Propaan is vandaag maar half zo duur als aardgas, loont het om de overstap te maken?

Je kunt je aardgasketel perfect laten draaien op propaan. Maar het zijn wel twee totaal verschillende gassen. Aardgas komt in gasvorm uit de grond, propaan wordt dan weer gewonnen uit aardolie. LPG, waarop sommige auto’s rijden, is dan weer een mengsel van propaan en butaan, dat eveneens uit aardolie gehaald wordt.

Ook de prijs is heel verschillend. Vroeger was propaan steevast wat duurder dan aardgas, maar vandaag zijn de rollen helemaal omgekeerd. "Terwijl de prijs van aardgas op een bepaald moment een tienvoud bereikte, is propaan veel stabieler gebleven", zegt Jean-Luc Verstraeten van FeBuPro, de Federatie voor Propaan en Butaan.

Er zijn in ons land zo’n 120.000 propaanklanten. "De vraag is dus veel kleiner dan bij aardgas", zegt Verstraeten. "Er is ook volop voorraad op de internationale markten. Daardoor blijft de prijs laag. Op dit moment kost propaan ongeveer half zoveel als aardgas. Het is vandaag zelfs het ‘goedkoopste kilowattuur’ dat je kunt kopen."

Meer en meer bedrijven en zelfstandigen met een hoog gasverbruik maken daarom de switch. “Vooral industriële bedrijven, bakkers, frituuruitbaters en restauranthouders schakelen over. Maar er zijn de laatste maand ook best veel particulieren die op propaan overstapten”, weet Verstraeten.

Dat overstappen kan ook relatief snel, zegt lka Hendrickx van leverancier Primagaz. “De wachttijd voor een standaardinstallatie bedraagt zo’n vier weken, van de ondertekening van het contract tot de plaatsing.” 

Je moet er wel eerst melding van maken bij je gemeente, en er komen nog een aantal ingrepen en kosten bij kijken. "Allereerst moet een erkend installateur de instellingen van je cv-ketel aanpassen. Dat kost naar schatting tussen de 100 en 200 euro”, zegt Hendrickx

Bij een propaangasinstallatie hoort uiteraard een bovengrondse of ondergrondse tank. “Een ondergrondse tank kost al snel 3.000 euro. Een bovengrondse is goedkoper”, zegt Hendrickx. 

Volgens Primagaz kiezen de meeste klanten ervoor om de tank te huren. “Dan is de installatie doorgaans gratis. Je betaalt 90 à 110 euro huur per jaar, inclusief de wettelijke keuring en het onderhoud.” In ruil vraagt de energieleverancier z’n klanten om een overeenkomst te ondertekenen voor 9 jaar. “Je kunt de tank ook huurkopen. Na die 9 jaar is hij dan van jou.”  

Hou er ook rekening mee dat je moet betalen voor het afsluiten van je aardgasteller wanneer je overstapt, anders blijf je nodeloos betalen aan de netbeheerder. “Er zijn wel particulieren die thuis zowel aardgas als LPG gebruiken, maar die moeten dan voor elk gas de juiste voorzieningen en toestellen hebben. Je kunt beide types gas niet door elkaar gebruiken, of zomaar de hendel overhalen naar het gas dat het voordeligst is.” 

Er zijn wel wat praktische voorwaarden verbonden aan zo’n propaantank. Om te beginnen mag je hem niet zomaar overal plaatsen. “Afhankelijk van de inhoud van de tank moeten er veiligheidsafstanden gerespecteerd worden”, zegt Jean-Luc Verstraeten. ”Een tank moet bijvoorbeeld minstens 3 meter van de openbare weg en de scheiding met de buren staan. Hij mag ook niet dichter dan 5 meter van een deur, raam of andere opening van je woning staan.” 

Niet meteen haalbaar voor een rijhuis met een koertje in de stad, dus. “Daar kan de tank misschien zelfs niet eens geplaatst worden. Het moet praktisch haalbaar zijn”, zegt Verstraeten. “Hou er ook rekening mee dat een tankwagen het gas moet kunnen leveren.” 

Net zoals voor brandstoffen geldt er voor propaan in ons land een maximumprijs. “Reken erop dat een gezin met een jaarverbruik van 1650 liter aan de huidige prijs daarvoor zo’n 1.500 euro betaalt”, zegt Ilka Hendrickx. “Dat is een pak minder dan bij aardgas.” 

Het is nog maar de vraag of dat zo blijft. “Ook wij hebben helaas geen glazen bol”, zeggen de leverancier en de federatie in koor. “Maar het is geruststellend dat er wereldwijd veel voorraad is”, zegt Hendrickx. “Bovendien zijn we voor propaan ook niet afhankelijk van Rusland. Het gas kan zowel van lokale raffinaderijen als van overzee komen.” 

Ook Stijn Verbeke van EnergyVille/VITO kan niet in de toekomst kijken. Hij wijst er wel op dat de prijs van propaangas in het verleden structureel hoger lag dan die voor aardgas.

Als je de overstap maakt, hou je er volgens Stijn Verbeke beter rekening mee dat je als propaangasklant zult moeten speculeren op de aankoopprijs. “Je moet dan grote hoeveelheden inkopen aan de dagprijs, net zoals bijvoorbeeld bij stookolie. Bij aardgas zal het tarief van een variabel contract mee evolueren met marktprijzen. Het is zeker niet uitgesloten dat die terug wat zullen dalen.” 

En wat met de tussenoplossing? Kun je niet verwarmen op gas en koken op propaan uit gasflessen? Volgens Primagaz doet bijna niemand dat. En Stijn Verbeke weet ook waarom. “De prijzen van die gasflessen liggen heel wat hoger dan die van propaan in bulk. Je betaalt ongeveer evenveel als voor aardgas, en het is bovendien veel omslachtiger.”

Daarnaast blijven zowel aardgas als propaangas fossiele brandstoffen. Je kunt je dus de vraag stellen hoe toekomstgericht het is om je installatie nu nog om te schakelen.