In de handen van de verkeerde mensen kan kunstmatige intelligentie, of AI, leiden tot "slechte dingen" en "nogal gevaarlijke" situaties. Dat zegt Geoffrey Hinton, een van de vaders van de technologie. Hij stapt op bij Google.
Grondlegger van artificiële intelligentie verlaat Google en waarschuwt: "We moeten ons zorgen maken"
Stel je een leger voor van tienduizend man dat voortdurend bijleert. Zodra één individu iets nieuws leert, wordt die kennis meteen toegankelijk voor al zijn of haar collega's. Hoe lang zou het duren voor dat tot oncontroleerbare situaties leidt?
Zo schetst Geoffrey Hinton de risico's van kunstmatige intelligentie of AI. Hinton, een cognitief psycholoog en computerwetenschapper, is een van de grondleggers van de technologie. Samen met zijn collega's David Rumelhart en Ronald J. Williams schreef hij in de jaren tachtig een paper die de basis zou leggen voor deep learning. Dat is het proces waarbij een computersysteem verbanden leert te herkennen in enorme hoeveelheden data. Dat is dan weer het basisprincipe waarop AI-systemen zoals ChatGPT werken. Voor zijn werk ontving hij in 2018 de prestigieuze Turing-prijs, zeg maar de Nobelprijs voor computerwetenschappen.
Diezelfde Hinton stopt nu met zijn werk voor Google. Hij is 75 en noemt het "tijd om met pensioen te gaan".
Kopieën die van elkaar leren
Hinton maakt van de gelegenheid gebruik om te waarschuwen voor de gevaren van de technologie die hij zelf mee heeft ontwikkeld. Dat doet hij in een statement aan de krant The New York Times en een interview met de Britse openbare omroep BBC.
"Voor zover ik kan zien, zijn AI-systemen op dit moment nog niet intelligenter dan wij. Maar ze zouden dat binnenkort wel kunnen zijn", zegt hij. "Nu al zien we dat iets als GPT-4 (een AI-taalmodel dat een chatbot aanstuurt, red.) de algemene kennis van een persoon ver overstijgt. Het redeneert wel nog minder goed, maar het kan wel al eenvoudig redeneren."
"Wij zijn biologische systemen en dit zijn digitale. Het grote verschil is dat digitale systemen bestaan uit veel kopieën" die allemaal hetzelfde pakket van basisinformatie delen. "Al die kopieën kunnen afzonderlijk van elkaar leren, maar die kennis wel onmiddellijk met elkaar delen."
"Niet veel mensen geloofden dat AI ooit slimmer zou kunnen worden dan mensen. De meesten dachten dat dat veel te ver ging. Ik ook. Ik dacht dat het nog 30 jaar zou duren, 50 jaar, of nog langer. Maar dat denk ik nu dus duidelijk niet meer."
Wat is er aan de hand met AI?
Misschien eerst dit: er gaan heel wat fabeltjes rond over artificiële intelligentie (AI). We kennen allemaal beelden van zelfstandige robots en in veel films wordt een super-intelligent wezen opgevoerd als het gaat over AI. Voor alle duidelijkheid, dit is sciencefiction. Zó ver staan we nog absoluut niet.
Eigenlijk kun je AI vandaag het best vergelijken met een stel goed geprogrammeerde wasmachines op een rij. Het is weinig meer dan een reeks voorgeprogrammeerde regels die een machine volgt. AI kan autonome beslissingen nemen zoals mensen dat doen, kan leren, denken, problemen oplossen en zelfstandig taken uitvoeren zonder dat er een mens aan te pas komt. Denk maar aan de zelfrijdende auto waar volop aan gewerkt wordt. Maar voor alle duidelijkheid: AI heeft geen gevoelens en is helemaal niet 'bewust' zoals een mens.
Waar is AI nu goed in? Vandaag is het kampioen in het vinden van patronen, in het verwerken van enorm veel informatie, in alles wat met geheugen en herhaling te maken heeft. De technologie wordt steeds beter, zeker door de snelle ontwikkeling van wat we 'generatieve AI' noemen: Artificiële Intelligentie die zelf iets gaat ontwikkelen als je dat vraagt.
U heeft wellicht al gehoord van ChatGPT, een chatbot die je bepaalde vragen kan stellen en die dan antwoorden zal genereren op basis van informatie die ook op het internet te vinden is. Of je kan met andere instrumenten ook beelden maken die nooit echt bestaan hebben. Zoals de paus die paradeert in hippe jassen.
Ook deze 'generatieve AI' kan bijzonder nuttig zijn, het kan ons versterken en efficiënter laten werken. Het zal ook de inhoud van onze jobs grondig veranderen. Maar het kan natuurlijk ook misbruikt worden, bijvoorbeeld om desinformatie te verspreiden. Vandaag is er bovendien een wedloop bezig tussen grote bedrijven zoals Microsoft, Google en Meta om AI-toepassingen te ontwikkelen.
Het is daarvoor dat mensen zoals Geoffrey Hinton waarschuwen, dat het té snel gaat. Hij is niet alleen want ook vorige maand deden meer dan 1000 wetenschappers een oproep in een open brief met de vraag om het onderzoek naar AI even te pauzeren.
Het invoeren van elke nieuwe technologie roept altijd vragen op. Dat is iets wat we doorheen de geschiedenis zien. De komst van het internet, de komst van de computer, de komst van de telefonie, van de wagen, van de stoomtrein, noem maar op. Allemaal uitvindingen die onze wereld grondig veranderd hebben, maar ook voor best wat onrust hebben gezorgd. Dat zien we met AI nu ook gebeuren.
En net zoals we in wagens na een tijdje veiligheidsgordels hebben ingebouwd, zal dat ook bij nieuwe toepassingen van AI moeten gebeuren. Om de risico’s te beperken. Om er ook verstandiger mee om te gaan. Dat zullen we vooral allemaal moeten leren de komende jaren. Maar AI stoppen of vertragen, dat zie ik niet snel gebeuren.
Tom Van de Weghe - Expert AI VRT NWS
Poetin
Het wordt moeilijk om te voorkomen dat kwade krachten gebruik zullen maken van die technologie, vreest Hinton. Hij geeft het voorbeeld van de Russische president Poetin. Hinton noemt het een worst-case-scenario, maar niet ondenkbaar dat Poetin robots zou kunnen inzetten die hun eigen doelen kunnen bepalen, "zoals 'ik moet meer macht hebben'".
Hinton neemt zijn voormalige werkgever Google, die AI-systemen mee ontwikkelt, niets kwalijk. Hij vindt dat Google "zeer verantwoordelijk" omgaat met de technologie.
Toch ziet hij dat ook Google nu verwikkeld is in een race met andere technologiebedrijven om AI zo snel mogelijk verder te ontwikkelen. Het doet dat onder andere onder druk van Microsoft, dat al AI heeft geïmplementeerd in zijn zoekmachine Bing. Hinton vreest dat die wedloop niet meer te stoppen valt, en dat het internet overspoeld zal worden met valse foto's, video's en tekst.
Hinton sluit zich met deze waarschuwing aan bij andere technologie-experten die waarschuwen voor voorzichtigheid met AI. Eind vorige maand nog riepen 1.125 van hen, onder wie Twitter-CEO en Tesla-oprichter Elon Musk, op om het onderzoek naar AI te pauzeren.
