TV-zender bestormd, daders opgepakt en president laat bendes "neutraliseren": dit weten we tot nu toe over de situatie in Ecuador

Een live-uitzending van het Ecuadoraanse televisiestation TC werd gisterenavond plots onderbroken door gemaskerde en gewapende mannen. Ze kwamen de tv-studio in de havenstad Guayaquil binnen en riepen dat ze "bommen" bijhadden. Er waren ook geluiden te horen die leken op geweerschoten.

Een live feed – die na 15 minuten werd onderbroken – toonde hoe de mannen het personeel dwongen op de grond te gaan liggen. Even later zit het personeel ineengedoken op de vloer van de tv-studio. "Niet schieten, alsjeblieft, niet schieten", schreeuwde een vrouw te midden van de chaos. Het nieuwsanker kreeg een pistool tegen het hoofd.

Enkele van de mannen filmden zichzelf terwijl anderen handgebaren maakten die als herkenningstekens worden gezien binnen bepaalde criminele bendes gelinkt aan drugshandel. "Ze kwamen ons vermoorden. God, bescherm ons", stuurde een van de werknemers van de zender in een WhatsApp-bericht naar een AFP-correspondent.

Er was ook te horen hoe iemand "geen politie" roept. Een aantal van de gemaskerde mannen verlieten de studio met een aantal medewerkers. Andere mannen haalden dan weer zware bewapening boven en toonden zelfgemaakte granaten en dynamietstaven aan de camera.

De nationale politie heeft gespecialiseerde eenheden ingezet om de situatie onder controle te krijgen en zegt op X dat alle 13 verdachten zijn opgepakt. Ze zouden alle wapens in beslag genomen hebben. 

"Deze daad moet beschouwd worden als een terroristische aanval", vertelde politiecommandant César Zapata aan lokale media. Er zijn geen slachtoffers gevallen onder de gegijzelde werknemers. Maar het blijft onduidelijk wie precies achter de inval zit. 

Ondertussen worden de kantoren van TC Television in Quito, de hoofdstad van Ecuador, extra bewaakt. Ook daar is het onrustig. "In Quito zijn er enkele bommeldingen", weet Jeroen Derkinderen, een Vlaamse doctoraatsstudent ter plekke.

"In het centrum, rond het presidentieel paleis, waren er enkele plunderingen. Alle overheidsinstellingen zijn gesloten. Iedereen probeert het centrum uit te geraken. Mensen sluiten hun zaak en gaan naar huis om te zien wat de komende uren brengen."

In de havenstad Guayaquil in Ecuador heerst chaos na confrontaties tussen drugsbendes en de ordediensten. Guayaquil wordt beschouwd als een bolwerk van drugsbendes. Bij verschillende schietpartijen her en der zijn al zeker tien mensen om het leven gekomen, onder wie twee agenten.

De politie rouwt op X om de twee collega's die "op gemene wijze zijn vermoord", maar een "offer brachten voor het vaderland":

Ecuador wordt geteisterd door gewelddadige bendes en drugskartels. Het land is een belangrijke draaischijf geworden voor de internationale handel in cocaïne die geproduceerd wordt in Peru en in het buurland Colombia.

Het geweld is de afgelopen weken serieus geëscaleerd: de voorbije dagen vonden aanslagen (inclusief explosies) plaats. Er werden minstens zeven agenten ontvoerd. Het is een reactie op de noodtoestand die president Daniel Noboa heeft afgekondigd.

Aanleiding? De beruchte crimineel Adolfo "Fito" Macias wist zondag te ontsnappen uit een zwaar beveiligde cel in de gevangenis van Guayaquil. Fito blijft sindsdien onvindbaar. En intussen is ook een tweede leider, Fabricio Colon Pico van de Los Lobos-bende, kunnen ontsnappen uit de gevangenis van Riobamba. Colon Pico wordt verdacht van een moordpoging op een openbaar aanklager.

De noodtoestand geldt alvast voor 60 dagen. Noboa trommelde militaire patrouilles op en heeft een nationale avondklok ingesteld. 

Het ministerie van Onderwijs heeft alle scholen in het land gesloten tot 12 januari. "Dat is uit veiligheid. Eerder was er sprake van invallen in universiteiten en zelfs ziekenhuizen", legt correspondent Arjan Meesterburrie in "De ochtend" (Radio 1) uit. "Dat bleek vaak vals alarm, maar het geeft aan hoe groot de paniek momenteel is."

Gisteren nog ondertekende de president - te midden van de commotie - een decreet dat verschillende "transnationale georganiseerde misdaadgroepen identificeert als terroristische organisaties en strijdende lokale bendes". Dat leidt mogelijk nog tot meer acties in het land.

Op X geeft Noboa mee dat hij de veiligheidsdiensten heeft opgedragen om militaire operaties uit te voeren om de groepen te neutraliseren. Hij spreekt van een intern militair conflict. Op de lijst staan 22 organisaties en bendes, waaronder ook Los Choneros, een machtige criminele bende waarvan Fito de leider is.

"Dat betekent dat het een felle strijd wordt", aldus Meesterburrie. "De president wil de macht van de leiders in gevangenissen breken. Die hebben zoveel privileges opgebouwd dat ze van daaruit hun bendes gewoon kunnen aansturen. Fito had bijvoorbeeld een zwembad en nam rapvideo's op. De president is bezig met een nieuwe gevangenis te bouwen om de grote leiders naar over te plaatsen. Dat leidt tot grote woede."