Kernkabinet samen over "fouten" in aanloop aanslag, maar "het lijkt erop dat er geen nieuwe opvallende informatie is"

De aanslag in Brussel waarbij twee Zweedse voetbalfans zijn doodgeschoten heeft de regering-De Croo in een wel erg lastig parket gebracht. Na de heisa over het uitzettingsbeleid dat te soft zou zijn, moest minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open VLD) gisteravond zijn politieke verantwoordelijkheid nemen en opstappen. Op het Brusselse parket was blijkbaar een vraag om uitlevering van terrorist Abdessalem Lassoued onbeantwoord blijven liggen.

Vandaag krijgen de topministers van de top van justitie en politie te horen of er nog ontoelaatbare fouten zijn gemaakt. Zo zou de Brusselse politie in de zomer van 2022 een anonieme tip hebben gekregen met informatie over Lassoued. De politie zou daarover contact hebben opgenomen met Tunesië. Het Noord-Afrikaanse land zou hem hebben willen laten seinen met een zogenoemde "Red Notice", maar dat document bleek niet volledig te zijn. Daarop zou Tunesië van strategie veranderd zijn en een verzoek tot uitlevering aan ons land hebben gericht. 

Op het eerste gezicht lijkt dit geen fout die zwaar kan worden aangerekend aan minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V). Op het kabinet van Verlinden wordt voorlopig dan ook geen rekening gehouden met een ontslag van hun minister. Zelf ziet de minister ook geen reden om ontslag te nemen, heeft ze aangegeven aan het begin van de bijeenkomst van het kernkabinet. "Ik heb op dit moment geen aanwijzingen om te besluiten dat de politie stappen in de procedures niet gevolgd heeft", aldus een zelfverzekerd klinkende Verlinden.

In elk geval komt de regeringsploeg niet bepaald ongeschonden uit de saga rond terrorist Lassaoued en de aanslag van afgelopen maandag. Maar een val van de regering lijkt weinig waarschijnlijk. "Volgens de laatste informatie die ik heb, is het niet zo dat we nog ontslagen van ministers moeten verwachten", zegt Wetstraatcollega Anne Vanrenterghem. "Het is niet zo dat er nog speciale informatie naar boven is gekomen."

Uit de reconstructie die de top van politie en justitie heeft voorgesteld zouden dus geen nieuwe elementen zijn opgedoken. "Die reconstructie maakt vooral duidelijk dat er een zeer slechte uitwisseling van informatie tussen de verschillende veiligheidsdiensten was", zegt Pieterjan De Smedt in "Terzake". "Dat is niet de eerste keer dat we dit horen." Een pijnlijke analyse, concludeert De Smedt.

"Dit is puur een probleem geweest van justitie", denkt columnist Rik Van Cauwelaert. "Het is gewoon een kwestie van onachtzaamheid, denk ik."

Van Cauwelaert wijst erop dat Lassaoued al enkele jaren in ons land verblijft. "Dit is een kwestie van verschillende regeringen die zeer nonchalant hiermee zijn omgesprongen", zegt hij.

Wordt hier niet opnieuw een politiek spelletje gespeeld met als doel minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) in diskrediet te brengen na het ontslag van haar liberale collega Vincent Van Quickenborne? Naar verluidt heerste er spanning aan het begin van het topoverleg: CD&V had het gevoel dat Open VLD CD&V-ministers mee onder de bus wilde gooien na het ontslag van hun minister van Justitie. 

Hoewel er na de aanslag vragen waren gerezen over hoe het kon dat de Tunesische terrorist Abdessalem Lassoued zo lang onder de waterlijn van justitie en politie was kunnen blijven, waren het premier Alexander De Croo (Open VLD) en minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open VLD) die de dag nadien de schijnwerpers hadden gericht op het feit dat Lassaoued illegaal in het land verbleef. En hoe het mogelijk was dat de man het land niet was uitgezet.

Meteen kwam het beleid van staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V) onder vuur te liggen, tot in de Kamercommissies Binnenlandse Zaken en Justitie toe. De positie van de Moor wankelde niet, want dat falende uitzettingsbeleid en de vele mensen die hier illegaal verblijven zijn kwesties die al decennialang worden aangeklaagd en blijkbaar niet in een handomdraai zijn op te lossen.

In dat verband werd ook gretig verwezen naar "sommige Noord-Afrikaanse landen"  - waaronder Tunesië - die moeilijk doen in verband met het terugnemen van hier uitgezette landgenoten. Open VLD-voorzitter Tom Ongena opperde zelfs het idee om hen onder druk te zetten door onder meer de ontwikkelingshulp stop te zetten. Alleen blijkt Tunesië geen cent ontwikkelingshulp van ons land te krijgen.

Sterker nog: Tunesië bleek in 2022 net om de uitlevering van Lassaoued te hebben gevraagd. De kritiek van Van Quickenborne op het "onwillige regime in Tunis" knalde als het ware als een boemerang in zijn eigen gezicht. De minister heeft gisteravond ontslag genomen.