De Nederlandse regering is gevallen en gaat in lopende zaken. Pas in november gaan de Nederlanders naar de stembus. Intussen kunnen sommige dossiers nog afgehandeld worden, zoals de stopzetting van de gaswinning in Groningen. Maar ontslagnemend minister-president Mark Rutte zal zich in de tussentijd ook moeten bezinnen over zijn eigen toekomst én die van zijn partij, de VVD.
Nederlanders pas in november naar de stembus na val regering: hoe moet het intussen verder, en wat met Rutte?
Pas half november trekt Nederland naar de stembus om een nieuwe regering te kiezen. Er zitten dus vijf maanden tussen het moment waarop de regering (gisteren) viel en de verkiezingen. Waarom duurt dat nog zo lang? "Voor een overheid duurt het een tijdje voor je zoiets onverwachts georganiseerd krijgt. Niemand had kunnen vermoeden dat de regering er op de laatste dag van het politieke jaar de brui aan zou geven", zegt VRT-buitenlandjournalist Ivan Ollevier.
"De politieke partijen zullen hun tijd goed kunnen gebruiken. Ze moeten hun lijsten samenstellen. Bij elke Nederlandse verkiezingen zijn er ook weer een handvol kleine, nieuwe politieke partijen. En zij moeten de kans krijgen om zich te laten registreren en voldoende handtekeningen te verzamelen. En er komt ook nog de zomervakantie tussen."
Intussen houdt ontslagnemend minister-president Mark Rutte (VVD) de winkel open. "Zoals bij ons in België wordt een ontslagnemende regering meestal een regering in lopende zaken. Er zijn een paar zaken die door de regering kunnen worden afgehandeld omdat er een wet voor bestaat, bijvoorbeeld het einde van de gaswinning in Groningen."
"Er zijn ook urgente zaken die verder worden opgevolgd, dan denk ik aan de oorlog in Oekraïne. Maar er zijn ook controversiële, gevoelige dossiers die je niet kan overlaten aan een regering in lopende zaken, bijvoorbeeld het stikstofbeleid of immigratie." Net over dat laatste thema is de Nederlandse regering Rutte IV gestruikeld.
Rutte lijsttrekker?
En wat met Rutte zelf? Kan hij na dertien jaar als premier nog verder en wil de kiezer hem nog? "In zijn verklaring gisterenavond laat heeft hij laten doorschemeren dat hij dat niet uitsluit. Hij zou opnieuw lijsttrekker worden van de rechts-liberale VVD. De VVD heeft daar natuurlijk ook iets in te zeggen, maar die is de laatste jaren zowat de privéspeeltuin van Mark Rutte geworden."
"Als Rutte lijsttrekker wordt van de VVD, moet hij er natuurlijk voor zorgen dat zijn partij de verkiezingen wint. En er is een rivale opgedoken aan de rechterzijde, Caroline van der Plas van de BoerBurgerBeweging. Zij is vastbesloten om het Rutte zo moeilijk mogelijk te maken."
