kan het vergelijken met hoogtevrees of mensen die last hebben van fel flitsend licht. Sommigen hebben daar last van en sommigen niet."
"Maar iedereen kán uiteindelijk zeeziek worden. Ik zeg altijd: wie nooit zeeziek wordt, heeft nog niet op de juiste boot gestaan."
Na zeezieke Kaat in "Kamp Waes": waarom word je zeeziek en kan je het afleren?
"Er bestaat medicatie die de binnenkomende signalen onderdrukt. Alleen onderdrukt die medicatie álle signalen. Dat kan gevaarlijk zijn op zee", klinkt het bij Van Schaeren.
Naar de horizon kijken, kan ook helpen. "Eén van die conflicten met de sensoren valt dan weg, zo kan je je impulsen wat meer op elkaar laten afstemmen."
"Het beste wat je kan doen, is proberen om eraan te wennen. Zelf heb ik last op elk nieuw schip maar ben ik er na een dag of 10 wel aan gewend. Je krijgt je zeebenen effectief wel ooit, al duurt het bij sommigen veel langer. Het gaat hier om een gewenningsproces, zoals rechtop leren lopen."
Kaat bevond zich in "Kamp Waes" volgens Van Schaeren wel in een zeer uitzonderlijke situatie. "Ze is heel plots op een speedboot en daarna op die Castor gezet, die beide extreem hard heen en weer bewegen op het water. En dan was de zee ook nog eens heel woelig. Dus ja: ook iemand als Kaat kan wennen aan een boot op het water."
Zeeziek = ongeschikt voor zee?
In de Antwerp Maritime Academy worden studenten niet afgekeurd wanneer ze last hebben van zeeziekte. "Wie kleurenblind is, keuren we bijvoorbeeld wel af. Maar zeeziekte, dat is moeilijker meetbaar. Zeeziekte is ook geen schande. Wie ziek wordt op een schip krijgt even andere taken toebedeeld."
Wel krijgen de matrozen of mariniers in wording les over zeeziekte. "Je moet weten wat er precies met je gebeurt, dan kan je er op de juiste manier mee omgaan", klinkt het.
