Naar hoofdinhoud

Hebben vechtclubs link met de politiek? En wat weten we over Active Club Vlaanderen? 5 vragen na VRT NWS Pano

Artikel luisteren
12min
Meer info

VRT NWS Pano dook samen met het Nederlandse onderzoeksmagazine Zembla undercover in de wereld van neonazi-vechtclubs of Activ Clubs in Vlaanderen en Nederland. VRT NWS antwoordt op 5 vragen die u mogelijk heeft na deze reportage. Wat weten we bijvoorbeeld over Active Club Vlaanderen?

Anne Vanrenterghem
Gepubliceerd:

Samenvatting:

  • VRT NWS Pano en het Nederlandse Zembla dook undercover in neonazistische vechtclubs, de zogenoemde Active Clubs, in Vlaanderen en Nederland. Ze filmden 'fight nights' met Hitlergroeten en een Hitlerviering in Luxemburg waar Joodse boeken werden verbrand.

  • Volgens een infiltrant willen de clubs jongeren radicaliseren en zich voorbereiden op een "rassenoorlog". Expert Alexander Ritzmann zegt dat de clubs in 2 of 3 jaar tijd 600 tot 700 mensen in Europa verzamelden en dat dit "een enorme bedreiging voor de veiligheid" vormt.

  • Active Club Vlaanderen, opgericht in april van dit jaar, zegt geen gevaar te zijn en geen Hitlergroeten meer te doen. Undercoverbeelden tonen nog een fascistische groet na een training. In Nederland kwam Forum voor Democratie-gemeenteraadslid Ramon Van Asch in opspraak nadat hij op een 'fight night' was gespot.

VRT NWS Pano onderzocht verschillende neonazi-vechtclubs in Vlaanderen en Nederland. Het programma kon dat door video-opnames van neonazi's te bemachtigen in een onbeveiligde drive. Daarnaast kon de Pano-ploeg filmen op hun trainingen en samenkomsten vanop afstand, en werkte met een infiltrant. De reportage toont zogenaamde 'fight nights', waar mannen in kooien met elkaar vechten, en een Hitlerviering in Luxemburg.

VRT NWS Pano en Zembla (BNN VARA) deden beroep op een infiltrant voor deze reportage. Wie vragen heeft over hun werkwijze kan daar hier alles over lezen.

1

Hebben vechtclubs echt een link met neonazistisch gedachtegoed?

Bij elk van de vechtclubs is er een duidelijke link met neonazisme. Zo zag VRT NWS Pano leden van de clubs tijdens zogenoemde 'fight nights' in Nederland, waar er overvloedig verwijzingen waren naar het neonazisme.

Vechters en supporters brengen Hitlergroeten, en scanderen 'Sieg Heil!' met de regelmaat van de klok. Er zijn ook veel neonazistische symbolen, zoals het doodshoofd dat de Duitse 'SS' gebruikte of de bewakers van concentratiekampen. En het nummer 14, verwijzend naar een Amerikaanse slogan die het volgende betekent: "'We must secure the existence of our people and a future for white children."

Naast de 'fight nights' ontdekte Pano ook dat het Nederlands-Vlaamse Wolvenrad een Hitlerviering organiseert in Luxemburg. Via verborgen camera's kon de hele viering gefilmd worden. Een 20-tal Nederlanders en Vlamingen kwam er bijeen om de verjaardag van Hitler te vieren, de man die verantwoordelijk is voor de Tweede Wereldoorlog en de Holocaust. Op de viering was er een zogenoemde 'Heildronk' om Hitler te herdenken en werden Joodse boeken verbrand.

2

Welke vechtclubs zijn er in Europa en hebben ze een link met elkaar?

Er zijn al vechtclubs opgericht in 26 Europese landen. Het idee van die Active Clubs komt eigenlijk van de Amerikaan Robert Rundo. Hij vluchtte naar Europa nadat de Amerikaanse FBI zijn militante 'Rise Above Movement' daar had opgerold. Dat was een groep jonge mannen die samen trainen en naar demonstraties gingen, waar ze vaak bij geweld betrokken waren.

Er is een netwerk van verschillende clubs. Het Duitse Der Dritte Weg en Active Club Zweden hebben nauwe banden. De leden van Active Club Zweden zijn alvast geen doetjes. Vier leden werden veroordeeld voor een haatmisdrijf, nadat ze in de zomer van 2025 3 buitenlanders in elkaar hadden geslagen. Ze noemen het zelf een 'hunting event'.

Er zijn ook clubs in Griekenland, Schotland, Tsjechië en Spanje. In Vlaanderen en Nederland zien we onder meer Active Club Vlaanderen, Wolvenrad en Active Club Dietsland. Dietsland is een term die verwijst naar de hereniging van Nederland en Vlaanderen.

