Blog - Al meer dan 12.000 doden na zware aardbevingen in Syrië en Turkije, onze reporter in Kilis: "Mensen durven niet meer in hun huis te slapen"

Volgens de Witte Helmen, een Syrische hulporganisatie die vooral hulp biedt in het noord-westen van Syrië waar de rebellen aan de macht zijn, zijn er in dat gebied alleen al zeker 1.730 slachtoffers gevallen bij de zware aardbevingen van maandag. 

Het totale aantal slachtoffers in Syrië en Turkije samen is ondertussen opgelopen tot meer dan 12.000.

Journalist Jens Franssen trok de voorbije uren van Gaziantep naar Kilis, een stad in Turkije op een tiental kilometer van de grens met Syrië. Die grens oversteken, is volgens hem onmogelijk: "Ze is figuurlijk hermetisch afgesloten met een muur van drie meter hoog, tjokvol sensoren". In "Laat" getuigt hij over de laatste stand van zaken:

"In het noord-westen van Syrië (een gebied dat in handen is van de Syrische rebellen, red.) wachten de mensen al drie dagen wanhopig op internationale hulp", zegt Brigitte Herremans, experte Midden-Oosten, in "De afspraak". "Ze vrezen dat er geen mensen meer levend van onder het puin zullen worden gehaald, wanneer die hulp er eindelijk is. Ik heb contact gehad met mensen in de regio en ze voelen zich volledig in de steek gelaten."

Bijna alle hulp die op dit moment geboden wordt in dat gebied, komt van de hulporganisatie De Witte Helmen. "Ze noemen zichzelf de Syrische civiele bescherming, maar eigenlijk is het een groep van 3.000 vrijwilligers die getraind zijn om mensen vanonder het puin te halen na bombardementen van het Syrische regime van president Bashar al-Assad", aldus Herremans.

Een van de redenen waarom er in het gebied geen internationale hulp mogelijk is, is omdat de grensovergangen tussen Turkije en Syrië geblokkeerd zijn. "Sinds 2014 kan de VN geen grootschalige hulp meer leveren op Syrisch grondgebied zonder toestemming van Rusland (dat het regime van al-Assad steunt) en de afgelopen jaren zijn de grensovergangen naar het gebied ook stelselmatig gesloten", duidt Herremans.

Iets voor 20 uur is een militair vliegtuig met B-FAST-hulpverleners aan boord geland op de luchthaven Incirlik, in de Turkse stad Adana, op zowat 200 kilometer van de zwaar getroffen miljoenenstad Gaziantep. Het gaat om een verkenningsteam dat acht leden telt en dat nu op zoek zal gaan naar een geschikte locatie voor het Belgische veldhospitaal dat volgende week donderdag operationeel zou moeten zijn. 

Lees meer in onderstaand artikel: 

In Mechelen is een wake gehouden voor de slachtoffers van de zware aardbevingen in Turkije en Syrië.  Het ging om een initiatief van het stadsbestuur. Zo'n 100 mensen verzamelden op de Grote Markt. Er werden kaarsjes gebrand en mensen hielden ook een minuut stilte.

Lees meer in onderstaand artikel:

VRT NWS-journalist Jens Franssen is op dit moment in de Turkse stad Gaziantep en stelt vast dat duizenden mensen uit de zwaar getroffen miljoenenstad de nacht buiten zullen doorbrengen. "Ze doen dat omdat hun huizen verwoest zijn of omdat ze te bang zijn om naar hun eigen appartement terug te keren", duidt Franssen.

Heel wat appartementen die niet zijn ingestort, hebben tijdens de aardbeving wel bewogen, en de mensen willen zeker zijn dat het veilig is om opnieuw in te trekken vooraleer ze terug naar huis gaan. Die controles vinden op dit moment plaats, maar tot dan nemen de Turken geen risico's en slapen ze liever buiten. 

In maart zal in Brussel een donorconferentie plaatsvinden voor de slachtoffers van de zware aardbevingen maandag in het Turks-Syrische grensgebied. Dat hebben de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, en de premier van Zweden, Ulf Kristersson, bekendgemaakt.

