LIVEBLOG - Dodental stijgt boven de 2.000 na zware aardbeving in Marokko, drie dagen van nationale rouw afgekondigd

We sluiten deze liveblog voor vanavond af. Morgen kan u vanzelfsprekend alle nieuwe ontwikkelingen op de voet op onze website volgen.

Het dodental na de zware aardbeving in Marokko is nogmaals naar boven bijgesteld: volgens de Marokkaanse staatstelevisie zijn er nu al 2.012 doden geteld. 

Daarnaast is het aantal gewonden verder opgelopen naar 2.059.

EU-leiders hebben in een gezamenlijke brief aan de Marokkaanse koning Mohammed VI hun medeleven overgemaakt en hulp aangeboden.

"Als goede vrienden en partners van Marokko staan we klaar om te helpen op elke manier die u nuttig acht", klinkt het. "We zijn diep bedroefd door de verwoestende gevolgen van deze tragische gebeurtenis. De Europese Unie en haar lidstaten zijn op dit moment volledig solidair met het Marokkaanse volk".

Naast de leiders van de 27 lidstaten is de brief ondertekend door de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.

Er werden vandaag al reddingsoperaties uitgevoerd, maar de getroffen dorpen in het epicentrum zijn bijzonder moeilijk bereikbaar, vertelt VRT NWS-journalist Inge Vrancken, die ter plaatse is in Marokko. "De meeste toegangswegen zijn geblokkeerd door aardverschuivingen, grote middelen zoals kranen geraken er niet."

Het dodental na de zware aardbeving in Marokko is opnieuw naar boven bijgesteld: volgens het Marokkaanse ministerie van Binnenlandse Zaken zijn er 1.305 doden geteld. 

Daarnaast is het aantal gewonden ook verder opgelopen, naar 1.832 van wie er 1.220 in kritieke toestand zijn. 

Bijna 24 uur na de zware aardbeving in Marokko sijpelen steeds meer berichten binnen over slachtoffers en de getroffen gebieden, maar het ziet ernaar uit dat het nog een tijd zal duren vooraleer de totale schade in kaart kan worden gebracht.

Hoe hoog kan het dodental oplopen? Is de ravage even groot als in Turkije en Syrië? En wat met naschokken? Klik hieronder om de antwoorden van geoloog Manuel Sintubin (KU Leuven) te lezen.

De komende 48 tot 72 uren zullen kritiek worden om levens te redden in het Marokkaanse rampgebied. Dat zegt Caroline Holt, directeur rampenbestrijding bij de Internationale Federatie van het Rode kruis en de Rode Halve Maan, op de nieuwszender Al Jazeera

“Hulpverleners zijn er zeker nog niet in geslaagd om alle getroffen gebieden te bereiken”, zegt Holt. “Dit is ook pas het begin van de reddingsoperatie. We weten dat het moeilijk zal worden. Deze ramp gebeurde afgelopen nacht, toen mensen aan het slapen waren. Toen het licht werd, vanochtend, begonnen we de ware impact van de ramp te zien.", aldus Holt.

Regionaal IFRC-directeur Hossam Elsharkawi zegt in een persbericht dat deze operatie niet één of twee weken zal duren, maar dat het "maanden, zoniet jaren kan duren". 

De nationale voetbalploeg van Marokko heeft vandaag bloed gegeven om de gewonden van de zware aardbeving in hun thuisland te helpen. Op de Instagrampagina van het team doken beelden op van de donaties van verschillende spelers en coach Walid Regragui.

Sterspeler Achraf Hakimi riep op tot solidariteit en sprak zijn medeleven uit voor de slachtoffers. "We maken een moeilijk moment door. Het is tijd om elkaar te helpen en zo veel mogelijk mensenlevens te redden", luidt zijn boodschap op Instagram.

De oorspronkelijk geplande kwalificatiematch voor de Afrika Cup van Marokko tegen Liberia werd uitgesteld.

Ook Bayern München-verdediger Noussair Mazraoui deelde foto's en een video van de beving met het opschrift "Bid voor Marokko".