Vechtclubs uit heel Europa komen samen op de 'fight nights', om tegen elkaar te vechten. In het voorjaar van 2025 was er een 'fight night' in het dorp Zuidwolde. "Het was een groot toernooi. Met 6 of 7 landen die een delegatie vechters stuurden. Er was zo'n honderd man aanwezig", zegt de infiltrant met wie VRT NWS Pano en Zembla werkten.

3

Zijn die vechtclubs een gevaar voor de samenleving?

Ze zijn minstens potentieel gevaarlijk. Dat zeggen ook experts. De vechtclubs hebben een neonazistische ideologie. Er zijn geregeld vechttoernooien en leden doen Hitlergroeten, die in sommige omstandigheden strafbaar zijn.

Volgens de infiltrant met wie Pano werkte, is het doel van de vechttrainingen om jongeren te radicaliseren. "Ik heb zelf ook ooit de opdracht gekregen om jongens te gaan spotten in de sportschool", vertelt hij. "Bedoeling was om bijvoorbeeld eerst te helpen met een trainingsschema. Alleen blanke jongens. De strategie is dan om je voor te doen als extreemrechts, niet als nazi. Wanneer je contact hebt, kan je ze naar de club proberen te lokken om ze zo verder te radicaliseren. Dat is een strategie", klinkt het. 

Ze proberen de mainstream extremer en gewelddadiger te maken

De infiltrant

"Ze bereiden zich voor op wat zij als onvermijdelijk beschouwen: de ineenstorting, de rassenoorlog, de burgeroorlog. En vandaar die getrainde lichamen. Zij zijn het standby-leger dat wacht op activatie", aldus de infiltrant.

De 'fight nights' worden ook systematisch opgenomen om propagandavideo's van te maken die verspreid worden op het internet. Een video van de gevechten in Zuidwolde heeft bijna 150.000 views. "Ze willen de hoofden van jonge mensen beïnvloeden. Ze proberen de mainstream extremer en gewelddadiger te maken", kadert de infiltrant.

Experts waarschuwen dan ook voor de opmars van de Active Clubs. Ook de snelle opmars baart zorgen. "Het is, denk ik, ongezien dat zij in amper 2 of 3 jaar tijd 600 tot 700 mensen in Europa hebben", zegt Alexander Ritzmann, specialist gewelddadig extremisme. "En die zijn geselecteerd om gericht geweld te plegen tegen hun vijanden... Dat vormt een enorme bedreiging voor de veiligheid."

Daarnaast waarschuwen ook veiligheidsdiensten in heel Europa voor extreemrechtse dreiging en voor de Active Clubs.

Wil je nog meer lezen over het potentieel gevaar? Lees dan dit artikel.

4

Wat weten we over Active Club Vlaanderen?

De Active Club in Vlaanderen is in april van dit jaar opgericht. Op sociale media profileert die zich vooral als sportclub, maar er is ook verwijzing naar ideologie. Zo is te zien hoe mannen het 'white powerteken' doen met de hand en heeft een video het opschrift "Blanke man wees bereid".

VRT NWS Pano kon al verschillende leden van de club identificeren. Zo is er de jongeman die een gevecht won op de 'fight night' in Zuidwolde. Na de overwinning deed hij een Hitlergroet.

Verder zien we ook iemand die lid is van Wolvenrad, en een persoon met een boksbeugeltattoo. Dat is het symbool van een Russische neonazigroep. Er is ook sprake van een paar mensen uit het hooliganmilieu, namelijk de 'Bosfighters van Beerschot'. Dat is een groep die vechtpartijen organiseert tegen andere hooligangroepen. 

Er zijn veel neonazi's ook in onze club

Een ondergeschept gesprek van een lid van Active Club Vlaanderen

Na onderzoek ontdekt Pano locaties waar ze trainen. Ze kunnen er undercoveropnames maken van een zogenoemde 'vetting' of sollicitatie. Tijdens een training kon zo een gesprek vanop afstand worden opgenomen over wat er van de nieuwe leden verwacht wordt. "Er zijn veel neonazi's, ook in onze club. En dat is gewoon fully geaccepteerd. Als je daar echt een persoonlijk probleem mee hebt, dan wordt dat al moeilijk", klinkt het.

"We zijn wel echt verbonden met onze identiteit. Met het feit dat je blank bent. Er komen ook geen niet-blanke mensen bij de club", gaat het verder.

Ook een relatie mag enkel met een blanke vriendin. "Als je een relatie hebt, dan wil je kinderen, en kinderen moeten blank zijn. Daar kun je moeilijk van afwijken. Want dat is ook heel het idee van de Active Club. Oorspronkelijk is het wel gebaseerd op het feit dat je ook ras hebt." Na één van hun trainingen in Brussel ziet de camera hoe alle leden elkaar een fascistische groet brengen voor ze vertrekken.

