Liveblog boerenprotest - Vlaamse regering bereikt na onderhandelingsmarathon akkoord met landbouworganisaties

Vlaams minister-president Jan Jambon heeft een oproep gedaan aan alle landbouwers. Hij vraagt hen te stoppen met de acties en de blokkades.

De Boerenbond meldt dat het akkoord over het pakket aan maatregelen geen eindpunt van de onderhandelingen is, maar de start van een traject waarbij de Boerenbond nauwgezet zal toezien op de gemaakte afspraken. "We zullen ook optreden als gesprekspartner bij nieuwe initiatieven", klinkt het in een eerste reactie.

“Zijn hier vandaag alle Vlaamse problemen voor onze boeren opgelost? Neen. Iedereen met gezond boerenverstand beseft ook dat wat tijdens vier jaar conflictmodel is scheefgegroeid, niet op enkele dagen kan worden rechtgetrokken. Hebben wij hier vandaag concrete zaken gehoord, die vertrouwen geven om terug te gaan naar een overlegmodel: ja! Als Boerenbond hebben we meegewerkt aan concrete oplossingen. Dit is niet het einde, maar een nieuw startpunt", reageert Lode Ceyssens van de Boerenbond.

“Ik wil de minister-president en de ministers die de voorbije weken oprecht naar ons luisterden, en in het belang van onze boeren over hun eigen schaduw stapten, bedanken. Uiteraard rekenen wij op hen om deze concrete voorstellen nu ook snel uit te rollen.”

“Ik wil ook hulde brengen aan alle boeren en boerinnen, jong en oud, uit elke hoek van Vlaanderen, lid van onze organisaties of niet, die de voorbije weken op een waardige manier actie hebben gevoerd", besluit Ceyssens.

De Vlaamse regering en de boerenorganisaties raken het niet eens over de bescherming van landbouwgronden. "De urenlange onderhandelingen hebben wel al een deelakkoord over het verlagen van de administratielast voor boeren", legt Saskia De Schutter uit in "VRT NWS Journaal".

"De landbouwgronden die in de buurt van natuurgebieden liggen die mogelijk opgekocht kunnen worden in de toekomst om natuurgebieden uit te breiden, dat is blijkbaar “no go” voor de boerenorganisaties."

Volgens De Schutter is de kans klein dat er daarover een akkoord komt vanavond. "Het is moeilijk om daar nu een stand van zaken over op te maken. Het is echt wel een werk van heel lange adem. Stel dat er een akkoord komt met de landbouworganisaties, dan is het nog de vraag of de boeren dat meteen zullen aanvaarden."

De stad Visé (Wezet) in de provincie Luik heeft donderdag op haar Facebook-pagina gemeld dat landbouwers van plan zijn vrijdag te betogen op de E25-autoweg. De manifestatie, die tussen 6.00 uur en 16.00 uur gepland is, kan het verkeer in de war sturen.

De politie van de zone Secova in dezelfde provincie meldt van haar kant op Facebook dat vrijdag mogelijk filterblokkades gehouden worden op het verkeersknooppunt van Loncin, dat de E40, de E42 en de E25 verbindt. Dit kan het verkeer op de E25 grondig hinderen, waarschuwt de politie.

Nog steeds geen beweging aan het Martelaarsplein. "Het gaat al de hele middag op en neer", vertelt VRT NWS-journalist Willem Van Mullem in "Terzake". Het ene moment zit de regering samen met de landbouworganisaties, het andere moment overleggen de ministers onderling.

Dat laatste is nodig omdat er binnen de regering zelf nog steeds geen eensgezindheid zou zijn over de eis van de boeren om de aankoop van landbouwgronden door de overheid of natuurorganisaties stop te zetten. 

"Zuhal Demir (red. minister van Omgeving, N-VA) wil dat het nog mogelijk is om landbouwgrond op te kopen als het gaat om beschermd natuurgebied, maar CD&V kiest de kant van de landbouwers en wil niet zo ver gaan", weet Van Mullem. "De violen binnen de regering zijn dus nog niet gelijk gestemd, maar de vraag is of dat bij de landbouwverenigingen wel het geval is.

