In het vissersdorp Grindavik, in het zuidwesten van IJsland, staan meerdere gebouwen in brand na een nieuwe uitbarsting van het vulkanisch systeem Svartsengi. Het vulkaansysteem barstte vanmorgen vroeg uit, enkele uren nadat het dorp opnieuw was geëvacueerd. Later op de dag ontstond een tweede scheur. Bij een vorige uitbarsting, in december, bleef het dorp nog gespaard.
Meerdere gebouwen in brand in Grindavik na nieuwe uitbarsting van vulkanisch systeem in IJsland
Na een aantal aardbevingen gisteren en vannacht, kwam vanmorgen rond een uur of 8 plaatselijke tijd opnieuw lava uit de grond, ten noorden van het dorp Grindavik, op het schiereiland Reykjanes, in het zuidwesten van IJsland.
De eerste scheur situeerde zich op zo'n halve kilometer van het dorp, veel dichter dan de uitbarsting van een maand geleden. De lava zette duidelijk koers richting het dorp en stroomde onder andere al gedeeltelijk over de verdedigingswallen die de voorbije weken in de buurt van het dorp waren gebouwd.
Tweede scheur
Kort na de middag ontstond een nieuwe scheur waaruit lava naar boven kwam, op enkele tientallen meters van het dorp. Die scheur is ongeveer 150 meter lang.
In de loop van de dag leek de lavastroom uit de eerste scheur te vertragen, waardoor er even hoop was dat Grindavik gespaard zou blijven, maar het ontstaan van de tweede scheur heeft die hoop weer weggenomen. Al vrij snel bereikte de lava uit de tweede scheur de rand van het dorp.
Op rechtstreekse beelden van de openbare omroep is te zien hoe de lava zijn weg door het dorp zoekt. Rond 16 uur onze tijd brak in een eerste gebouw brand uit. Intussen zijn al meerdere gebouwen gedeeltelijk of volledig vernield.
"Het was eigenlijk best onverwacht dat er nog een tweede scheur opende", zegt de Vlaamse natuurfotograaf Jeroen van Nieuwenhove, die in IJsland woont en de streek rond Grindavik al vaak heeft bezocht. "Nu wordt er gezegd dat het magma in heel dat gebied zeer ondiep onder het dorp zit, dus de kans bestaat dat er de komende uren nog meer scheuren zullen openen."
Eerder op de dag stroomde de eerste lavastroom al voorbij een grote serre van een landbouwbedrijf. Voorlopig staat die wel nog overeind. Die lavastroom is intussen ook al over de plek gestroomd waar de voorbije weken aan verdedigingswallen werd gewerkt. Die werkzaamheden waren nog niet voorbij.
Op beelden is te zien hoe arbeiders op het laatste moment nog enkele grote graafmachines weghalen te midden van een vuurzee. Alle grootste en belangrijkste machines op het eiland waren namelijk naar die plek gebracht om aan de wallen te werken.
Net op tijd geëvacueerd
De uitbarsting van het vulkanisch systeem Svartsengi volgde slechts enkele uren nadat de inwoners van Grindavik te horen hadden gekregen dat ze hun huizen opnieuw moesten verlaten. Ook het Blue Lagoonhotel, heel populair bij toeristen, werd opnieuw ontruimd.
De inwoners van Grindavik waren nog maar drie weken geleden teruggekeerd naar hun huizen, na een eerdere uitbarsting in december. Er wonen normaal zo'n 4.000 mensen, maar die waren lang niet allemaal teruggekeerd na de vorige uitbarsting. Volgens de IJslandse openbare omroep RUV waren er zo'n 200 mensen in het dorp toen het gisteren geëvacueerd werd.
Machteloos
De Vlaming Hans Vera woont net buiten Grindavik, zo'n 2,5 kilometer ten oosten van het centrum. Sinds de vorige evacuatie, midden november, heeft hij niet meer in zijn huis geslapen, maar hij is er sindsdien wel meerdere keren geweest. Gisteren was de laatste keer. Momenteel verblijft hij in de regio van de hoofdstad Reykjavik.
Vanmorgen zag het er volgens hem naar uit dat ook zijn huis bedreigd werd door de lavastroom uit de eerste scheur. "Als je naar de kaart kijkt waar de lava uit de grond komt en je een korte lijn naar zee trekt, dan gaat die lijn zo ongeveer over ons huis heen. Het hangt er gewoon van af hoeveel lava er zal stromen en hoelang het zal duren."
Later op de dag leek het er op dat zijn huis voorlopig gespaard zou blijven, omdat die specifieke stroom aan het vertragen was.
De Vlaamse natuurfotograaf Van Nieuwenhove was vandaag in de buurt van Grindavik en merkte er een heel andere sfeer dan in december, bij de vorige uitbarsting. "Mensen dreigen hun huizen en alles wat ze hebben kwijt te raken, dus het is toch wel een zeer bedroevende situatie op dit moment."
De openbare omroep RUV zendt deze livestream van de uitbarsting uit:
