Het Fonds voor Medische Ongevallen krijgt elke maand gemiddeld 40 aanvragen tot vergoeding van medische ongevallen. Volgens hun ondervoorzitter Steven Lierman is dat nog maar het topje van de ijsberg: "Want behalve dat fonds, zijn er nog andere plaatsen waar je terechtkan bij een medisch ongeval."
Elke maand 40 vergoedingsaanvragen voor medische fouten: "Door onbekwame arts verloor ik mijn grote teen, sindsdien heb ik elke dag pijn"
Els Kesteleyn
Gepubliceerd:
Xavier Taveirne is jouw consumentenman. Hij presenteert elke werkdag tussen 9 uur en 10 uur "WinWin" op Radio2. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Christel werd in 2004 geopereerd aan een hallux valgus, een knobbel aan de grote teen. Het zou een eenvoudige operatie worden, maar het ging helemaal mis. "Mijn voet zag maandenlang pikzwart. Volgens de arts was het een bloeduitstorting, maar in werkelijkheid was mijn teen aan het afsterven", getuigt ze in WinWin op Radio2.
Een eenvoudige teenoperatie veranderde mijn leven in een pijnlijke hel
Christel, slachtoffer van een medische fout
Na een tweede opinie amputeerde een andere arts haar teen. Door allerlei complicaties volgde de ene na de andere operatie, 6 jaar lang.
Christel lijdt vandaag constant pijn, in haar voet én rug. Ze veranderde van een levendige 38-jarige werkende mama met veel hobby’s in een depressieve pijnpatiënt. "Ik heb geen sociaal leven meer, verplaats me met een rollator en scootmobiel. Ik ben afhankelijk van morfine."
Van een simpele ingreep naar een nachtmerrie: "6 jaar non-stop geopereerd geweest"
Ze nam een advocaat onder de arm en kreeg uiteindelijk een schadevergoeding van 5000 euro. Door dat bedrag te aanvaarden, verklaarde Christel zich er volgens haar ook akkoord mee dat de zaak daarmee is afgerond. "Maar dat bedrag dekt alle medische kosten die ik heb niet."
Met haar verhaal wil Christel mensen waarschuwen om goed na te denken wanneer je een arts kiest. "Je moet je er goed bij voelen en niet de eerste de beste nemen."
Wat doet het Fonds voor Medische Ongevallen?
Steven Lierman is professor Gezondheidsrecht aan de KU Leuven. Hij is ook ondervoorzitter bij het Fonds voor Medische Ongevallen. Dat probeert patiënten die het slachtoffer zijn van medische fouten aan een vergoeding te helpen. Over het individuele geval van Christel kan hij zich niet uitspreken. Maar hij zegt wel dat als je via de rechtbank al een definitief voorstel voor vergoeding hebt aanvaard, je niet meer terechtkan bij het fonds.
"Wij moeten alle aanvragen die vermeende slachtoffers van medische ongevallen indienen, onderzoeken." Een team van medische experten gaat de oorzaak na om daarna eventueel een vergoeding voor het schadegeval te bekomen of zelf uit te betalen.
"Als de zorgkundige aansprakelijk blijkt, dan betaalt zijn of haar verzekering. Weigert de arts, dan vergoedt het fonds zelf de patiënten met ernstige schade. Sinds 2022 ontvangt ongeveer één op tien patiënten van het fonds ook een vergoeding zonder dat er sprake is van een medische fout. "
Je hebt 5 jaar de tijd om een aanvraag te doen bij het Fonds voor Medische Ongevallen. Die tijd begint te lopen van zodra de omvang van de schade en de veroorzaker bekend zijn.
De tijd van de stille, volgzame patiënt die vooral moet luisteren naar de arts, is voorbij
Steven Lierman, professor Gezondheidsrecht KU Leuven
Het fonds krijgt iedere maand gemiddeld 40 aanvragen binnen. "Maar dat is maar het topje van de ijsberg. Er zijn namelijk nog andere deuren waar je kan aankloppen als je denkt dat er een medische fout is gebeurd."
De orthopedie - die ziektes en afwijkingen van spieren, pezen, botten en gewrichten behandelt - is de specialisatie waar het vaak verkeerd loopt. Ingrepen aan de knieën, rug en heup die fout aflopen, zijn goed voor 42 procent van alle dossiers die het Fonds behandelt.
Waar kan je nog terecht bij een medische fout?
Behalve bij het Fonds voor Medische Ongevallen , kan je bij nog een aantal andere instanties terecht die je moeten bijstaan.
Spreek altijd eerst de arts in kwestie aan
Raadpleeg je ziekenfonds of je eventuele rechtbijstandsverzekering
Ga naar de ombudsdienst van het ziekenhuis waar je werd behandeld
Je kan ook naar de federale ombudsdienst "Rechten van de patiënt" gaan
De federale commissie voor toezicht op praktijkvoering gezondheidszorg of ook korter de toezichtscommissie genoemd
Hoe kan je medische fouten soms voorkomen?
Professor Lierman benadrukt het belang van communicatie tussen patiënt en arts. "De tijd van eenrichtingsverkeer in de relatie arts en patiënt is voorbij. Het is niet langer alleen de stem van de dokter die telt terwijl de patiënt zwijgt. Als patiënt moet je op de hoogte zijn van je rechten. Wees alert, durf vragen te stellen en een tweede opinie te vragen."
Speel een actieve rol als patiënt. Stel veel vragen aan de arts, weet dat je recht hebt op alle info, inclusief toegang tot je dossier.
Je mag je arts zelf kiezen, tenzij in uitzonderlijke gevallen zoals tijdens wachtdiensten of urgente situaties.
Durf een tweede opinie te vragen als je twijfelt.
Geef zoveel mogelijk info over jezelf aan de arts in verband met allergieën en medicatie. Breng dat zelf aan, de arts zal je daar dankbaar voor zijn.
Je mag altijd een vertrouwenspersoon aanduiden die je kan bijstaan, zoals je kinderen of een vriend. Die persoon heeft toegang tot je dossier, en mag mee op consultatie.
Als de patiënt wilsonbekwaam is, bijvoorbeeld niet meer bij bewustzijn, dan wordt er een vertegenwoordiger aangeduid. De wet voorziet dat er een vertegenwoordiger wordt aangeduid als dat niet door de patiënt zelf is gebeurd.
