Op sociale media doen berichten de ronde met de bewering dat Niger de export van uranium naar Frankrijk meteen zou hebben stopgezet. Dat zou een gevolg zijn van de recente coup. Voorlopig zijn er echter geen bewijzen voor een onmiddellijke stopzetting. De situatie kan wel op elk moment wijzigen.
CHECK – Voorlopig geen bewijs dat Niger export van uranium naar Frankrijk heeft stopgezet
Ellen Debackere
Gepubliceerd:
In het kort: Op sociale media wordt het gerucht verspreid dat Niger na de staatsgreep meteen alle export van uranium naar Frankrijk zou hebben stopgezet. Uranium is een van de zaken die Frankrijk - dat het grootste kerncentralepark van Europa heeft - al jarenlang bindt aan zijn voormalige kolonie. Niger is immers een van de grootste leveranciers van uranium aan de EU.
Klopt dit? Daar is tot op 3 augustus geen bewijs voor. Het Franse staatsbedrijf dat uraniummijnen in Niger uitbaat, zei recent nog dat de activiteiten worden voortgezet. Bovendien lijkt Niger nog niet officieel te hebben aangekondigd dat er een stopzetting van uranium naar Frankrijk plaatsvond.
Eind juli verschenen op sociale media verschillende berichten die beweerden dat “het militaire regime in Niger met onmiddellijke ingang de export van uranium naar Frankrijk heeft verboden.” Dat zou een gevolg zijn van de recente staatsgreep die in het land plaatsvond. Sommige berichten op X (Twitter, red.) werden meer dan 4 miljoen keer gelezen.
Een aantal van die berichten stelt bovendien dat niet enkel de export naar Frankrijk van uranium, maar ook die van goud werd stopgezet. Voorlopig zijn er echter geen bewijzen voor een onmiddellijke stopzetting van de export van die grondstoffen naar Frankrijk.
Activiteiten worden voortgezet
Zo verklaarde Orano – dat is het Franse staatsbedrijf dat al meer dan 50 jaar uraniummijnen in Niger uitbaat – in een persbericht van 1 augustus (enkele dagen na de staatsgreep) dat het in het land actief bleef. "De activiteiten op de sites van Arlit en Akokan en op het hoofdkantoor in Niamey worden voortgezet."
In een persbericht van 3 augustus schreef Orano dat “de lokale teams worden gemobiliseerd om de bedrijfscontinuïteit te garanderen op de sites van Arlit en Akokan en op het hoofdkantoor in Niamey, met de steun van de teams in Frankrijk”. Dat liet het bedrijf weten nadat Frankrijk meegedeeld had dat het de evacuatie van zijn burgers had afgerond. Het Franse dagblad 20 Minutes contacteerde Orano voor een reactie op de gebeurtenissen, maar kreeg die niet.
In mei 2023 – nog voor de staatsgreep plaatsvond – tekende Orano overigens nog een overeenkomst met de toenmalige Nigerese autoriteiten om Orano's aanwezigheid in het land voor meerdere jaren te verlengen.
In een reactie op de vraag of er een stopzetting kwam van de export van goud of uranium, antwoordde het Franse ministerie van Buitenlandse Zaken dat “geen enkel Frans bedrijf een goudmijn exploiteert in Niger." Het voegde daaraan toe dat de Franse uraniumvoorraden “extreem gediversifieerd” zijn.
Geen commentaar
Tot op 3 augustus lijkt Niger bovendien geen officiële plannen te hebben aangekondigd om de export van uranium naar Frankrijk stop te zetten.
Sommige internetgebruikers beweren dat het verbod werd uitgevaardigd door de Nationale Raad voor de Bescherming van het Vaderland (CNSP), de militaire groep die eind juli de gekozen president Mohamed Bazoum ten val bracht. Tot op 3 augustus wordt echter in geen enkel persbericht van deze Raad een stopzetting van de export van uranium naar Frankrijk genoemd. Andere aankondigingen, zoals het feit dat het regime de militaire akkoorden met zijn voormalige koloniale heerser Frankrijk verbreekt, werden daarin wel opgenomen .
Persagentschap Reuters wijst erop dat vanaf 31 juli in verschillende media artikels verschenen met titels die suggereerden dat Niger de export van uranium en goud naar Frankrijk had stopgezet, maar dat die artikels geen bewijs of commentaar van de lokale autoriteiten bevatten.
De BBC publiceerde ook een artikel over een mogelijke stopzetting van de export van uranium, maar corrigeerde het stuk later. Onderaan het artikel van de BBC staat nu dat het artikel werd aangepast "om een verwijzing te verwijderen naar de junta die de uraniumexport naar Frankrijk stopzette". Sommige media verwijzen echter nog naar het oude artikel van de BBC.
Conclusie
Op sociale media doen berichten de ronde met de bewering dat Niger als gevolg van de staatsgreep de export van uranium naar Frankrijk meteen zou hebben stopgezet.
Tot op 3 augustus is er echter geen bewijs voor een onmiddellijke stopzetting. Het Franse staatsbedrijf dat uraniummijnen in Niger uitbaat, zei op 3 augustus nog dat het acties onderneemt om de "bedrijfscontinuïteit te garanderen." Bovendien lijkt Niger tot op die dag geen officiële plannen te hebben aangekondigd om de export van uranium naar Frankrijk stop te zetten.
De situatie blijft echter volatiel en kan op elk moment wijzigen.
Dit artikel is geschreven op basis van de beschikbare informatie op de datum van publicatie.
Meer informatie over de factchecks van VRT NWS lees je in dit artikel.
Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van andere Vlaamse redacties. Zoek je meer verhalen van VRT NWS over factchecking desinformatie of online bedrog? Die vind je hier.
Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be of vul je vraag in op de website van deCheckers .
VRT NWS is erkend lid van de International Fact-Checking Organisation .
