Chaos in Paleizenstraat legt breuklijnen binnen de regering bloot

De chaos tijdens de ontruiming van het kraakpand in de Paleizenstraat heeft tot een pittig debat in de Kamer geleid. CD&V en Open VLD wijzen naar de verantwoordelijkheid van het Brussels Gewest, terwijl PS, Ecolo en Groen expliciet in de richting van de staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V) wijzen.

Het Brussels Gewest en Schaarbeek hebben het kraakpand in de Paleizenstraat ontruimd, waar wekenlang honderden mensen - voornamelijk asielzoekers - in erbarmelijke omstandigheden verbleven. Honderden mensen werden weggevoerd naar drie verschillende locaties, waarvan 163 mensen werden ondergebracht in een hotel Sint-Pieters-Leeuw in Vlaanderen. Tientallen anderen hebben de nacht op straat doorgebracht in Brussel.

De chaos beroert ook in de Kamer de gemoederen. "De verantwoordelijkheid ligt bij het federale niveau. U bent verantwoordelijk voor de opvang van asielzoekers, de opvangwet is daar duidelijk over", wierp Groen-Kamerlid Eva Platteau Nicole de Moor voor de voeten tijdens het wekelijkse vragenuurtje in de Kamer. 

"Wij leggen al een jaar lang oplossingen op tafel maar u kiest er telkens voor om de situatie verder te laten escaleren. (..) Dit had vermeden kunnen worden als de regering daadkrachtig had opgetreden en taboes had laten varen."

“Ik hoor de collega’s van Groen zeggen dat zij niet willen dat er mensen op straat slapen”, reageert staatssecretaris vanavond in ons tv-programma “Terzake”. “Wel ik kan hen daarin geruststellen: ik wil dat ook niet”, verzekert De Moor haar federale coalitiepartner. 

“Ik werk elke dag aan oplossingen, op een constructieve manier,” klinkt het ferm bij de CD&V-politica, “en mij met de vinger wijzen helpt daar niets in.” Ze wijst erop dat Groen maar al te goed weet dat er in een moeilijke context voortdurend naar extra opvangplaatsen gezocht wordt.

Daarnaast zijn er volgens De Moor andere maatregelen nodig zoals achterpoortjes in de opvangwet sluiten en werken aan een fermer terugkeerbeleid. “Daarvoor liggen er morgen voorstellen op de tafel van regering en als Groen een oplossing wil, nodig ik hen uit om aan die oplossingen te werken”, besluit De Moor haar reactie op tv. 

In een gesprek op Radio 1, eerder op de avond benadrukte De Moor dat haar diensten "niet rechtstreeks" betrokken waren bij de organisatie van de noodopvang van de bewoners van de Paleizenstraat, en dat hotelopvang "geen duurzame opvang is". Verder vermeed ze de controverse. 

"De operatie van de voorbije dagen is niet goed verlopen, maar we moeten nu vooruitkijken. Ik heb de voorbije maanden constructief samengewerkt met het Brussels Gewest en de collega's van de federale regering en zal dat blijven doen."

In "De wereld vandaag" legt De Moor uit dat Fedasil al sinds 22 december mensen met mondjesmaat (een veertigtal per dag) uit het ontruimde kraakpand heeft gescreend en opgevangen. "Op die manier zijn ongeveer 800 mensen uit het kraakpand weggehaald door Fedasil. Het probleem was dat door het vroegtijdige uitlekken van de ontruiming door het Brussels Gewest heel veel mensen naar de Paleizenstraat zijn gegaan in de hoop opvang te krijgen. Er zijn veel asielzoekers en daklozen in ons land die geen onderdak hebben", aldus De Moor.

Staatssecretaris De Moor zegt dat ze nooit de belofte heeft gedaan dat met het ontruimen van de Paleizenstraat de opvangcrisis achter de rug is.

"Fedasil heeft 8.000 extra opvangplaatsen gecreëerd. Ik zie elke dag hoeveel inspanning ze moeten leveren in een moeilijke context. De realiteit is dat de instroom heel hoog is. Dat we die onder controle moeten brengen en dat we er niet gaan komen zonder structurele aanpassingen in ons beleid. Dat toont de huidige situatie aan. We creëren heel wat opvang, maar we moeten ook andere maatregelen nemen."

De Moor verwijst naar de achterpoorten in de wetgeving. "Er zijn structurele maatregelen nodig. In onze opvangcentra verblijven vandaag een 1.000-tal mensen die helemaal geen asielzoeker zijn. Dat zijn mensen die al lang geleden een weigeringsbeslissing kregen, maar die in onze opvangcentra kunnen blijven verblijven omdat ze andere verblijfsprocedures voeren zoals een gezinshereniging of een regularisatieaanvraag indienen. Er bestaat vandaag een achterpoortje in onze wetgeving dat dat mogelijk maakt. Dat achterpoortje wil ik sluiten omdat dat niet te rechtvaardigen is."

CD&V-Kamerlid Franky Demon sprong tijdens het vragenuurtje in de Kamer in de bres voor staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor. Hij wees expliciet Brussel met de vinger. 

"Een scoutsleider had de ontruiming beter aangepakt", wierp hij Brussels minister-president Rudi Vervoort (PS) voor de voeten, tot jolijt van de rechtse oppositie. Minister van Defensie Ludivine Dedonder, nog een PS'er, kreeg eveneens een veeg uit de pan. "Sommige partijen komen elke week met het vingertje wijzen, maar Defensie blijft achter met de creatie van opvangplekken", vond Demon. 

PS'er Hervé Rigot daarentegen bedankte zelfs de Brusselse regering, die "in plaats van te tweeten de verantwoordelijkheid heeft genomen om mensen uit een onaanvaardbare situatie te halen en een tijdelijke opvang te zoeken". "Bepaalde partijen zitten duidelijk in campagnemodus, maar op een bepaald moment moet het federale niveau antwoorden vinden, of dat nu stemmen oplevert of niet."

Ben Segers van Vooruit riep op tot samenwerking. "Stop met vingerwijzen, werk samen, los het op."