Deelname staat open voor EU-lidstaten, buurlanden, VN-leden, internationale financiële instellingen en andere relevante belanghebbenden. De bedoeling is om in samenwerking met de Turkse autoriteiten een donorconferentie te organiseren om fondsen in de internationale gemeenschap te werven. 

WHO-topman Tedros Adhanom Ghebreyesus  zegt dat er twee vrachtvliegtuigen met hulpmateriaal voor Syrië klaar staan om op te stijgen. Het eerste vliegtuig zou morgen in Damascus moeten aankomen, het tweede vrijdag. Het vliegtuig met WHO-noodhulp voor Turkije is al onderweg.

Eerder vandaag liet de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) al weten dat een beschadigde grensovergang tussen beide landen hersteld was, waardoor ook over de weg opnieuw hulpgoederen kunnen vervoerd worden.

De Verenigde Naties hebben de Syrische regering opgeroepen "de politiek opzij te zetten" en de toegang tot de getroffen rebellengebieden in het noordwesten van het land te vergemakkelijken na de verwoestende aardbeving.

"Zet de politiek opzij en laat ons ons humanitaire werk doen," pleitte VN-coördinator in Syrië El-Mostafa Benlamlih in een interview met persagentschap AFP. "We kunnen het ons niet veroorloven om af te wachten en te onderhandelen. Als we wachten met onderhandelen, is het al te laat.

Hulpverlening vanuit door Damascus gecontroleerd Syrisch grondgebied is diplomatiek gezien lastig. Het vereist ook dat het regime ermee instemt om het door te geven aan mensen in het rebellengebied en dat de strijdende partijen het eens worden over de verdeling ervan.

Syrië wordt sinds 2011 geteisterd door een burgeroorlog, die aan een half miljoen mensen het leven heeft gekost, miljoenen mensen op de vlucht heeft gejaagd en het land heeft opgesplitst.

Proximus en Orange bieden hun klanten deze maand gratis oproepen aan naar Turkije en Syrië, als reactie op de zware aardbevingen daar. Dat hebben de telecomoperatoren aangekondigd. 

Proximus kwam als eerste met het initiatief. Daar geldt de maatregel voor alle klanten van de drie residentiële merken van het bedrijf: Proximus, Scarlet en Mobile Vikings. Ook sms'jes naar de getroffen landen zijn gratis.

Later op de middag kondigde Orange België aan dat het vaste en mobiele oproepen van en naar Turkije en Syrië gratis maakt tot eind februari. 

Geen gratis oproepen bij Telenet, maar het bedrijf steunt zelf wel gespecialiseerde hulporganisaties. "Zij kunnen ter plaatse het grootste verschil maken", klinkt het. "Telenet doneerde alvast aan de steunactie van het Rode Kruis en we roepen ook onze medewerkers op om bij te dragen aan inzamelingen van erkende hulporganisaties." Welk bedrag het bedrijf heeft uitgetrokken, maakt het niet bekend.

Maandag maakte Rode Kruis Vlaanderen al bekend dat het 200.000 euro zou storten uit het noodhulpfonds, maar vandaag laat de organisatie weten dat het de humanitaire steun voor de slachtoffers van de aardbevingen in Turkije en Syrië verdubbelt: 400.000 euro dus. 

Het volledige bedrag zal via het internationale netwerk van het Rode Kruis worden ingezet in het rampgebied. Er is vooral nood aan basisbehoeften: tenten, bedden, dekens of slaapzakken, maar ook voedsel en water en verwarmingstoestellen tegen de vriestemperaturen.

Wie zelf steun wil bieden, kan nog steeds terecht op rodekruis.be/aardbeving of op het rekeningnummer BE93 0000 0065 6667, met vermelding "aardbeving".

In Syrië hebben 298.000 mensen hun huis moeten verlaten als gevolg van de zware aardbevingen. Dat blijkt uit gegevens van de Syrische regering. In het land zijn 180 noodcentra geopend. 