De UEFA maakte vandaag bekend dat er vanaf morgen bij alle internationale wedstrijden (nationale teams en Europese clubcompetities) tot en met 21 september een minuut stilte zal worden gehouden. Het gaat dan om de kwalificatiewedstrijden op weg naar het EK van 2024 en de eerste speeldagen in de Champions League, Europa League en Conference League.

Marokko heeft drie dagen van nationale rouw afgekondigd, waarbij de vlaggen aan openbare gebouwen halfstok zullen worden gehangen. Dat laat het koninklijk paleis van Marokko weten in een persbericht via het Marokkaanse persagentschap MAP .

Correspondent Lotte Van Den Bogaert ziet in Marrakesh dat de schade van de aardbeving nog volop wordt opgemeten. Ook wordt er geprobeerd om contact te leggen met de mensen in de zwaar getroffen bergdorpjes. 

In Marrakesh zelf is er vandaag al puin geruimd, terwijl het - toeristische - leven grotendeels blijft doorgaan in de stad. 

BEKIJK - Lotte Van Den Bogaert vanuit Marrakesh in "Het journaal" van 19 uur:

De verlichting van de Eiffeltoren in Parijs gaat vanavond om 23 uur uit als steunbetuiging met de slachtoffers van de aardbeving in Marokko. Burgemeester Anne Hidalgo wil hiermee naar eigen zeggen "de solidariteit van Parijs met de getroffen steden en families" uiten.

Parijs gaat ook financiële hulp geven, maar dat moet nog in overleg met de Marokkaanse autoriteiten geregeld worden. Hidalgo heeft ook de wereldwijde vereniging van Franstalige burgemeesters voor een speciale zitting maandag in Parijs bijeengeroepen. Hidalgo is voorzitter van de vereniging waar gemeenten in bijna vijftig landen bij zijn aangesloten. Het door de aardbeving getroffen Marokkaanse Marrakesh is ook lid. 

De wil om steun te betuigen leidt ook tot geschillen. De burgemeester van de Parijse deelgemeente van het 7e arrondissement, de Parijse oppositieleidster Rachida Dati, wilde dat de Eiffeltoren juist verlicht bleef, maar dan met de Marokkaanse nationale kleuren (rood en groen). De chef van het Instituut van de Arabische Wereld in Parijs, Jack Lang, heeft aangekondigd dat hij de Marokkaanse vlag bij de ingang gaat hangen en de woorden "Marokko in het hart" op de gevel gaat aanbrengen

Bij de zware aardbeving in Marokko zijn de dorpen in het Atlasgebergte het zwaarste getroffen. De eerste beelden tonen ravages in kleine dorpjes. Maar de omvang van de ramp moet nog blijken. Luchtbeelden van dorpen doen het ergste vrezen.

De Nederlandse regering gaat via het Rode Kruis 5 miljoen euro geven voor noodhulp aan de slachtoffers van de aardbeving in Marokko. Dat laat ontslagnemend minister Liesje Schreinemacher weten. 

Klanten met een mobiel abonnement van Orange, met ook het merk hey!, kunnen vanuit Marokko gratis bellen naar vaste en mobiele Belgische nummers en gratis mobiele data gebruiken. Vanuit België kunnen ze gratis bellen en sms'en naar Marokkaanse nummers. Het initiatief geldt voor een week. "Al onze gedachten gaan uit naar de getroffen Marokkaanse families", zegt Orange België.

En ook Telenet neemt "een initiatief om de mensen te helpen", zegt Telenet-woordvoerder Bart Boone. Bij de telecomoperator zullen oproepen en sms'en vanuit België naar Marokko, en in omgekeerde richting, gedurende een week niet worden aangerekend. Hetzelfde geldt voor Base-klanten.

Bij de zware aardbeving in Marokko zijn delen van het Unesco-werelderfgoed in het oude centrum van de stad Marrakesh beschadigd geraakt, al zou de schade meevallen. Dat heeft de regionale verantwoordelijke van het Marokkaanse ministerie van Cultuur bevestigd.

Volgens de verantwoordelijke, Hassan Hernan, zijn sommige gebouwen in de "medina", de historische binnenstad, deels beschadigd, andere vertonen scheuren. "Het plaatje zal pas binnen 48 uur compleet zijn, maar wat zeker is, is dat de schade aan belangrijke historische plekken in de oude stad tot nu toe beperkt is."