Nog opvallend: het stikstofdecreet zou niet op de onderhandelingstafel liggen. Terwijl de protesterende boeren dat wel duidelijk als een doelwit bestempelen. "De landbouwverenigingen verwachten dus wel andere toegevingen van de regering, zodat ze toch iets hebben om aan de achterban voor te leggen."

"Het overleg verloopt moeilijk", vertelt onze politieke journalist Bart Verhulst in het "VRT NWS Journaal". De Vlaamse regering heeft een voorstel op tafel gelegd en daar hebben de aanwezige landbouworganisaties (Boerenbond, ABS en Groene Kring) vrij lang onderling over gesproken.

"De reden dat dat zo lang heeft geduurd en de reden waarom het overleg nu moeizaam verloopt, is de discussie over het opkopen van landbouwgronden", weet Verhulst. "Een discussie waar de regering het ook onderling niet over eens is geraakt."

Wat als er geen akkoord wordt gevonden? "Dat weet niemand", aldus Verhulst. "Ofwel draait het overleg uit op een mislukking en blijven de acties van de boeren duren, ofwel wandelen de landbouworganisaties hier buiten met een voorstel dat ze kunnen voorleggen aan de achterban, maar ook dan blijft het de vraag of de acties zullen stoppen of niet."

De natuurverenigingen zijn ontgoocheld over het voorstel dat de Vlaamse regering op tafel heeft gelegd bij de landbouworganisaties. Natuurpunt en Bond Beter Leefmilieu kregen het voorstel van de regering ook door, maar zitten niet bij het overleg dat de regering momenteel voert met de landbouworganisaties. 

"Natuur en milieu worden onvoldoende beschermd met wat nu voorligt. Het ondermijnt ook de gezondheid van de Vlaming", zo staat in een gemeenschappelijk persbericht. De verenigingen vragen "met aandrang" een plek aan tafel. 

Jos Ramaekers van Natuurpunt is vanavond te gast in "Terzake" over het landbouwakkoord. De uitzending is vanaf 21 uur live te volgen op VRT Canvas, op VRT MAX en via onze website en app. 

"Het is belangrijk dat we vandaag tot een begin van oplossing komen", zo liet Boerenbond-voorzitter Lode Ceyssens voor de start van het overleg optekenen. "Er moeten duidelijke oplossingen komen, maar het mag vandaag ook niet stoppen." Over de inhoud van wat op tafel ligt, wilde hij niets kwijt. "De onderhandelingen moeten aan de onderhandelingstafel gevoerd worden". 

Bij ABS (Algemeen Boerensyndicaat) wilde men vooraf niets kwijt over het overleg. "We gaan het overleg afwachten. Maar het moet concreet worden", aldus beleidsmedewerker Mark Wulfrancke. 

Het is nu afwachten of de voorstellen van de regering zullen volstaan om het signaal te geven om te stoppen met de protesten en acties.

Het overleg tussen de Vlaamse regering en de landbouworganisaties is zopas van start gegaan. 

Een hele voormiddag zat de regering samen om dat overleg met Boerenbond, ABS (Algemeen Boerensyndicaat) en Groene Kring voor te bereiden. Binnen de regering zou er een akkoord zijn over enkele punten, zoals minder administratieve lasten, een aanpassing van het boetesysteem en geen algemeen bemestingsverbod in bepaalde gebieden. 

Over een belangrijk ander punt, dat van de landbouwgronden, is geen akkoord gevonden binnen de regering. CD&V wil een einde maken aan het opkopen van landbouwgrond door de overheid en Natuurpunt om er vervolgens natuurgrond van te maken. N-VA staat op de rem, door de toenemende druk van de natuurverenigingen. 