De cijfers van de regering hebben meestal enkel betrekking op slachtoffers die gevallen zijn in gebieden die door de regering gecontroleerd worden. Over hoeveel mensen het gaat in de gebieden die in handen zijn van de rebellen, is niet duidelijk.

"Het is niet mogelijk om je voor te bereiden op een ramp van deze omvang", zegt de Turkse president Recep Tayyip Erdogan. Hij antwoordt daarmee op de kritiek van oppositieleider Kemal Kilicdaroglu dat de regering niet snel genoeg heeft gereageerd en dat er te weinig steun vanuit de overheid op het terrein te zien is. 

"Als er iemand verantwoordelijk is voor dit proces, dan is het Erdogan wel", aldus de oppositieleider. Erdogan geeft toe dat de reactie misschien sneller kon, maar dat de regering lokaal geen hulp biedt, klopt volgens de president absoluut niet. 

Ook internationale media en burgers op sociale media stellen zich de vraag of president Erdogan en zijn kabinet niet sneller en daadkrachtiger hadden kunnen reageren op de ramp. De president vraagt de Turken om enkel te luisteren naar officiële overheidsberichtgeving over de aardbevingen en niet te luisteren naar "provocateurs".

Erdogan brengt vandaag een bezoek aan verschillende getroffen steden. Vanmorgen was hij in Kahramanmaras en op dit moment is hij in Hatay.

De Europese Unie maakt 6,5 miljoen euro aan humanitaire noodbijstand vrij voor de slachtoffers van de verwoestende aardbevingen in Turkije en Syrië. 

Voor de bijstand aan Syrië trekt de Commissie in eerste instantie 3,5 miljoen euro uit. Het geld wordt onder meer besteed aan noodonderkomens, water en sanitaire voorzieningen en steun voor zoek- en reddingsoperaties. Het regime van president Bashar al-Assad had eerder vandaag formeel om hulp gevraagd via het civiele beschermingsmechanisme van de EU.

Daarnaast maakt de Commissie een eerste schijf van 3 miljoen euro vrij voor Turkije. De financiële steun komt bovenop de concrete hulp die de EU-lidstaten ter plaatse aanbieden via het civiele beschermingsmechanisme. Ze beloofden al 31 zoek- en reddingsteams en 5 medische teams, goed voor meer dan 1.500 reddingswerkers en hulpverleners en 100 zoekhonden.

Volgens waakhondorganisatie Netblocks, die wereldwijd cyberveiligheid en internet monitort, is de toegang tot het socialemediaplatform Twitter in Turkije sinds vanmiddag beperkt. 

"Real-time netwerkgegevens tonen aan dat Twitter beperkt is in Turkije. De filtering wordt toegepast op grote internetproviders en komt net op het moment dat het publiek op de dienst vertrouwt in de nasleep van een reeks dodelijke aardbevingen", aldus Netblocks.

Journalisten van persagentschap AFP, die ter plaatse verslag uitbrengen, bevestigen dat ze in Turkije geen toegang meer hebben tot Twitter. De Turkse autoriteiten hebben nog geen verklaring gegeven voor de verstoring van de dienst. 

Turkije heeft een lange geschiedenis van beperkingen op sociale netwerken. Sinds de aardbevingen van maandag zijn meer dan tien mensen gearresteerd, omdat ze via sociale media kritiek hadden geuit op het beleid van president Recep Tayyip Erdogan. 

De Koning Boudewijnstichting (KBS) sluit zich aan bij het Give2Asia-initiatief om gemeenschappen in Turkije en Syrië te helpen. De Stichting heeft ook zelf een schenkerskring opgezet om giften in te zamelen. Een deel van het ingezamelde geld zal gaan naar humanitaire noodhulp, een ander deel naar wederopbouw op langere termijn.

International Blue Crescent Relief and Development Foundation (IBC) is de eerste lokale organisatie die is aangewezen om fondsen te ontvangen. IBC heeft kantoren die de gemeenschappen in beide landen bedienen en die nu in actie komen om hulp te bieden en de behoeften te beoordelen. 