Volgens Marokkaanse media liep ook de Koutoubia-moskee schade op, al is nog niet meteen duidelijk hoe erg die is. Het gebouw uit de 12e eeuw is een van de belangrijkste, historische monumenten in de stad. De 69 meter hoge minaret wordt ook wel eens het "dak van Marrakesh" genoemd. Op beelden van vannacht is te zien dat er rook komt uit het bovenste gedeelte van de minaret.

Marokko werd afgelopen nacht geteisterd door een zware aardbeving. Een schokgolf waar ook Tom Saintfiet, de Belgische bondscoach van Gambia, getuige van was. "Het duurde maar 30 seconden, maar het voelde eindeloos aan", vertelde onze landgenoot aan de BBC.

Lees meer op Sporza.

Telecomoperator Proximus maakt oproepen en sms'en vanuit België naar Marokko zeker tot en met dinsdag gratis, om communicatie met slachtoffers van de aardbeving, familie en vrienden te vergemakkelijken. Dat geldt zowel voor klanten van Proximus als de merken Scarlet en Mobile Vikings, zo laat de telecomoperator weten.

"De Proximus-gemeenschap betuigt haar diepste medeleven met de slachtoffers van de aardbeving in Marokko", zo luidt het in een persbericht. "In zo'n situatie is niets belangrijker dan in contact te kunnen blijven met geliefden in het buitenland. Daarom wil Proximus de communicatie tussen mensen in België en hun familie en vrienden in Marokko zoveel mogelijk ondersteunen."

Algerije zal haar luchtruim opnieuw openstellen voor humanitaire en medische vluchten naar Marokko. Dat heeft het Afrikaanse land aangekondigd na de zware aardbeving in het Atlasgebergte in Marokko waarbij al meer dan 1.000 mensen omkwamen.

De relatie tussen Algerije en Marokko is al decennialang verzuurd. Een van de belangrijkste twistpunten is het geopolitieke conflict rond de Westelijke Sahara. In 2021 verbrak Algerije de diplomatieke betrekkingen met Marokko in 2021 op grond van wat het "vijandige handelingen" noemde. De Algerijnse president Abdelmadjid Tebboune zei eerder dit jaar nog dat de relaties tussen de Noord-Afrikaanse buren "onherstelbaar" was.

In een verklaring over de aardbeving in Marokko laat het kabinet van de Algerijnse president weten dat het land bereid is humanitaire hulp te bieden aan het Marokkaanse volk, als Marokko om dergelijke hulp zou vragen.

De Brusselse regering maakt 180.000 euro vrij om de slachtoffers van de aardbeving in Marokko te helpen. Dat meldt Ans Persoons (Vooruit), Brussels schepen bevoegd voor onder meer internationale betrekkingen. "Alle ministers kennen vanuit hun bevoegdheid middelen toe", zegt ze op X, het vroegere Twitter. 

Eerder kondigde Vlaams minister-president Jan Jambon al aan dat Vlaanderen 200.000 euro zou vrijmaken voor snelle noodhulp aan Marokko via het Rode Kruis Vlaanderen. De Waalse regering liet weten 500.000 euro vrij te maken voor de slachtoffers.

Federaal minister van Ontwikkelingssamenwerking Caroline Gennez maakte dan weer bekend dat de federale regering 5 miljoen euro vrijmaakt om de slachtoffers van de aardbeving in Marokko te helpen en de wederopbouw na de ramp te steunen.

De kwalificatiewedstrijd voor de Afrika Cup tussen Marokko en Liberia zal vanavond niet doorgaan. Naar aanleiding van de zware aardbeving die het land gisterenavond trof, heeft de Marokkaanse voetbalbond besloten de wedstrijd uit stellen. "We benadrukken ons medeleven met de families van de slachtoffers en wensen de gewonden een spoedig herstel toe", zegt de Marokkaanse bond.

Het Belgische Rode Kruis heeft een oproep gelanceerd om de Marokkaanse hulporganisaties te steunen na de krachtige aardbeving die Marokko trof.

Marokkaanse Rode Halve Maan-teams kwamen gisterenavond onmiddellijk in actie om de getroffen gemeenschappen te ondersteunen. Om deze operaties te ondersteunen, roept het Belgische Rode Kruis op tot donaties aan een noodfonds. Donaties kunnen gedaan worden via de website van het Rode Kruis .

