Project 'HER-KOMST' redt bouwmaterialen uit sloophuizen langs Noord-Zuidverbinding in Houthalen-Helchteren

Wat voor sommigen op afval lijkt, kan door anderen herbruikt worden. Tijdens de sloop van verschillende woningen en gebouwen langs de Noord-Zuidwerf in Houthalen-Helchteren gaan Hanne en Samir met hun project 'HER-KOMST' op zoek naar herbruikbaar materiaal. 

Dat materiaal - denk aan kastdeuren, klinken of tegels - verzamelen ze in een materialenbank. Dat is een opslag- en verzamelplaats waar gerecupereerde bouwmaterialen een 2e leven krijgen, in plaats van op de afvalberg te belanden. 

Wie de materialen kan gebruiken, kan ze in die materialenbank dan overnemen tegen een voordelige prijs. "Wie bijvoorbeeld geen nieuwe binnendeur kan kopen, kan hier een deur hergebruiken", vertellen Hanne en Samir. "We vragen een kleine prijs, zodat we niet in schulden geraken", klinkt het. Maar winst maken, is niet hun grote drijfveer.

Samir woont in Houthalen-Helchteren en zag de toenemende leegstand en verloedering langs de Grote Baan met lede ogen aan. 3 jaar geleden ontstond het initiatief bij een project rond de pastorie van Helchteren. "We hadden toen toegang tot panden langs de Noord-Zuid waar we materiaal mochten demonteren om te gebruiken voor de renovatie van de pastorie tot een gemeenschapsplek", legt Samir uit. 

Bij dat project leerde Samir Hanne kennen. Vanuit het postgraduaat Building Beyond Borders (UHasselt) werkte zij aan de inventarisatie van de bruikbare materialen uit de panden langs de Grote Baan, die vervolgens gedemonteerd en opnieuw geïntegreerd werden in de pastorie als voorbeeld van hergebruik.

Hanne en Samir bundelden de krachten en stapten naar de aannemer die de sloopwerken van de Noord-Zuidwerf leidt. Ze kregen de toestemming om de materialen uit de huizen te demonteren, en schakelden daarvoor de hulp in van maatwerkbedrijf BLM uit Genk.

De demontage tijdens de Noord-Zuidwerf dient daarbij als proeftuin voor het PXL-onderzoeksproject 'RE-USE'. Dat gaat na wat de rol van maatwerkers in een materialenbank kan zijn. 

"Je hebt het hergebruik, het ecologische aspect, het financiële aspect én ons sociale verhaal", legt BLM-directeur Stijn Germeys uit. "Op één dag tijd kon ons team al 3 woningen 'oogsten'. De betrokken partners en wijzelf waren oprecht positief verbaasd over de snelheid en de kwaliteit van de uitvoering." 

Directeur Stijn Germeys licht toe dat mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt door de demontagewerken vaardigheden opbouwen. Zo worden zij begeleid richting zelfredzaamheid en een terugkeer naar een reguliere job. 

De vrijgekomen materialen worden dan weer getransporteerd naar een loods, ook aan de Grote Baan. Daar worden de spullen gesorteerd, gestockeerd en waar nodig opgefrist voordat ze klaarstaan voor een nieuwe afnemer.

Het is hun bedoeling om voor zoveel mogelijk spullen een 2e leven te vinden. "We gaan workshops organiseren zodat mensen aan de slag kunnen gaan met die materialen. Zo proberen we die mindset toch nog een beetje te veranderen", klinkt het nog.

Hanne en Samir zijn blij dat ze eindelijk kunnen beginnen aan de afbraakwerken. "Er zijn nog steeds mensen die dagelijks in de huizen komen zonder toestemming van de aannemer. Dat is niet veilig en bovendien niet sociaal wenselijk", klinkt het. Veel bruikbare spullen dreigen immers beschadigd te worden door vandalen.