Gezien de koude weersomstandigheden in de getroffen gebieden in Turkije en Syrië is het eerste doel van IBC om tenten, kachels, dekens, warme kleding en voedsel aan gezinnen te verstrekken.

Door de grote koersverliezen die volgen op de zware aardbeving in Turkije en Syrië, heeft de beurs van Istanboel de handel opgeschort. Op twee dagen tijd heeft de "Bist 30", de leidende Turkse index, al een verlies van bijna 16 procent opgetekend.  

"De beurs heeft besloten de handel in aandelen, futures en opties te stoppen", klinkt het in een mededeling. Voordien was de handel door de grote koersverliezen al tweemaal automatisch stopgezet. Wanneer de handel zal hervatten, is niet duidelijk.

Na de zware aardbeving die Turkije in 1999 trof, lag de beurshandel een week stil.

De Vlaamse regering heeft beslist om 200.000 euro vrij te maken om de eerste noden te lenigen bij de slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië. Dat heeft Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) gezegd in het Vlaams Parlement. Dat bedrag is niet finaal, want mocht het Rode Kruis Vlaanderen zien dat er extra noden zijn, zegt Jambon bereid te zijn om te bekijken hoe hij daaraan tegemoet kan komen.

Jambon richtte ook een oproep aan het regime van de Syrische president Bachar al-Assad. “Ik wil het Syrische regime oproepen tot het verzekeren en het uitbreiden van een humanitaire doorgang en het ongehinderd toelaten van humanitaire actoren om ”search and rescue” uit te voeren en levensreddende hulp te bieden.”

Rond 14.50 uur is op de militaire luchthaven van Melsbroek een verkenningsteam van B-FAST vertrokken naar Turkije. De taak van de acht mensen aan boord is uitkijken waar een veldhospitaal kan worden opgezet voor de slachtoffers van de aardbeving.

Vanavond zou het team aankomen op de luchthaven Incirlik, in de Turkse stad Adana, op zowat 200 kilometer van de zwaar getroffen miljoenenstad Gaziantep.

"Laten we samen bidden voor de burgers in Turkije en Syrië die zwaar zijn getroffen door de aardbevingen die duizenden doden en gewonden hebben veroorzaakt", aldus de paus. "Ik dank degenen die zich inzetten om hulp te bieden, en ik moedig iedereen aan solidair te zijn."

Op het internet gaan sinds de aardbeving in Syrië en Turkije enkele opmerkelijke foto's en video's viraal. Twee verhalen springen eruit: foto's van een man die de hand van zijn dode dochter blijft vasthouden en een video van een jong meisje dat haar kleine broertje beschermt onder het puin.

Lees in dit artikel de verhalen achter de foto's en video:

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan bezoekt vandaag het rampgebied, maar in Turkije klinkt ook steeds meer kritiek op de regering. Die zou te traag gehandeld hebben en te weinig hulp bieden. “De reddingswerkers hier in Gaziantep zijn bijvoorbeeld allemaal mensen uit de buurt”, vertelt onze reporter ter plaatse Jens Franssen in het "VRT NWS Journaal".

Ook schade aan broodnodige infrastructuur wordt volgens de Turken niet snel genoeg hersteld, wat de reddingswerken bemoeilijkt. Franssen zag dat met zijn eigen ogen: “Soms rij je op een autosnelweg en zit alles plots muurvast, omdat een brug is ingestort.”  

Erdogan erkende in een toespraak eerder vandaag dat er inderdaad problemen waren, onder meer in de luchthavens en op de wegen, maar benadrukt dat die worden aangepakt. “Elke dag gaat het beter, er zijn nog problemen met benzine, maar ook die gaan we oplossen." Hij raadt burgers ten slotte aan enkel naar de officiële berichtgeving te luisteren en “provocateurs” te negeren.  

Door de grote koersverliezen die volgen op de zware aardbeving in Turkije en Syrië, heeft de beurs van Istanboel donderdag de handel opgeschort. Wanneer de handel zal hervatten, is niet meegedeeld.