Het grootste deel van het dorpje Moulay Brahim, in de zwaar getroffen provincie Al Haouz, is onbewoonbaar na de aardbeving. Tientallen huizen zijn er ingestort. De hulpdiensten zoeken naarstig naar mensen onder het puin.

"Ik stond buiten aan een winkeltje toen de aardbeving gebeurde", vertelt correspondente Lotte Van den Bogaert in het "VRT NWS Journaal". Van den Bogaert woont met haar gezin in Marrakesh. "Alles begon hier plots te trillen", vertelt ze. "Er was paniek, ik ben gelukkig snel bij mijn man en zoon geraakt."

In de wijk waar Van den Bogaert woont, zijn geen huizen ingestort, maar uit voorzorg heeft ze met haar gezin vannacht toch buiten geslapen.

De Waalse regering maakt een bedrag van 500.000 euro vrij om de slachtoffers van de aardbeving in Marokko te helpen. De Waalse regering zegt "de evolutie van de toestand ter plaatse met grote aandacht te volgen", via haar vertegenwoordiging in de Marokkaanse stad Rabat. 

Eerde maakte de Vlaamse regering bekend 200.000 euro vrij te maken voor snelle noodhulp via het Rode Kruis Vlaanderen. Federaal minister van Ontwikkelingssamenwerking Caroline Gennez (Vooruit) kondigde dan weer aan 5 miljoen euro vrij te maken om de slachtoffers van de aardbeving in Marokko te helpen en de wederopbouw na de ramp te steunen.

De aardbeving zou ook in Algerije, buurland van Marokko, voelbaar geweest zijn, maar daar vielen - volgens de meest recente berichten - geen slachtoffers. Algerije betuigt wel haar "oprechte medeleven aan de broeders van het Marokkaanse volk die getroffen zijn door de aardbeving". Zo citeert de staatszender alvast het ministerie van Buitenlandse Zaken.

De Amerikaanse president Joe Biden is "diep bedroefd over het verlies aan mensenlevens en de verwoesting die is veroorzaakt door de aardbeving in Marokko". Dat zegt hij in een schriftelijke mededeling van het Witte Huis. "Onze gedachten en gebeden gaan uit naar iedereen die getroffen is door deze verschrikkelijke ontbering."

"Mijn regering staat in contact met Marokkaanse ambtenaren. We werken snel om ervoor te zorgen dat Amerikaanse burgers in Marokko veilig zijn en staan klaar om alle nodige hulp te bieden aan het Marokkaanse volk", aldus Biden die de Marokkaanse koning Mohammed VI in de mededeling "een vriend" noemt.

Ook de Russische president Vladimir Poetin betuigt, in een bericht gericht aan koning Mohammed VI, zijn steun aan het Marokkaanse volk. "Gelieve woorden van medeleven en steun over te brengen aan de families en vrienden van de slachtoffers, evenals wensen voor een spoedig herstel aan iedereen die heeft geleden als gevolg van deze natuurramp", luidt de mededeling.

"We staan onze Marokkaanse broeders bij met al onze middelen in deze moeilijke dag", zegt de Turkse president Erdogan op X, het vroegere Twitter. In een aparte verklaring heeft het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken aangekondigd dat Turkije bereid is om steun te verlenen "om de wonden van de aardbeving in Marokko te helen".

Ook vanuit Europa komen er steunbetuigingen. De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken Jose Manuel Albares zegt dat Spanje heel snel hulpverleners naar Marokko kan sturen, indien gewenst. "Ook Frankrijk staat klaar om eerste hulp te bieden", zegt de Franse president Emmanuel Macron.

Soortgelijke boodschappen kwamen er vanuit Italië, Duitsland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk. Eerder had ook onze premier De Croo laten weten dat "België schouder aan schouder staat met Marokko in deze moeilijke periode".

Bij de hevige aardbeving in Marokko zijn al zeker 820 mensen om het leven gekomen. Dat meldt het Marokkaanse ministerie van Binnenlandse Zaken. Er zouden ook minstens 672 mensen gewond geraakt zijn, 205 mensen zouden in kritieke toestand zijn. De meeste slachtoffers vielen in afgelegen gebieden in het Atlasgebergte, tussen Marrakesh en Agadir.