Het is op dit moment niet duidelijk wat er over de landbouwgronden staat in de tekst die nu aan de organisaties wordt voorgesteld. 

Lees meer in dit artikel:

Door de blokkades van de landbouwers is de R4, de ring rond Gent, van Destelbergen naar Eurosilo momenteel volledig gesloten aan de afrit Schansakker (Volvo Trucks). Iedereen moet daar omdraaien en terugrijden, wat ook problemen veroorzaakt op de afritten naar de N70 in Oostakker.

Op de E34 van Knokke richting Antwerpen is de afrit in Zelzate-Oost ook dicht, om de druk op de rotonde aan Arcelor-Mittal (Cosmos) te verlichten.

Het overleg tussen de Vlaamse regering en de landbouworganisaties is met een half uur uitgesteld en zal starten rond 14.30 uur in plaats van 14 uur. Dat verneemt VRT NWS. 

De Vlaamse regering heeft de hele voormiddag vergaderd om dat overleg met Boerenbond, ABS (Algemeen Boerensyndicaat) en Groene Kring voor te bereiden en de violen te stemmen. Momenteel is er een lunchpauze. 

Zeker is dat de regering een tekst zal voorstellen aan de organisaties. Binnen de regering zou er alvast een akkoord zijn voor minder administratieve lasten voor de landbouwers en een aanpassing van de boetes.  

Voorlopig is het niet duidelijk of er over alle discussiepunten al een akkoord is binnen de Vlaamse regering. 

Het is niet duidelijk wat er zal gebeuren als de landbouworganisaties en de Vlaamse regering vandaag niet tot een akkoord komen. Dat zegt politiek journalist Bart Verhulst. "Dit zijn geen regeringsonderhandelingen of begrotingsgesprekken, ook geen sociaal conflict", zo zegt hij. "Je zit hier met een overleg tussen enerzijds de regering en anderzijds belangenverenigingen."

Al zitten straks enkel de landbouworganisaties aan tafel met de regering, niet de natuurverenigingen, die gisteren al protesteerden tegen wat de regering mogelijk als compromis naar voren schuift.

"Daarnaast zit je ook met een regering die intern verdeeld is over een aantal punten en de landbouworganisaties die onder druk staan van hun eigen achterban", zegt Verhulst. "En dus zit je met een vreemde cocktail waarvan niemand weet wat erin zit en wat eruit kan komen."

Straks, om 14 uur, zit de Vlaamse regering opnieuw samen met landbouworganisaties Groene Kring, Boerenbond en Algemeen Boerensyndicaat. Het is de bedoeling om een akkoord te vinden over maatregelen die tegemoetkomen aan de bezorgdheden van de boeren. Wat mogen we van dat overleg verwachten?

“Het is de bedoeling is dat de regering straks een nieuw voorstel doet aan de landbouworganisaties, want op het voorstel van maandag hadden zij nog heel wat opmerkingen geformuleerd”, zegt onze collega Lonne van Erp die de Vlaamse politiek op de voet volgt.

“De belangrijkste kritiek van de landbouworganisaties was dat het voor hen niet duidelijk was wat het standpunt is van de Vlaamse regering op de thema's die voor hen het meest belangrijk zijn. Het gaat dan over de bescherming van landbouwgrond,mestbeleid en stikstof.” 

De Vlaamse regering zit als sinds 9 uur samen om de neuzen in dezelfde richting te krijgen, om straks een concreet voorstel op tafel te kunnen leggen. De partijen hopen in elk geval om vandaag een akkoord te bereiken met de landbouwers, zodat de rust in de sector wat terugkeren.

“Maar de vraag is of een akkoord met de landbouworganisaties de protesterende boeren gerust zal kunnen stellen”, vraagt Van Erp zich af. “Want de acties, zoals die in de Gentse haven vandaag, worden niet vanuit die sectororganisaties georganiseerd.”