"De beurs heeft besloten de handel in aandelen, futures en opties te stoppen", klinkt het in een mededeling. Voordien was de handel door de grote koersverliezen al tweemaal automatisch stopgezet. Na de zware aardbeving die Turkije in 1999 trof, lag de beurshandel een week stil.

Een cartoon van het Franse satirische blad Charlie Hebdo heeft tot veel woede geleid in Turkije. Op de tekening is de ravage van de zware aardbevingen afgebeeld met daarbij de tekst "het is niet eens nodig tanks te sturen!".

Charlie Hebdo deelde de cartoon op sociale media als tekening van de dag en kreeg daarna veel negatieve reacties. Critici zeggen dat dit niets met humor of vrijheid van meningsuiting te maken heeft en alleen de spot drijft met de duizenden slachtoffers van de ramp. Ook buiten Turkije reageren mensen woedend op de tekening en noemen ze "walgelijk" of "smakeloos". 

De populairste reactie onder het bericht verwijst naar de aanslag op het kantoor van Charlie Hebdo in 2015. "Zelfs de Turken waren toen "Charlie Hebdo" (verwijzing naar #JesuisCharlieHebdo, de hashtag die toen rondging, nvdr.) om de pijn te delen en vandaag durf je de spot te drijven met het lijden van een heel volk. Je moet echt lef hebben om dat te doen terwijl er nog baby's onder het puin op hulp wachten."

De Syrische regering heeft de Europese Unie formeel om hulp gevraagd. Dat heeft Europees commissaris voor Crisisbeheer Janez Lenarcic bekendgemaakt.

"Deze ochtend ontvingen we een verzoek van de Syrische regering om bijstand via het civiele beschermingsmechanisme. We hebben dit verzoek gedeeld met de lidstaten en moedigen hen aan om bij te dragen", zo kondigde Lenarcic aan tijdens een persconferentie. Volgens de Sloveen vraagt Damascus onder meer om hulp voor de zoek- en reddingsdiensten, medisch materiaal, medicijnen en voedsel. 

De EU heeft sinds het losbarsten van de Syrische burgeroorlog in 2011 een heel arsenaal aan sancties tegen het regime van Bashar al-Assad ingevoerd. Het civiele beschermingsmechanisme van de EU dient echter strikt humanitaire doeleinden en Lenarcic moedigt de lidstaten dan ook aan om concrete hulp aan te bieden. "Maar het is belangrijk om te verzekeren dat deze bijstand gaat naar mensen in nood", stelde de Eurocommissaris.

België maakt 5 miljoen euro aan humanitaire steun vrij voor de slachtoffers van de aardbeving in Turkije en Syrië. Dat heeft minister van Ontwikkelingssamenwerking Caroline Gennez (Vooruit) aangekondigd. Het grootste deel van die hulp (meer dan 4 miljoen euro) is bestemd voor Syrië.

Lees er hier meer over:

Het dodental in Turkije en Syrië stijgt aan een razend tempo. Gisteren rondden we de avond nog af met 7.800 doden. Ondertussen zijn al 11.236 doden geteld. In Turkije werden 8.574 lichamen van onder het puin gehaald en geborgen. In Syrië gaat het om 2.662 dodelijke slachtoffers. Naar verwachting zal dat cijfer nog verder stijgen. De Wereldgezondheidsorganisatie vreest dat er zeker 20.000 doden geteld zullen worden. De Turkse president Erdogan spreekt over 50.000 gewonden

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan is in het zuidoosten van het land om de zwaar getroffen provincies Hatay en Kahramanmaras te bezoeken. Veel slachtoffers klagen over het gebrek aan hulp bij het redden van mogelijke overlevenden en het bergen van slachtoffers. In een speech geeft Erdogan toe dat er zich problemen hebben voorgedaan, zowel op vlak van de reactiesnelheid, de wegen en de luchthavens.

Daar voegt hij wel aan toe dat die problemen nu zijn opgelost en alles beter zal gaan. Hij benadrukt daarbij dat hij niet zal toestaan dat burgers dakloos worden en de staatshuisvestingsautoriteit zal doen wat nodig is. "Nu is het tijd voor samenwerking", voegde hij daaraan toe. Verder kondigde hij aan dat Ankara 10.000 Turkse lira (ongeveer 494 euro) zal schenken aan elk getroffen gezin.

