In de Spaanse provincie Toledo zijn minstens 68 doden en tientallen gewonden gevallen door een treinramp. Een hogesnelheidstrein is tegen een stilstaande trein gebotst vanochtend in de buurt van Urda. Door een technisch probleem is het veiligheidssysteem van het spoor uitgevallen. Dit weten we tot nu toe.
Van technische storing tot fatale botsing: wat weten we tot nog toe over treinramp bij Toledo?
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
Rond 8.30 uur ontstond er een technisch probleem op het spoor, meldt de Spaanse minister van Transport Óscar Puente. Door een communicatiestoring tussen 3 computers viel het veiligheidssysteem uit over een traject van 63 kilometer.
Alle treinen op het traject Madrid-Sevilla kwamen daardoor automatisch stil te staan en het controlecentrum nam de leiding over. Dat centrum besliste vervolgens om een van de treinen weer te laten rijden. En dat terwijl het sein op rood stond en het spoor nog bezet was door een andere stilstaande trein.
De hogesnelheidstrein van de Spaanse spoorwegmaatschappij Renfe vervolgde zijn rit. In de 17 minuten die volgden legde hij ongeveer 25 kilometer af, tot hij op een stilstaande trein van de private operator Iryo botste. Door de klap stortten 2 wagons van de spoorwegberm in de buurt van Urda in de provincie Toledo.
68 doden en tientallen gewonden
De 2 treinen hadden samen 544 passagiers aan boord, zo bevestigt de woordvoerder van de Spaanse regering. Zeker 68 van hen overleefden de klap niet, meldt de regionale overheid van Castilla-La Mancha.
Volgens de laatste gegevens liggen nog 15 slachtoffers in kritieke toestand in het ziekenhuis. 43 anderen raakten gewond, maar verkeren niet in levensgevaar. Reddingswerkers zoeken in de wrakstukken van de ontspoorde wagons nog altijd naar slachtoffers.
Getuigen beschrijven hoe overlevenden na de klap via de ramen probeerden te ontkomen. Een reiziger uit de tweede wagon vertelt dat de trein plotseling krachtig afremde: "Mensen vlogen door de gang. Ik knalde tegen de stoel voor mij", getuigt hij bij de Spaanse radiozender Cadena SER.
De man probeerde meteen andere reizigers te helpen en gewonden door de ramen naar buiten te trekken. Hij zag onder meer een man met een geamputeerde arm en lichamen die niet meer bewogen. Een deel van de trein lag volledig vernield onderaan de spoorwegberm.
Passagiers op gecrashte treinen getuigen: "Mijn collega is er zeer slecht aan toe"
Of er Belgen onder de slachtoffers zijn, is nog onduidelijk. Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft daar voorlopig geen informatie over.
De Spaanse regering gaat ervan uit dat er ook buitenlanders onder de slachtoffers van het treinongeval zijn, maar over de nationaliteit van de slachtoffers is nog niets officieel bevestigd. De route tussen Madrid en Sevilla is erg populair bij toeristen.
Storing in verouderd systeem
Zo'n halfuur voor het ongeval trad er dus een storing op in het LZB-systeem, de automatische beveiliging die de snelheid en positie van treinen op de lijn Madrid-Sevilla continu bewaakt.
Zo'n storing is op zich niet uitzonderlijk. Het LZB-systeem draait al sinds 1992 op die lijn en valt volgens minister Puente af en toe uit. "Het is een beproefd systeem, maar we zijn het momenteel aan het vervangen, omdat het verouderd is en er geen onderdelen meer voor gemaakt worden."
Wanneer zo'n storing optreedt, moeten treinen stoppen en neemt het commandocentrum handmatig over. Dat gebeurde ook nu, maar het centrum gaf de Renfe-trein toelating om door te rijden - ondanks het rode sein en de stilstaande Iryo-trein op hetzelfde spoorvak.
Menselijke fout?
Minister Puente spreekt zich nog niet uit over individuele verantwoordelijkheid. Een onderzoek moet uitwijzen wie in de fout gegaan is en of het om een menselijke fout gaat. Puente wil voorlopig niet over aftreden.
Luchtbeelden van Spaanse televisie tonen omvang van zware treincrash in Toledo
Ook de Spaanse premier Pedro Sánchez belooft een grondig onderzoek. Hij kondigde al 3 dagen van nationale rouw af. "Als er sprake is van nalatigheid, zal dat aan het licht komen. Als er fouten zijn gemaakt in het veiligheidssysteem, zullen we dat weten."
Tweede zware treinongeval op korte tijd
Het ongeval in Toledo is zowaar nog zwaarder dan een eerder ongeval in Adamuz op 18 januari. Ook toen botsten in het zuiden van Spanje 2 treinen op elkaar.
Een hogesnelheidstrein van Iryo op weg van Málaga naar Madrid ontspoorde toen, waarna enkele wagons op het naastgelegen spoor terechtkwamen. Een tegemoetkomende Alvia-trein van Renfe (onderweg van Madrid naar Huelva) reed er in volle vaart op in.
Bij die botsing kwamen 46 mensen om het leven. De oorzaak zou een defecte lasverbinding tussen 2 spoorstaven geweest zijn.