Lees meer over de onderhandelingen in dit artikel:

De blokkering van de Zelzatebrug zou minstens 24 uur duren, maar de precieze duur van de actie "is afhankelijk van de onderhandelingen". Dat is ter plaatse te horen bij de boeren. 

"We willen vrachtverkeer tegenhouden richting de haven van Gent", verklaren boeren Jonas Van Zele en Michiel Patyn. "We merken dat we zo de grootste impact kunnen bereiken." Bedoeling is "om een beetje druk te zetten op de onderhandelingen vanmiddag".

De Vlaamse regering zit straks, om 14 uur, samen met landbouwers, maar de boeren op de Zelzatebrug geloven niet dat een akkoord binnen handbereik ligt. "Zoals het stikstofdossier nu op tafel ligt, zouden vergunningen van onbepaalde duur vernieuwd moeten worden in 2030. Dat is de spelregels veranderen terwijl het spel gespeeld wordt. Zo wordt de landbouw in de steek gelaten", klinkt het.

De boeren verbinden de duur van hun protest uitdrukkelijk aan de resultaten van het overleg vanmiddag. "Het is afhankelijk van de onderhandelingen. Lopen die goed? Dan kan het korter zijn. Maar we hebben ook gehoord dat - als ze mislopen - dat het langer kan duren."

Omdat al gevreesd werd dat vandaag de Zelzatebrug niet open kon gaan voor grote schepen, heeft North Sea Port afgelopen nacht al uit voorzorg het scheepvaartverkeer voor zeeschepen opgeschort. 

Dat laat het havenbedrijf weten. Wel kunnen de meeste binnenvaartschepen onder de brug doorvaren, zo laat North Sea Port weten.  

Werkgeversorganisatie Voka Oost-Vlaanderen reageert erg misnoegd op de blokkades van de boeren in de haven van Gent. 

"Een 24 urenboycot van het havengebied berokkent ettelijke miljoenen aan directe economische schade en weegt op de internationale reputatie van het havengebied", zo klaagt de organisatie.

Jan Geers, manager belangenbehartiging van Voka Oost-Vlaanderen, schat dat deze blokkade meer dan 20 miljoen euro directe schade betekent. "En dat is zonder alle afgeleide schade buiten de haven gerekend."

"Een blokkade verstoort de normale stroom van een miljoen ton aan in- en uitgaande goederen. Net die immense flow maakt van onze havens de logistieke draaischijf en één van dé steunpilaren en troeven van de hele Vlaamse economie.”  

Sinds vanochtend, rond 8 uur, blokkeren boeren met een aantal tractors de brug over het kanaal Gent-Terneuzen, in Zelzate.

Het is een filterblokkade: op de brug houden de boeren alleen vrachtwagens tegen. Auto's en fietsen worden doorgelaten.

De blokkade heeft ook gevolgen voor de scheepvaart in de haven van Gent. De Zelzatebrug is namelijk een ophaalbrug. En doordat de tractors op de brug staan, kan de brug niet open gaan, waardoor grote schepen niet kunnen passeren. Kleinere schepen kunnen wel nog onder de brug door varen.

Wie de status van de brug wil checken, kan dit op de website zelzatebrug.vlaanderen

Vlaams minister Gwendolyn Rutten (Open VLD) hoopt dat een derde overleg met de landbouwers vandaag de goede keer is. Dat heeft ze gezegd voor de vergadering van de Vlaamse regering die op dit moment bezig is.

Rutten hoopt vandaag een “positief signaal” te kunnen geven aan de landbouwsector.

Na de Cosmosrotond en de Zelzatebrug is er nu ook een filterblokkade ingericht op de zogenoemde Turborotonde aan Euro-Silo ter hoogte van Oostakker. Zo meldt het Vlaams Verkeerscentrum. 

"Er kan wel nog mondjesmaat verkeer en vrachtverkeer door", meldt VRT NWS-verslaggever Peter Decroubele vanuit de Gentse Kanaalzone.

De politie van Gent adviseert dan ook om de omgeving te vermijden. 