Turkije heeft de hulp van België, naar verwachting, formeel aanvaard. Dat was officieel nodig om hulpteams naar het rampgebied te kunnen sturen. Vandaag vertrekt de eerste delegatie van het Belgische interventieteam B-Fast naar Turkije. Ons land zal er een veldhospitaal oprichten en bemannen om de druk op de Turkse ziekenhuizen na de aardbevingen van gisteren te verlichten. Het is de eerste keer dat België zo'n grote operatie uitvoert, zei minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) eerder vandaag.

De stad Gent lanceert een website waar inwoners steunbetuigingen kunnen achterlaten voor de slachtoffers en nabestaanden van de zware aardbeving in Turkije en Syrië. Gent maakt ook geld vrij voor hulporganisaties en komt ook met een crowdfundingplatform om hulpinitiatieven te bundelen.

Lees er hier meer over:

De hulporganisatie Caritas International vraagt burgers om bij voorkeur met financiële donaties de slachtoffers in Turkije en Syrië te helpen. Het verzenden van materiaal uit België "is niet de meest efficiënte manier" om hulp te bieden, omdat het meeste materiaal ter plaatse beschikbaar is. Dat zegt humanitair coördinator Sébastien.

"Het doel is zo veel mogelijk geld in te zamelen en dat zo snel mogelijk naar de partners te sturen om ter plaatse aankopen te doen. Dat is sneller, efficiënter en goedkoper", zegt Dechamps. "De eerste behoefte voor de mensen in Turkije en Syrië is nu onderdak, want de mensen gaan bang zijn om terug te keren naar huis, en ook water, voeding, warme kleren en verzorging".

Caritas International was voor de aardbevingen al vertegenwoordigd in het rampgebied, waardoor de hulporganisatie er onmiddellijk aan het werk kon gaan. Dat geldt ook voor verschillende anderen leden van het Consortium 12-12, maar niet voor allemaal. Dat verklaart ook waarom er voorlopig nog geen gezamenlijk oproep tot donaties gelanceerd is onder de naam van het consortium, zegt Dechamps.

Een overzicht van waar je kunt doneren kun je lezen in dit artikel:

In het stadion van voetbalclub Galatasaray is een hulpcentrum opgericht waar hulpgoederen worden verzameld voor de slachtoffers van de aardbevingen. Op foto's die de voetbalclub deelde, is te zien hoe Rode Duivel Dries Mertens, die voor Galatasaray speelt, mee de handen uit de mouwen steekt. Ook zijn vrouw en programmamaakster Kat Kerkhofs is ter plekke. 

"Met pijn in het hart vernamen wij maandagochtend het vreselijke nieuws over de aardbeving in Turkije", aldus burgemeester Wim Dries (CD&V). "Deze tragische gebeurtenis heeft veel mensen, vooral de naaste familieleden en de Turkse gemeenschap, zwaar getroffen. Onze gedachten gaan in de eerste plaats uit naar de slachtoffers, de gezinnen en alle familieleden die getroffen zijn door de aardbeving. Deze ramp laat niemand onberoerd."

Vanuit de Turkse gemeenschap en de verschillende wijken in Genk werden de afgelopen dagen reeds verschillende inzameling en hulpacties opgestart. "We krijgen heel wat meldingen binnen van initiatieven ter ondersteuning van de slachtoffers", aldus Alessandro Cucchiara, schepen van Wijken. "Samen met de Genks-Turkse verenigingen bespreken we de komende dagen hoe we alle hulpacties op elkaar kunnen afstemmen."

