Voor leerkrachten wordt het alle hens aan dek om zich voor te bereiden op het nieuwe schooljaar. Dankzij een akkoord over de specifieke minimumdoelstellingen die leerlingen in de tweede en derde graad moeten kennen, weten ze eindelijk wat met zekerheid volgend schooljaar aan bod moet komen tijdens hun lessen. In de derde graad gaat het soms om leerstof die voor het eerst wordt gegeven. Uitgeverijen zijn dan ook in volle voorbereiding van nieuwe handboeken.
Tevreden reacties op akkoord over de specifieke eindtermen, maar ook kritische noten: "rijkelijk laat" en "medelijden met de leerkrachten"
"Rijkelijk laat", vindt Mauro Michielsen, voorzitter van de Vlaamse Scholierenkoepel, maar hij is wel opgelucht dat er nu duidelijkheid is voor de leerlingen die volgend schooljaar in het vijfde jaar zitten.
Als leerling van het zesde middelbaar moest hij op een beurs vierdejaars warm maken voor zijn studierichting Humane wetenschappen, maar noch hij, noch de leerkracht kon er veel over vertellen omdat de richting er een stuk anders zal uitzien.
Hij is bezorgd dat leerkrachten weinig tijd hebben om zich de nieuwe leerstof eigen te maken: “Vierdejaars voelen zich al vier jaar lang het proefkonijn omdat ze steeds de eerste zijn die de nieuwe eindtermen voorgeschoteld krijgen. Nu moeten leerkrachten zich opnieuw op korte termijn in nieuwe leerstof inwerken.”
Vierdejaars voelen zich al vier jaar lang het proefkonijn omdat ze steeds de eerste zijn die de nieuwe eindtermen voorgeschoteld krijgen
Mauro Michielsen, Vlaamse Scholierenkoepel
Vertraging na de vernietiging door het Grondwettelijk Hof
Die bedenking maakt ook Filip Moons, die leraren wiskunde opleidt. Hij werkte mee aan de ontwikkeling van de nieuwe minimumdoelen. Zijn huiswerk moest opnieuw gedaan worden na de vernietiging van de eindtermen door het Grondwettelijk Hof, exact een jaar geleden. Hij begrijpt die vertraging, maar noemt het wel schrijnend dat leerkrachten nu amper tot september hebben om zich helemaal in te werken.
“Ik begrijp dat bij sommige leerkrachten de motivatie wat weg is. De goede leerkrachten hadden zich al helemaal ingewerkt in de nieuwe doelen, maar dat werk blijkt voor sommige delen van de leerstof een maat voor niets.” Want de vernietiging kwam er omdat de doelen te uitgebreid waren, nu zijn er dus een heel aantal geschrapt.
De goede leerkrachten hadden zich al helemaal ingewerkt, maar dat werk blijkt voor sommige delen van de leerstof een maat voor niets
Filip Moons, lerarenopleider wiskunde, ontwikkelde mee de nieuwe minimumdoelstellingen
Leerkrachten meer tijd gunnen door de nieuwe eindtermen pas een jaar later te laten ingaan, is ook geen optie. Want ze hangen samen met de nieuwe richtingen van de hervorming van het secundair onderwijs. Voortbouwen op de vernietigde eindtermen, zou dan weer dubbel werk betekenen.
Koepels hadden hun voorlopige leerplannen al klaar
Onder meer Katholiek Onderwijs Vlaanderen trok indertijd naar het Grondwettelijk Hof. Nu is topman Lieven Boeve wel tevreden: "Het is een mooi compromis geworden waarbij de eindtermen nu soberder zijn, maar de ambitie blijft behouden. Er komt meer ruimte voor leerkrachten om vanuit hun eigen professionaliteit een aantal zaken te kunnen toevoegen." Dat benadrukt ook Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA): "We trachten maximaal de lat hoger te leggen en te focussen op de essentie: Nederlands, wiskunde en wetenschappen."
Ook Walentina Cools, algemeen directeur van het Stedelijk en gemeentelijk onderwijs (OVSG) is tevreden met het resultaat: "Onze secundaire scholen behouden de noodzakelijke ruimte voor technische of praktijkvakken."
De eindtermen zijn soberder, maar de ambitie blijft behouden
Lieven Boeve, topman Katholiek Onderwijs Vlaanderen
Het GO! onderwijs was voorstander van de vorige - vernietigde - eindtermen, maar is tevreden dat er nu duidelijkheid is. Zowel Katholiek Onderwijs Vlaanderen als het GO! onderwijs benadrukt dat leerkrachten wel al aan hun voorbereidingen konden beginnen met hun voorlopige leerplannen. Daarin vertalen ze de eindtermen binnen hun eigen pedagogisch project. De eindtermen maken ongeveer 70 procent uit van het leerplan.
Drukke periode voor de uitgeverijen
Al kunnen de leerkrachten zich nog niet voorbereiden met de definitieve handboeken. “We leven mee met de leerkrachten voor wie dit een bijzonder moeilijke situatie is”, klinkt het bij Vicky Adriaensen, CEO van educatieve uitgeverij Van In.
We leven mee met de leerkrachten voor wie dit een bijzonder moeilijke situatie is
Vicky Adriaensen, CEO van educatieve uitgeverij Van In
Ook voor de uitgeverijen komt er een drukke periode aan, zegt Adriaensen: “We proberen onze boeken zo volledig mogelijk te krijgen bij de start van het schooljaar. In sommige gevallen zal een boek in meerdere delen geleverd worden, zodat leerkrachten en leerlingen het eerste deel zeker tijdig ter beschikking hebben.”
Ook Pieter Desmedt van uitgeverij Plantyn noemt de situatie uitdagend, al heeft hij er vertrouwen in dat de leermiddelen voor de scholen klaar zullen zijn bij de start van het schooljaar: “We kenden de grote lijnen en hielden contact met de mensen die de nieuwe doelen hebben opgesteld. Als er toch grote wijzigingen moeten gebeuren, dan stellen we zo snel mogelijk bij en leveren we dat digitaal aan.”
Onderwijsinspectie tolerant
Wat met scholen die worstelen met de nieuwe leerstof? Minister Weyts stelt hen gerust: "Dit vraagt veel aanpassingen van leerkrachten, leerlingen en scholen. Er komen twee jaren van gedoogbeleid waarin de schoolinspectie scholen niet zal afstraffen als ze de minimumdoelen nog niet volledig in detail hebben omgezet."

