Is het veilig en efficiënt om het geneesmiddel Ozempic aan kinderen met obesitas te gegeven? Dat is de opzet van een internationaal onderzoek waaraan ook drie ziekenhuizen in ons land meewerken. Dat schrijft De Tijd en het nieuws is bevestigd aan onze redactie. "Als we obesitas al op jonge leeftijd kunnen aanpakken, is dat een investering voor later", zegt professor Inge Gies van het UZ in Brussel.
Belgische ziekenhuizen onderzoeken effect van populair afslankmiddel Ozempic bij kinderen met obesitas
Kathleen Heylen
Gepubliceerd:
Sinds enkele maanden duikt met de regelmaat van de klok "Ozempic" op. Dat is de naam van een medicijn dat wordt voorgeschreven aan patiënten met diabetes type 2, de meest voorkomende vorm van suikerziekte. Maar al snel groeide de populariteit van Ozempic als afslankmiddel. De werkzame stof in Ozempic, semaglutide, houdt niet alleen de bloedsuikerspiegel op peil, maar zorgt ook voor een verzadigd gevoel en vertraagt de maaglediging.
Het Deense farmabedrijf Novo Nordisk, het bedrijf achter Ozempic, ontwikkelde daarop het afslankmiddel Wegovy, met dezelfde werkzame stof. Dat middel is al in verschillende landen op de markt, maar bij ons nog niet. Novo Nordisk zegt op basis van eigen studies dat semaglutide niet alleen helpt om te vermageren, maar ook beschermt tegen bijvoorbeeld hart- en vaataandoeningen. Er is nog geen publicatie in een wetenschappelijk vakblad.
Er lopen ook nog andere onderzoeken. Een daarvan wil nagaan of semaglutide ook ingezet kan worden als afslankmiddel voor kinderen met obesitas. Het gaat om een internationaal onderzoek met de naam "Step Young", waaraan ook de universitaire ziekenhuizen van Antwerpen, Leuven en Brussel meewerken.
Concreet wil producent Novo Nordisk nagaan of injecties met 2,4 milligram semaglutide effectief en veilig zijn voor kinderen van 6 tot en met 12 jaar. Wereldwijd worden 210 proefpersonen bij het onderzoek betrokken. Ze moeten een BMI boven een bepaalde drempelwaarde hebben om te kunnen deelnemen.
De BMI (Body mass index) is een van de parameters die gebruikt wordt om te bepalen of je een gezond gewicht hebt. Daarin wordt een onderscheid gemaakt tussen overgewicht (een BMI tussen 25 en 30) en obesitas (een BMI hoger dan 30). Dat zijn cijfers die gelden voor volwassenen. Voor kinderen en jongeren worden groeicurven en aangepaste BMI-tabellen gebruikt. In ons land heeft 20 procent van de kinderen en jongeren overgewicht of obesitas. Een kleine 6 procent heeft obesitas.
Chronische ziekte
"We willen weten of semaglutide efficiënt en veilig is voor 6- tot 12-jarigen. We werkten eerder al mee aan studies voor 12- tot 18-jarigen en daaruit bleek dat het efficiënt was om gewicht te verliezen. Bovendien doken er tijdens de duurtijd van de studie heel weinig neveneffecten op", zegt professor Inge Gies. Ze is diensthoofd van het kinderziekenhuis van het UZ Brussel en kinder-endocrinoloog, gespecialiseerd in alles wat te maken heeft met hormonen en stofwisseling.
Als we obesitas op jonge leeftijd al kunnen aanpakken, is dat een investering waarmee problemen later verminderd kunnen worden.
Professor Inge Gies (UZ Brussel)
Om een gezonder gewicht te bereiken, wordt ingezet op andere eet- en leefgewoonten, maar dat heeft niet altijd effect. Medicatie kan dan een alternatief zijn. Maar daarnaast kunnen er nog andere voordelen zijn, zegt professor Gies. "Obesitas is een chronische ziekte. Eenmaal je ermee te kampen hebt, verandert er heel wat in je lichaam, in bijvoorbeeld je hormoonbalans, met allerlei gezondheidsrisico's. Het maakt het ook moeilijk om blijvend gewicht te verliezen. Als we obesitas op jonge leeftijd al kunnen aanpakken, is dat een investering waarmee problemen later verminderd kunnen worden."
De nadelen blijven volgens Gies relatief beperkt. "We onderzoeken hier injecties met semaglutide. Kinderen zullen een keer per week een injectie moeten krijgen, en dat is voor sommigen wel een issue. De nevenwerkingen die we zagen bij volwassenen en adolescenten waren maagproblemen, misselijkheid, diarree. Ze vallen al bij al nog mee en doken vooral in het begin van de behandeling op. Na een paar weken leek het lichaam eraan gewend te zijn en hadden de meesten daar geen last meer van."
Een ander nadeel dat ook bij volwassen en adolescenten te zien was: wie stopt met het medicijnen, komt dikwijls opnieuw bij. Gies benadrukt dat het heel belangrijk is om ook na het stopzetten van de behandeling je levensstijl, voedingsgewoonten, lichaamsbeweging, slaap... onder controle te houden.
Een gezonde levensstijl
Het medicijn wint al bij tieners aan populariteit, zien hulpverleners van het Zeepreventorium in De Haan, waar jongeren met obesitas begeleid worden. "Een aantal van onze patiënten die al langer bezig zijn met de behandeling van obesitas, kiezen ervoor om het traject met medicatie aan te vatten, in plaats van dat ze terugkeren bij ons", zegt directeur patiëntenzorg van het Zeepreventorium, Nick Marlein.
Hij is wel bezorgd dat Ozempic te veel wordt gezien als een gemakkelijk middel. Ook hij benadrukt daarom het belang van een gezonde levensstijl. Daar komt veel meer bij kijken, zegt hij. "Wat is de onderliggende reden dat iemand een verkeerd voedingspatroon heeft? Wat zet er toe aan dat kinderen de verkeerde voeding blijven nastreven?"
Helemaal tegen het middel is Marlein niet. "We zien ook dat een aantal kinderen met het traditionele traject niet geholpen zijn. Misschien hebben ze wel baat bij een hulpmiddel."
Eerste resultaten over twee jaar
Het onderzoek is pas deze zomer gestart, er worden nu proefpersonen gezocht. De eerste resultaten mogen we pas over een tweetal jaar verwachten. "De studie loopt een jaar en daarna moeten de resultaten nog verwerkt worden", legt professor Gies uit. In het UZ in Brussel wil men tussen de 5 en 10 kinderen met semaglutide behandelen.
Momenteel wordt semaglutide in ons land enkel voorgeschreven aan patiënten met diabetes type 2 en is het goedgekeurd voor volwassenen en adolescenten met obesitas. Goedkoop is het middel niet, en er is geen duidelijkheid of er in de toekomst terugbetaling zal zijn als je het gebruikt voor obesitas.