Ook schenkt de stad Genk 3.000 euro aan noodhulp aan het Rode Kruis. "Via de hulporganisaties weten we dat financiële hulp op dit moment het meest efficiënt is", aldus Anniek Nagels, schepen van Samenleven. "Een eerste reflex is vaak om hulpgoederen te sturen, maar dat is zeker niet het beste in zo'n situatie. Er is al heel veel chaos. Het is enorm belangrijk om alles goed te coördineren en de richtlijnen te respecteren." Als steun en teken van solidariteit kleuren deze week ook de schachtbokken op C-mine en de verlichting in Genk-centrum wit.

"In Syrië zelf hebben we humanitaire partners die door de Verenigde Staten worden gefinancierd en die levensreddende hulp bieden", zegt de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken. "Wij willen hulp bieden om het Syrische volk door deze beproeving heen te helpen", zegt hij. Hierbij benadrukte Blinken nog eens dat "deze middelen uiteraard naar het Syrische volk zullen gaan, en niet naar het regime" in Damascus. Washington plant om samen te werken met lokale ngo's in het getroffen land.

Ook naar Turkije stuurt Washington hulp. Twee reddingsteams moeten vandaag aankomen om ondersteuning te bieden in de stad Adiyaman. In totaal stuurt Washington 158 personen, 12 honden en 77 ton aan gespecialiseerd materiaal. In eerste instantie zal de noodhulp zich focussen op "het redden van overlevenden", zegt Stephen Allen van het Amerikaanse noodhulpagentschap USAID. "Maar wanneer er nood is aan extra hulp voor de bevolking zonder onderdak, zijn we zeker bereid om hen dit te geven", klinkt het.

"Er wordt hier dag en nacht gewerkt om mensen te vinden", zegt VRT NWS-journalist Jens Franssen in Turkije in "De ochtend" op Radio 1. Hij is onderweg naar het zwaar getroffen Gaziantep. "Je kunt je afvragen of het nog zin heeft om te zoeken, maar die vraag stelt men hier niet. Als je op zoek bent naar je familie, blijf je zoeken. Vannacht was er heel af en toe een succesverhaal. Dat geeft de reddingswerkers hoop."

"Ik heb deze ochtend al verschillende buitenlandse hulpverleners gezien die zo efficiënt mogelijk proberen samen te werken met Turkse organisaties. Ik sta nu op een snelwegparking en rondom mij zijn een vijftiental vrachtwagens die bulldozers en kranen vervoeren. Maar iets verder is een viaduct ingestort en moeten we langsrijden. Plots moeten ze met al dat zware materiaal dus op regionale wegjes rijden. En zo kan een traject van anderhalf uur nu dus acht uur duren, waardoor dat de situatie weer bemoeilijkt."

Kan de Turkse overheid deze ramp financieel aan? "Er is nog geen zich op de totale kost, maar de Turkse economie verkeert wel in zwaar weer. Landen die zware rampen doorstaan kunnen wel vaak beroep doen op internationale instellingen en fondsen."

Er zijn in Turkije en Syrië samen al 8.734 doden geteld. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de Turkse en Syrische overheden. Dat zijn er al zo'n 1.000 meer dan gisterenavond. In Turkije staat het dodental nu op 6.234, in Syrië gaat het om zo'n 2.500 doden.

Het slechte weer bemoeilijkt de operatie. De weersomstandigheden zouden wel beteren. Zo verwacht de weerdienst voorlopig geen verdere sneeuwval of regen in de getroffen gebieden. Volgens de Turkse minister van Binnenlandse Zaken zijn de komende 48 uur dan ook "cruciaal".

"Mijn collega Caroline Gennez, minister van Ontwikkelingssamenwerking (Vooruit, nvdr.), zal later vandaag bekendmaken welke hulp Syrië krijgt van ons." Dat zegt minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) in "De ochtend" op Radio 1. "Ze is dat al enkele dagen aan het voorbereiden. Ik weet dat ze een stevig pakket zal voorstellen."

Deze namiddag vertrekken al een achttal mensen van het Belgische interventieteam B-Fast naar Turkije. De bedoeling is om tegen volgende donderdag een veldhospitaal op te zetten. "Het is belangrijk om dat in stappen te doen", zegt Vandenbroucke. "De eerste groep zal daar verkennen. Ze zullen een goede plek zoeken, rekening houdend met de weersomstandigheden."

