Drie teams van jonge ontwerpers hebben de afgelopen week plannen uitgewerkt voor de toekomst van de spoorwegverbinding tussen Lier en Herentals. Dat deden ze samen met Provincie Antwerpen en de Universiteit Antwerpen. De aanleiding is veiligheid, want Infrabel wil gevaarlijke overwegen aanpakken door overwegen te sluiten. "Als je de overweg sluit op één plek, dan gaat het verkeer ergens anders naartoe moeten. Daarom bekijken we het over een groter traject."
Bouwel
Wat als spooroverwegen verdwijnen? Jonge ontwerpers schetsen toekomst tussen Lier en Herentals
Rosalie Valgaeren
Gepubliceerd:
Hoe kan de spoorlijn tussen Lier en Herentals veiliger worden zonder de bereikbaarheid van de omliggende gemeenten in het gedrang te brengen? Die vraag stond centraal tijdens een zogenoemde "Planathon", een intensieve ontwerpweek van de Provincie Antwerpen en de Universiteit Antwerpen. Drie teams van jonge ontwerpers werkten daarin toekomstscenario's uit voor de spoorcorridor tussen Lier en Herentals.
De aanleiding voor het project is onder meer de discussie over gevaarlijke spoorwegovergangen langs de spoorlijn. Spoorwegbeheerder onderzoekt al langer hoe het aantal overwegen kan worden verminderd om de veiligheid te verhogen. Dat heeft echter gevolgen voor het verkeer en de leefbaarheid in de omliggende gemeenten.
Het ongeval in Buggenhout indachtig, moet men toch wel gaan nadenken welke spoorovergangen we sluiten en welke niet
Luk Lemmens (N-VA), gedeputeerde Provincie Antwerpen
"Het grote ongeval op een spooroverweg in Buggenhout indachtig, moet men toch wel eens gaan nadenken welke spoorovergangen we sluiten en welke niet", zegt Luk Lemmens (N-VA), gedeputeerde voor Ruimtelijke ordening. "Wanneer je ergens een spoorwegovergang sluit, moeten mensen natuurlijk omrijden. Daarom moet je dat bekijken in een breder kader."
Het grotere geheel
Het sluiten van een overweg roept veel vragen op: hoe lang moeten mensen omrijden? Zijn fietsbruggen of -tunnels een alternatief? En wat met de verbinding tussen verschillende dorpskernen? Daarom brachten de teams mobiliteit, wonen, recreatie, landbouw en andere factoren in kaart.
Er werd niet naar individuele overwegen gekeken, maar naar de volledige verbindingszone tussen Lier en Herentals. Volgens professor Stedenbouw Maarten Van Acker van de Universiteit Antwerpen heeft elke ingreep op één plaats immers gevolgen voor de rest van het netwerk.
"We kijken naar die spoorwegovergangen niet plekje per plekje, maar tussen twee grote steden. Als je een overweg sluit op één plek, dan moet het verkeer natuurlijk ergens anders naartoe", zegt Van Acker.
Als je een overweg sluit op één plek, moet het verkeer natuurlijk ergens anders naartoe
Maarten Van Acker, professor Stedenbouw (UA)
"Vandaag kijken we naar spoorwegovergangen als een plek waar een bareel open en dichtgaat. Maar de ontwerpers hebben laten zien dat als je overwegen op slimme plaatsen sluit, je ook de leefbaarheid van dorpskernen kunt verbeteren."
Zo werden fietsbruggen en tunnels voorgesteld. In sommige ontwerpen maakte de stationsparking plaats voor een marktplein, terwijl in andere tekeningen kleine stations met weinig reizigers een nieuwe functie kregen als toeristische toegangspoort.
Inspiratie voor de komende decennia
De voorstellen van de ontwerpers zijn geen concrete beleidsplannen. Ze moeten vooral dienen als inspiratie voor toekomstige gesprekken tussen de provincie, de betrokken gemeenten, Infrabel en de .
"Er zal nog heel veel overleg moeten gebeuren", zegt Lemmens. "Maar wat de drie groepen naar voren hebben gebracht, zal zeker meegenomen kunnen worden in toekomstige gesprekken."
Volgens Van Acker is het belangrijk om nu al ver vooruit te kijken. "Het sluiten van een overweg doe je niet op één dag tijd. Het is belangrijk om eerst 20 à 30 jaar vooruit te kijken, zodat je weet waar je naartoe wilt en welke stappen je vanaf morgen al kunt zetten."
Regionaal nieuws uit Antwerpen
Gepubliceerd:
