"Het was een catastrofe": waarom het lot van minister Lahbib na haar passage in de Kamer nog altijd zo onzeker is

Geen greintje schuld had minister Lahbib op zich genomen over de Iraanse visakwestie, zo klonk het gisteren misnoegd bij de groenen en de socialisten in de Kamer. Ze legde de volledige verantwoordelijkheid bij Brussels staatssecretaris Pascal Smet (Vooruit), terwijl haar diensten de inreisvisa wel hadden uitgereikt. Dat in tegenstelling tot premier De Croo, die op het einde van de commissie wel toegaf dat beide regeringen, de Brusselse en de federale, fouten hadden gemaakt.

Ook in de vergadering van de kern van de federale regering, die nadien nog plaatsvond, zou de sfeer onder nul gezeten hebben. "Premier De Croo dacht eerst aan een kern vanmorgen", weet Wetstraatjournalist Johny Vansevenant. "Nu gaat hij overleggen met minister Lahbib en de betrokken partijen. Ik hoorde dat het lot van Lahbib aan een zijden draadje hangt. Iemand zei: 'Ik kan geen voorspelling doen of ze kan blijven. Ze is echt in gevaar'. "

"Iemand noemde haar 'arrogant'", illustreert Vansevenant. "Ze denkt dat ze de bescherming heeft van MR-voorzitter Bouchez en van premier De Croo en daarom gaat ze ervan uit dat ze haar niets kunnen maken. Ze kon daardoor het parlement niet geruststellen. Ze ging zelfs nog eens in de aanval tegen Pascal Smet van de Brusselse regering."

"'Ze heeft het alleen maar erger gemaakt', is de analyse bij zowat iedereen van de regering. 'Het was een catastrofe', 'het was verschrikkelijk', hoorde ik." 

"Een minister volgde ook de stelling van N-VA-fractieleider Peter De Roover die zei dat ze gelogen had. Vorige week donderdag zei ze dat ze de visa pas gegeven had na een dreigingsanalyse van OCAD. Maar de visa waren er een dag vóór die analyse. Lahbib zei nu dat de analyse ging over de dreiging bij de grootstedenvergadering, niet over de visa. Wat is het nu?"

Een knieval, zegt Vansevenant. "Noch de socialisten, noch de groenen vragen het ontslag van Lahbib. Ze moet een signaal geven dat ze erkent dat er een gedeelde schuld is. Het was haar al gevraagd op het kernkabinet gisterenmiddag, maar ze heeft dat gisteren in de Kamer geweigerd."

"Als ze blijft weigeren, kan ze gaan, hoorde ik bij topministers van de socialisten en de groenen. Het wordt dus een les in de nederigheid voor minister Lahbib. De premier praat vanochtend met haar."

Vansevenant denkt van wel. "Bouchez was binnen de meerderheid degene die de forcing voerde tegen Ecolo-staatssecretaris Schlitz, die uiteindelijk ontslag nam. Het is niet zonder reden dat Ecolo gisterenavond op de kern het scherpst was. Iemand zei me dat de socialisten hen 'het vuile werk lieten doen'."

"Bij Vooruit gaan ze er ook van uit dat het Bouchez was die Lahbib vorige week donderdag in het vragenuurtje in de Kamer voluit deed gaan tegen staatssecretaris Smet. Ook de Brusselse regeringspartijen PS en Ecolo voelden zich daardoor gepakt. Dus door Lahbib aan te pakken, treffen de socialisten en de groenen ook Bouchez."

"Een liberale bron zei me dat Bouchez zelf moet oppassen. Dat zijn positie binnen MR niet zo sterk is. Dat minister Lahbib zijn persoonlijk projectje is en dat dat hem kwalijk genomen wordt bij de Franstalige liberalen. Daardoor stapte MR-parlementslid Alexia Bertrand over naar Open VLD. Het wordt dus wel zeer scherp gespeeld."

Door vanmorgen geen kern te organiseren laat de premier de gemoederen bekoelen. Hij gaat ook met Lahbib praten om die 'knieval' te doen. "Vergeet ook niet dat N-VA en Vlaams Belang een motie van wantrouwen op tafel hebben gelegd, omdat ze zou gelogen hebben in verband met de timing van het advies van OCAD.

Normaal stemt de regering dat weg met een gewone motie. Maar die laatste is tot nu alleen ondertekend door MR en Open VLD. Socialisten en groenen hebben die niet ondertekend en ook CD&V niet."

Dat toont volgens Vansevenant hoeveel spanning er zit binnen de regering. "Er is ook geen hoogdringendheid voor die gewone motie: ze kunnen het nog laten sudderen tot volgende week. Dat moet de druk vergroten op Lahbib om alsnog die knieval te doen. Dus best doet ze dat nu al in de Kamer, dan is de crisis achter de rug."