"Tegen het weekend vertrekt een grotere groep om het hospitaal op te bouwen. En dan vertrekt natuurlijk ook nog de medische staf van 70-80 mensen. België heeft nog nooit zo'n grote operatie uitgevoerd. Ik moet wel met twee woorden blijven spreken, want Turkije heeft telefonisch dan wel gezegd hulp te willen, maar heeft dat nog niet officieel aanvaard. Toch zijn we alles al aan het voorbereiden."

"Vroeger was het zo dat ons land erom bekendstond reddingsteams te sturen, maar dat is al jaren niet meer zo. We hebben dat deze regeerperiode opnieuw bekeken en de keuze gemaakt om in te zetten op medische hulp. België is nu een van de enkele Europese landen die reageren op de vraag van Turkije naar veldhospitalen."

"De Europese Unie heeft al 20 jaar een mechanisme voor rampenbestrijding om snel en gecoördineerd te reageren bij rampen", zegt Hans Das, hoofd van het Europese directoraat-generaal noodhulp, in "De ochtend op Radio 1. "Elk land ter wereld kan hulp vragen als het in nood is. Er zijn nu 33 teams beschikbaar in het Turkije. Die komen van 20 verschillende lidstaten en 3 andere Europese landen."

Vandaag vertrekt de eerste delegatie van het Belgische interventieteam B-Fast naar Turkije. Ons land zal er een veldhospitaal oprichten en bemannen om de druk op de Turkse ziekenhuizen na de aardbevingen van gisteren te verlichten. Is dat een late reactie? "Elke lidstaat reageert op zijn eigen tempo en manier. Snelheid is inderdaad belangrijk, maar het is minstens even belangrijk dat alles gecoördineerd gebeurt. Als alle lidstaten inzetten op dezelfde capaciteiten, is dat niet interessant. Het was een slimme keuze van België om in te zetten op een medisch team, in de plaats van een reddingsteam. "

Das benadrukt wel dat het belangrijk is dat alle lidstaten meer investeren in een betere voorbereiding en hogere paraatheid voor natuurrampen. "We zien een duidelijke toename van overstromingen en natuurrampen. Daar moeten we ons allemaal op voorbereiden. Preventief waar mogelijk en reactief waar nodig."

De dodentol blijft in een razend tempo stijgen. Reddingswerkers zijn ondertussen nog altijd aan het zoeken naar slachtoffers onder het puin, maar de hoop om nu nog overlevenden te vinden, wordt steeds kleiner. Dat zegt Toon Beemsterboer, correspondent in Turkije, in "De ochtend" op Radio 1.

"Ik ben hier in Adana, waar een tiental gebouwen zijn ingestort", zegt Beemsterboer. "Ik was gisteren bij zo’n gebouw waar reddingswerkers druk lijken vanonder het puin haalden. De kans lijkt klein dat er nog overlevenden gevonden worden. En ik denk dat er nog heel veel mensen onder het puin liggen. Verschillende andere plekken in Turkije zijn zo verwoest dat ze nauwelijks bereikbaar zijn, waardoor daar het reddingswerk daar zelfs amper begonnen is. Het dodental is dus nog lang niet duidelijk."

"De mensen zijn in shock. Duizenden mensen zijn hun huis kwijt. Mensen gaan naar familie, verblijven in tentenkampen of slapen in hun auto. Het is behoorlijk koud. Op verschillen plekken heeft het gevroren. Het is echt een bron van zorg."

Na de zware aardbevingen zijn in Turkije en Syrië samen al 8.164 doden geteld. In Turkije zijn dinsdag 5.894 doden geteld, melden de autoriteiten. In buurland Syrië zijn volgens het ministerie van Gezondheid en hulpverleners zeker 2.270 mensen omgekomen. Het aantal gewonden is al opgelopen tot 38.510.

Maandagochtend werd de wereld opgeschrikt door een aardbeving in Turkije en Syrië die een enorme ravage veroorzaakte. Bekijk hier opnieuw de gebeurtenissen van gisteren: