Hoe maak ik een noodplan? Brochure helpt je met praktische tips voor noodsituaties

Ons land werd de voorbije jaren meer dan eens geconfronteerd met een noodsituatie, zegt het Nationaal Crisiscentrum . De coronapandemie was er een, maar ook zware overstromingen, stormen en pas nog de hittegolven en de natuurbranden op de Hoge Venen.

Noodsituaties komen dikwijls onverwacht en een goede voorbereiding helpt. "We hebben afgelopen zomer nog gezien dat noodsituaties altijd en overal kunnen voorkomen", zegt woordvoerder Yves Stevens. "De overheid en de hulpdiensten bereiden zich voor, maar ook de burger kan met kleine dingen al de schade beperken."

De online brochure  verzamelt "concrete tips, aanbevelingen en praktische stappen vóór, tijdens en na een noodsituatie", zegt Stevens. "Bijvoorbeeld wat er in een noodpakket moet, of wat je moet doen als je moet schuilen of evacueren, maar ook hoe je met je gezin een noodplan opmaakt."

Mensen krijgen het advies zichzelf te informeren over risico's in de buurt van hun woning of werk. Sommige gebieden zijn bijvoorbeeld overstromingsgevoelig of liggen in de buurt van bedrijven waar gevaarlijke stoffen worden gebruikt.

Het is ook belangrijk om de juiste kanalen te volgen voor betrouwbare en correcte informatie. De gemeente waar je woont of werkt, de hulpdiensten, de website van het crisiscentrum , nieuwsberichten, of berichten van het alarmeringssysteem BE-Alert bijvoorbeeld.

In noodsituaties vallen stroom en/of mobiele netwerken soms uit, daarom wordt aangeraden om een radio op batterijen of een extra powerbank bij de hand te hebben.

Dat stel je op samen met je huisgenoten. Denk na over de noodnummers, je contactpersonen en hun gegevens, hoe je je woning veilig verlaat en hoe je voor eventuele huisdieren zorgt.

Bespreek en oefen het noodplan regelmatig, ook met kinderen, zegt het Crisiscentrum. Dat kan spelenderwijs. Het advies is ook om met buren, vrienden en collega's te praten en afspraken te maken.

Het Crisiscentrum verwijst naar een eenvoudig invulbaar noodplan op zijn website dat mensen gratis kunnen downloaden.

Met een noodpakket heb je de belangrijkste spullen altijd binnen handbereik, zegt het Crisiscentrum. Een standaard noodpakket bestaat niet, het is vooral kijken naar jouw gezin. Zijn er baby's, jonge kinderen, huisdieren, zijn er personen die dagelijks medicatie nodig hebben...

Daarnaast wordt geadviseerd om water en voedsel voor zeker 72 uur in huis te hebben. Maak ook een rugzak klaar voor het geval je je huis snel zou moeten verlaten. Een checklist vind je in de brochure en op de website van het crisiscentrum.

Het is niet nodig om een duur noodpakket aan te kopen, veel spullen heb je al in huis, zegt het Crisiscentrum.

In een noodsituatie is het belangrijk om te weten welke stappen je volgt. Alarm slaan is de eerste. Bel bijvoorbeeld het noodnummer 112 in geval van levensbedreigende situaties, 1722 voor niet-dringende hulp en 1733 voor de huisarts van wacht.

Soms is het nodig om binnen te blijven en te schuilen. De overheid zal je daarover informeren. Daarom is het belangrijk om de juiste kanalen te blijven volgen en je bijvoorbeeld aan te melden voor BE-Alert .

De overheid of hulpdiensten informeren je ook wanneer het nodig is om je woning te verlaten en waar je naartoe kan. Bespreek een evacuatie vooraf ook in je noodplan.

Meer informatie over correct reageren vind je in de brochure en op de website van het Crisiscentrum.

De brochure maakt deel uit van de vierjarige campagne 'Samen voorbereid', die het Nationaal Crisiscentrum eerder dit jaar lanceerde.

De brochure is online beschikbaar in het Nederlands, Frans, Duits en Engels. Een printklare versie wordt ter beschikking gesteld van overheden en organisaties, zodat zij die verder kunnen verspreiden.

Er is geen verwijzing naar oorlog. Volgens woordvoerder Yves Stevens zijn andere dreigingen urgenter. "De meest frequente noodsituaties in ons land zijn dingen als natuurbranden en overstromingen. Daar willen we in eerste instantie over communiceren. Maar de aanbevelingen zijn nuttig in alle soorten noodsituaties."

"Crisissen en dreigingen komen steeds vaker voor, zowel in België als daarbuiten. Voor een deel van de bevolking zorgt dat voor ongerustheid. Anderen denken dan weer dat het alleen anderen overkomt", zegt minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR) in een persbericht.

"We moeten het juiste evenwicht vinden: nooit toegeven aan paniek, maar ook nooit naïef zijn. Daarom heb ik weerbaarheid tot een prioriteit gemaakt in mijn beleid, te beginnen met die van elke burger. Onze boodschap is duidelijk: wie goed voorbereid is, is beter beschermd."

De lancering van de gids valt niet toevallig samen met de nationale testdag van het alarmeringssysteem BE-Alert. Die testdag vindt elk jaar plaats op de eerste donderdag van oktober.

260 steden, gemeenten en provincies sturen een testbericht naar hun bewoners. Dat moet de bevolking niet alleen bewustmaken van het bestaan van BE-Alert, maar ook laten oefenen met het gebruik van het platform, los van een reële noodsituatie.

"Als je vandaag een BE-Alert-bericht ontvangt via de nummers 1789 of 0477 77 77 55, sla die nummers dan op in je telefoon", zegt het Crisiscentrum. "Zo ben je er zeker van dat toekomstige berichten of oproepen daadwerkelijk van BE-Alert afkomstig zijn. Markeer ook het e-mailadres als betrouwbaar in je mailbox, zodat berichten niet onterecht als spam worden beschouwd."

Inschrijven op BE-Alert is gratis via www.be-alert.be .