Pano confronteerde de oprichter en enkele leden van Active Club Vlaanderen. De oprichter zegt dat zij zulke dingen - Hitlergroeten bijvoorbeeld - niet meer doen. "We gaan focussen op het gezond maken van een nieuwe jeugd. We willen zo een mooier Vlaanderen voor de toekomst", zegt hij.

Nochtans werd op training, net voor de confrontatie, nog een fascistische groet uitgevoerd, is te zien op undercoverbeelden. Bovendien bleken leden in juni van dit jaar nog aanwezig op 'fight nights'. De oprichter beweert er niks van te weten, hoewel hij de aanwezigheid van een lid eerder nog zelf op social media had gepost. Verder spreken de leden zich uitdrukkelijk uit tegen geweld. "Wij zijn absoluut geen gevaar voor onze maatschappij", klinkt het.

5

Hebben de vechtclubs een link met de politiek?

In Vlaanderen heeft VRT NWS Pano tijdens haar onderzoek geen duidelijke directe banden met de politiek gevonden. Twee leden van Active Club Vlaanderen bleken ooit wel kandidaat voor de Jeugdraad voor de partij Vlaams Belang.

Daarnaast maakte een lokale politicus van Vlaams Belang ooit promotie voor Active Club Vlaanderen, maar het filmpje is later weer verwijderd. De Pano-redactie zag een andere lokale politicus van Vlaams Belang opduiken in een Telegramgroep. Er is meer informatie nodig om tot conclusies te kunnen komen, ze worden ook niet genoemd in de reportage. Om die reden noemen we hier ook hun namen niet.

Maar los daarvan is er geen enkele politicus van welke partij dan ook gespot op trainingen of evenementen van de vechtclubs.

Pano - De neonazi-files

In Nederland komt wél een politicus in opspraak. Het gaat om Ramon Van Asch, gemeenteraadslid in Den Bosch, van de radicaal-rechtse partij Forum voor Democratie. De man werd gespot op de 'fight night' in Oeffelt, in Oost-Nederland. Hij had er zelfs een baby mee op de arm.

Zembla heeft de politicus geconfronteerd met de beelden. Eerst wilde de man geen commentaar geven. Na het zien van de reportage verklaart hij op X dat hij de ware toedracht van het evenement verkeerd heeft ingeschat. 

"Als je een politicus krijgt van die partij die op de hoogste regionen van die partij actief is: dat zegt dat die verstrengeling veel dieper gaat dan gedacht", zegt hoogleraar Ico Maly, die onderzoek doet naar extreemrechtse invloeden op de politiek.

De infiltrant merkte zelf ook af en toe leden van de partij op. "Forum voor Democratie werd net als andere partijen geminacht, maar nu wordt FVD steeds meer gezien als een bondgenoot", zegt hij. "Ik zie vaak leden van die partij verschijnen op evenementen en fight nights." Zo is er op de beelden in de reportage van VRT NWS Pano en Zembla ook een gevecht te zien tussen 2 mannen. Eén van hen brengt de Hitlergroet vlak voor het gevecht. Beide mannen zijn lid van Wolvenrad, maar ook van Jongeren FVD (JVD).

Daarnaast wordt de leider van Wolvenrad ook gespot op het kerstgala van de JFVD. Verder blijkt een lid van Wolvenrad te werken voor het bedrijf 'Eerlijk Eten', dat door Thierry Baudet en andere FVD-kopstukken is opgericht. Het lid van Wolvenrad is vaak te zien in reclamefilmpjes van het bedrijf.

Aanwezigheid van leden van een partij op de neonazi-gevechtstornooien is natuurlijk niet hetzelfde als een verankering in het partijapparaat. Maar er zijn dus wel degelijk leden gespot van een politieke partij, en allemaal van dezelfde partij.

Zembla vroeg een reactie aan de partij Forum voor Democratie. Die ontkent alle aantijgingen, en zegt niet op de hoogte te zijn van alles wat in de reportage wordt aangehaald. De hele reactie kan u hier lezen.

Nood aan een gesprek? Dan kan je 24/7 terecht bij Tele-Onthaal op het nummer 106. Je kan ook chatten via www.tele-onthaal.be . Jongeren kunnen terecht bij Awel op het telefoonnummer 102, of via chat op awel.be 

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Wat zijn Active Clubs en hoe verspreiden ze een neonazistische ideologie in Vlaanderen en Nederland? VRT NWS Pano onderzoekt het in 'De neonazi-files'

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"