Verschillende landen evacueren ook vandaag nog volop diplomatiek personeel en landgenoten uit Soedan. Daar wordt voor de elfde dag gevochten tussen het leger en de paramilitaire groep Rapid Support Forces (RSF). Al 19 Belgen hebben Soedan op een veilige manier kunnen verlaten, zegt minister van Buitenlandse Zaken Hadja Lahbib (MR). Ook steeds meer Soedanezen proberen te ontkomen aan het geweld.
Lange rijen oorlogsvluchtelingen uit Soedan bij grensovergangen, evacuaties buitenlanders gaan door
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
De Belgen die Soedan hebben verlaten, zijn nog niet allemaal in ons land aangekomen. Vanochtend is een Nederlands militair transportvliegtuig uit Jordanië geland op de luchthaven van Eindhoven. Er zaten 100 mensen aan boord, onder wie enkele Belgen.
Ongeveer 20 Belgen en rechthebbenden zijn nog in Soedan. De meesten van hen hebben aangegeven dat ze niet willen vertrekken.
Vanavond vindt nog een Nederlandse evacuatievlucht plaats, de zevende al. Met de internationale gemeenschap zet Nederland ook daarna de luchtbrug verder, heeft de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Wopke Hoekstra gezegd. Hij noemde de situatie in de Soedanese hoofdstad Khartoem "letterlijk levensgevaarlijk".
Buitenlanders die het geweld konden ontvluchten beschrijven de helse taferelen in Khartoem: lichamen liggen op straat, gebouwen staan in brand, woonwijken zijn herschapen in een slagveld.
Waarover gaat het?
Het is al bijna twee weken onrustig in Soedan, in het noordoosten van Afrika. Het land gaat al langer gebukt onder toenemende spanningen tussen het regeringsleger en de paramilitaire groep RSF (Rapid Support Forces). Die spanningen zijn nu geëscaleerd. Het leger en de RSF bevechten elkaar met zware wapens, artillerie, tanks en gevechtsvliegtuigen. Bij het geweld zijn al minstens 400 burgers omgekomen en raakten minstens 4.000 anderen gewond. Andere landen zijn diplomatiek personeel en burgers uit Soedan aan het evacueren.
Op dit moment is er nog altijd een staakt-het-vuren in Soedan. Dat ging gisteren in en moet drie dagen duren. Maar het wordt maar deels gerespecteerd. Hoewel het over het algemeen iets rustiger is dan de voorbije dagen, wordt in Khartoem nog altijd gevochten op wat voor de strijdende partijen strategische plaatsen zijn, zoals de internationale luchthaven, de officiële residentie van de president en militaire sites. Hier en daar zijn de gevechten zelfs intenser dan de voorbije dagen.
60 procent van ziekenhuizen is dicht
De strijdende partijen "tonen weinig respect voor burgers, ziekenhuizen en zelfs niet voor voertuigen die gewonden en zieken vervoeren", zegt Volker Perthes, gezant van de Verenigde Naties in Soedan.
In Khartoem is volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) meer dan 60 procent van de ziekenhuizen en gezondheidscentra gesloten. Slechts 16 procent van de centra werkt zoals normaal. "Talrijke patiënten met chronische ziektes, zoals nieraandoeningen, diabetes en kanker, hebben geen toegang tot gezondheidsvoorzieningen of geneesmiddelen, zegt algemeen directeur Tedros Adhanom Ghebreyesus."
Volgens de WHO had een kwart van de honderden slachtoffers die de voorbije twee weken zijn geteld, kunnen worden vermeden als de hulpdiensten hen hadden kunnen bereiken. Sinds het geweld elf dagen geleden losbarstte, zijn meer dan 460 doden gevallen. Dat cijfer is een onderschatting, en de WHO vreest dat er de komende weken nog veel meer slachtoffers zullen zijn.
Rijen vluchtelingen aan grensovergangen
Terwijl buitenlanders nog altijd geëvacueerd worden, is het voor Soedanezen veel moeilijker om aan het geweld te ontkomen. Toch proberen ook zij van het staakt-het-vuren gebruik te maken om te proberen te vluchten. De voorbije dagen zijn in de buurlanden Tsjaad, Zuid-Soedan, Egypte en Ethiopië tienduizenden vluchtelingen aangekomen.
Bij de noordelijke grens met Egypte schuiven rijen bussen aan met mensen die de grens over willen. Vele inwoners van Khartoem proberen ook in de havenstad Port Soedan te raken, een rit van 15 uur door de woestijn. Van daaruit hopen ze de Rode Zee te kunnen oversteken naar Saudi-Arabië.
De situatie in Soedan is er een van complete chaos. Uit de gevangenis zijn de voorbije dagen criminelen kunnen ontkomen, onder wie vroegere medestanders van de afgezette dictator Omar al-Bashir. Een van hen is Ahmed Haroun, die veroordeeld werd voor misdaden tegen de menselijkheid Ook Bashir zelf zit niet meer opgesloten. Hij werd overgebracht naar een militair ziekenhuis.
Dat zoveel misdadigers weer vrij rondlopen, versterkt nog de onveiligheid en groeiende wetteloosheid.
