Populair Instagramkanaal "Cestmocro" brengt nieuws op maat van jongeren, maar niet zonder nepnieuws en controverse

Nieuwsverhalen en entertainment gebracht met opvallende foto's, video's en titels in witte drukletters: het is de gouden formule van de Nederlandse Instagrampagina "Cestmocro". Met 936.000 volgers is het een van de populairste nieuwskanalen bij jongeren in Nederland en Vlaanderen.

Het steekt makkelijk de Instagrampagina's van NOS (871.000 volgers), RTL (532.000), VRT NWS (365.000) en nws.nws.nws (het jongerenkanaal van VRT NWS met 306.000 volgers) voorbij. Enkel NOS Stories (het jongerenkanaal van NOS) doet het iets beter met meer dan 990.000 volgers.

Meryem El Mandoudi, journalist en presentatrice bij het jeugdjournaal Karrewiet, volgt de pagina al jaren. "Cestmocro weet heel goed waar jongeren mee bezig zijn en brengt nieuws op maat van dat doelpubliek", vertelt ze in de VRT NWS-podcast "Het Uur van de Waarheid". "De pagina was eerst vooral bekend bij jongeren van Marokkaanse achtergrond, maar geleidelijk aan is het doelpubliek diverser geworden."

De pagina dook op eind 2017. "Het is een groot mysterie wie achter de pagina zit", zegt El Mandoudi. "Op sociale media denken mensen dat het een jonge Marokkaanse Nederlander is. In Nederland betekent "mocro" ook "Marokkaan". De Franstalige naam van de pagina vertaalt zich dan ook letterlijk in "Het is een Marokkaan."

In het begin deelde de pagina vooral grappen, video's en memes, maar na verloop van tijd verscheen er ook meer nieuws. Intussen is dat de focus van het account. "Je vindt er hard nieuws over bijvoorbeeld de oorlog in Oekraïne, maar ook verhalen over showbizz, het weer, sportprestaties en ga zo maar door."

"Wat opvalt, is de manier waarop dat nieuws gebracht wordt", stelt El Mandoudi. "Verhalen over de oorlog zal hij meestal volledig overnemen van andere media. Hij combineert ze soms met een vraag om reacties uit te lokken. Bijvoorbeeld: "Heeft Poetin gelijk om Oekraïne binnen te vallen?". De maker gaat op zoek naar controverse. Hij is niet gebonden aan de journalistieke regels waar echte nieuwsmedia zich wel aan moeten houden. Hij trekt er zich niets van aan en dat scoort enorm hard."

Net daar schuilt ook de donkere kant van het kanaal. In de Nederlandse krant NRC verscheen even geleden een artikel  over hoe de pagina af en toe misinformatie of nepnieuws verspreidt. "Aangezien hij (de maker, red.) zich niet aan journalistieke regels moet houden, kan hij alles delen zonder te dubbelchecken of het klopt", zegt El Mandoudi.

Zo herinnert ze zich het verhaal van de vijfjarige Marokkaanse kleuter Rayan die vorig jaar in een waterput was terechtgekomen. "Het was zaterdagavond en opeens deelt Cestmocro dat het jongetje gered is. Iedereen reageerde euforisch, maar tien minuten later bleek dat Rayan het niet overleefd had. Dat is een heel grote fout."

Nog niet zolang geleden deelde Cestmocro het onderstaande bericht over de Marokkaanse PSG-voetballer Achraf Hakimi. Net zoals heel wat andere sociale en traditionele media beweerde Cestmocro dat Hakimi al zijn bezittingen aan zijn moeder zou hebben geschonken. Dat zou hij gedaan hebben naar aanleiding van zijn echtscheiding om te vermijden dat zijn ex-vrouw geld van hem kon krijgen. Toch is daar voorlopig geen bewijs voor, zoals ook te lezen is in deze factcheck. Het verhaal is niet rechtgezet door Cestmocro of andere media die het hebben gedeeld.

In september 2022 schreef VRT NWS ook een factcheck naar aanleiding van een bericht over meloenen op Cestmocro. Die zouden door chemische injecties beginnen te schuimen. Het bericht kreeg meer dan 34.000 likes, maar ook hier klopt niets van.

Naast nepnieuws werkt de pagina soms ook haatreacties in de hand. Zijn eigen mening zal de maker niet geven, maar hij laat wel alle meningen van zijn volgers toe. "Of iemand nu vrouwenhaat, homohaat of haat tegenover Andrew Tate uit, hij ziet het allemaal door de vingers", zegt El Mandoudi.

Dat heeft als resultaat dat de reacties onder zijn berichten soms uit de hand lopen en eindigen in scheldpartijen tussen jongeren. In tegenstelling tot bij andere nieuwskanalen voor jongeren zoals Karrewiet en nws.nws.nws, doet Cestmocro dus niet aan moderatie om dat te vermijden.

Meryem El Mandoudi meent wel dat het kanaal een goede bron kan zijn voor jongeren, maar dat ze zich er ook meer bewust van moeten zijn dat er soms fake news en haatspraak kan opduiken.

"Het is een belangrijk kanaal omdat het nieuws op een interessante en entertainende manier brengt. Zo werd het einde van de Ramadan bijvoorbeeld aangekondigd met een video van Real Madrid-ster Benzema. Dat zal je niet snel zien bij traditionele media. Maar jongeren moeten ook alert zijn voor misinformatie."