"TUI België heeft momenteel 204 reizigers in Marrakesh en 227 in Agadir." Dat zegt Florence Bruyère, woordvoerster van de touroperator, aan persagentschap Belga.  Op dit moment heeft TUI België geen weet van gewonden onder deze reizigers.

"Onze collega's ter plaatse hebben de accommodaties bezocht. Tijdens de nacht werden reizigers uit hun hotels geëvacueerd voor een veiligheidscontrole. Alle reizigers konden terugkeren naar hun hotels in Agadir."

"In Marrakesh keren de reizigers geleidelijk terug naar hun hotels", vertelt Florence Bruyère van TUI België. "Onze teams houden de situatie nauwlettend in de gaten en staan in contact met de reizigers ter plaatse."

De touroperator heeft vandaag een heen- en terugvlucht tussen Zaventem en Marrakesh via Agadir. Er zijn voorlopig geen aanwijzingen dat de vluchten niet normaal zullen kunnen doorgaan, aangezien de luchthaven van Marrakesh operationeel is, klinkt het.

De zware aardbeving in Marokko heeft ook het zuiden van Spanje en Portugal opgeschrikt. De noodcentrale in de Zuid-Spaanse regio Andalusië kreeg na middernacht verscheidene oproepen van ongeruste burgers uit Huelva, Sevilla, Jaén, Málaga, Marbella en Córdoba. Het is niet duidelijk of er ook schade is of slachtoffers vielen.

Ook de autoriteiten in Faro in het zuiden van Portugal, en zelfs in Lissabon en Setubal kregen oproepen van inwoners die werden opgeschrikt door de schok.

In Marokko zijn er wel vaker aardbevingen, maar meestal gaat het om kleinere schokken. Volgens onbevestigde bronnen zou het nu om één van de krachtigste schokken gaan die ooit is gemeten in het land.

In het verleden waren er wel al een aantal heel zware aardbevingen. In 2004 kwamen meer dan 600 mensen om bij een krachtige beving in Al Hoceima, het noorden van het land. De meest verwoestende schok dateert van 1960. Toen kwamen in de buurt van de stad Agadir meer dan 10.000 mensen om het leven.

Correspondente Lotte Van den Bogaert is in Marrakesh en kon de aardbeving duidelijk voelen. "Ik stond zelf aan een klein winkeltje vlak naast het appartementsgebouw waar ik woonde en de grond begon te trillen. Er was een heel luid lawaai."

"Eerst leek het alsof er een vrachtwagen voorbijreed, maar het lawaai werd alsmaar harder en de grond begon harder te trillen. Mensen verlieten onmiddellijk hun huizen, ik heb ook dekking gezocht. Dat heeft 20 seconden of een halve minuut geduurd. Ik ben ongedeerd, maar het was heel hard schrikken."

Volgens Van den Bogaert was er eerst redelijk wat paniek, maar werden de mensen daarna kalmer. "Wij zijn de hele nacht op straat gebleven omdat we schrik hadden voor een naschok. Je vindt heel weinig informatie of zoiets kan gebeuren en wanneer, maar je weet dat je niet veilig bent binnen. Mensen weten op dit moment niet goed wat te doen."

Het epicentrum van de aardbeving lag in het Atlasgebergte, zo'n 70 kilometer ten zuidwesten van Marrakesh. De aardbeving startte op een diepte van 18,5 kilometer.

De aardbeving vond vrijdagavond omstreeks 23 uur plaats en had een kracht van zeker 6.8. Het epicentrum lag in het Atlasgebergte, op zo'n 70 kilometer van de belangrijke stad Marrakesh. 

Op dit moment zijn al zeker 296 doden geteld, minstens 150 anderen raakten gewond. Heel wat gebouwen zijn beschadigd. Inwoners verbleven deze nacht op straat uit angst voor naschokken.

De inwoners van Marokko zijn opgeschrikt door een hevige aardbeving. In deze liveblog kan je alle ontwikkelingen lezen. We volgen de situatie op de voet op, verifiëren beelden die ons bereiken en nemen contact op met mensen ter plaatse.