Bij aanvang van het overleg van de Vlaamse regering wil minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) duidelijk niet veel woorden kwijt. 

Bij het huidige boerenprotest is Demir vaak kop van Jut en benadrukt vandaag dat “we vooral het hoofd koel moeten houden”.

Vlaams minister van Landbouw Jo Brouns (CD&V) hoopt vandaag een antwoord te kunnen geven op de vele vragen die leven bij de boeren. Dat zegt hij tegen onze verslaggever Bart Verhulst, nét voor een bijeenkomst van de Vlaamse regering over het heikele dossier. 

Om 14 uur zit de Vlaamse regering samen met de landbouworganisaties. Voor die tijd zit de regering-Jambon samen om dit overleg voor te bereiden.  

Minister Brouns hoopt tegen dan concrete antwoorden te kunnen geven op hun grieven. “Er zijn heel wat zorgen rond de grond, stikstof, het mestactieplan, maar ook rond de prijsvorming, administratieve lasten”, zo vat Brouns de hele boterham samen die vanochtend op de tafel van de Vlaamse regering ligt.

Vooral het vraagstuk rond de gronden wordt volgens de minister dé grote uitdaging.

9 uur. De Vlaamse regering komt op dit samen om het overleg met de landbouworganisaties van vanmiddag voor te bereiden. Om 14 uur zit de Vlaamse regering namelijk samen met Groene Kring, Boerenbond en Algemeen Boerensyndicaat.

Na eerder overleg, maandag, bleken er nog een aantal grote knelpunten te zijn. Zo is er discussie over de bescherming van landbouwgrond (en het al dan niet opkopen ervan door natuurorganisaties), de regels voor bemesting én stikstof. Zo legt politiek verslaggever Lonne Van Erp uit in "De ochtend" op Radio 1.

Ze hoort dat er overal wel een wil is om tot een akkoord te komen, maar of dat daadwerkelijk zal lukken, zal vanmiddag moeten blijken.  

Sinds 8.10 uur blokkeren boeren de Zelzatebrug over het kanaal Gent-Terneuzen. Een tiental tractoren zijn de brug opgereden en verhinderen zo dat die opgehaald kan worden. Dat is ook te zien op een foto op Facebook .

"De scheepvaart in het Gentse deel van de haven ligt plat", bevestigt woordvoerder Johan Bresseleers van North Sea Port.

Dagelijks passeren een tiental zeeschepen daar om goederen te lossen en laden. Die kunnen dus niet aanmeren bij de bedrijven of kunnen niet vertrekken richting Westerschelde. 

Iets over 8 uur blijkt dat de boeren vrachtverkeer niet over de brug laten rijden.  Personenvervoer is wel nog mogelijk.

Vanuit verschillende plaatsen in Oost- en West-Vlaanderen zijn vanochtend tientallen boeren met tractoren naar de Gentse haven vertrokken. Het is hun bedoeling om op de belangrijkste toegangswegen het vracht- én scheepvaartverkeer te blokkeren. Gewone auto's zouden worden doorgelaten. 

De blokkades zijn er op drie plaatsen: 

• Op de Kennedylaan bij Zelzate-Oost, op de Cosmosrotonde. Daar staan nu al files vanuit alle richtingen

• Op de brug in Zelzate. Doordat er tractoren op de brug staan, kunnen grote schepen niet meer passeren op het kanaal Gent-Terneuzen. 

• En later zouden de boeren ook naar de Turborotonde aan Euro-Silo rijden om daar het vrachtverkeer stil te leggen. 

We starten een liveblog op nu duidelijk wordt dat het landbouwers menens is om de haven van Gent te blokkeren. Zonet zijn tractoren op de drukke Cosmosrotonde gereden in Zelzate, aan staalbedrijf ArcelorMittal, om vrachtwagens tegen te houden. 

Ook werd de Zelzatebrug geblokkeerd, waardoor er geen scheepvaart mogelijk is op het kanaal Gent-Terneuzen.