"Het is een hardnekkig ritueel in de politiek, maar eigenlijk is dit niet normaal." Dat zegt expert onderhandelingstechnieken Dirk Van Poucke over nachtelijke onderhandelingen in de politiek, een traditie die de Vlaamse regering ook nu weer heeft 'gerespecteerd' bij de begrotingsgesprekken. "Het is een fysieke en mentale aanslag op het leven van politici." Resultaat in dit geval: een kabinetschef van Vooruit én minister Hilde Crevits (CD&V) zijn onwel geworden.
Kabinetschef Vooruit én minister Crevits onwel: waarom blijven politieke onderhandelingen op nachtwerk uitdraaien?
Joppe De Hert
Gepubliceerd:
Dit artikel verscheen voor het eerst op 18 juli 2025. Naar aanleiding van de Vlaamse begrotingsonderhandelingen die ook nu weer nachtwerk werden, bieden we het je opnieuw aan.
Politieke onderhandelingen die tot in het midden van de nacht duren, met soms wel of geen witte rook. Het is intussen een traditie geworden in de Belgische politiek. "Ik heb nooit anders geweten", zegt Rik Van Cauwelaert, Wetstraatwatcher bij De Tijd, in VRT NWS Terzake op VRT Canvas.
Volgens Van Cauwelaert is dat een logisch gevolg van ons politieke systeem. "In het Verenigd Koninkrijk heb je 1 partij aan de macht en wordt alles snel beslist. Bij ons heb je coalitieregeringen (met meerdere partijen, red.) en is dat een ander verhaal."
"Ik herinner mij een moment van Herman Van Rompuy (CD&V en voormalig premier) die zei dat je 3 momenten hebt in een akkoord: wanneer je het akkoord sluit, wanneer je het op papier zet en wanneer het wordt uitgevoerd. Of politici zoals André Cools (PS) gingen zelfs een dutje doen tijdens de nacht om met nieuwe strijdlust verder te doen."
Bekijk hier de reportage van Terzake over het nachtwerk in de politiek:
Al lijkt het wel dat nachtelijke onderhandelingen vooral in de politiek voorkomen. "Ik heb al veel bedrijfsonderhandelingen gehad en ik kan op 1 hand tellen welke gesprekken 's nachts zijn doorgegaan." Dat zegt Dirk Van Poucke, expert onderhandelingstechnieken, in een reportage op Terzake.
"In de politiek is het een hardnekkig ritueel geworden, maar eigenlijk is dat niet normaal. Het hoeft niet zo te zijn, maar men denkt dat men het wel zo moet doen."
"Showbizz van de politiek" of "uitputtingsslag"?
Het is niet alleen een ritueel, maar ook een bepaalde strategie. "Als de partijen om 17 uur naar buiten komen met een akkoord en zeggen dat het niet zo moeilijk was, dan heeft de achterban het gevoel dat ze er niet voor gevochten hebben."
"Als ze om 5 uur 's ochtends naar buiten komen en zeggen dat er eindelijk een consensus is, komt dat veel beter over bij de achterban. Dat behoort tot de showbizz van de politiek."
In de late uren proberen partijen elkaar tot toegevingen te drijven. Je krijgt dan soms een mooi voorstel dat volledig verminkt wordt
Rik Van Cauwelaert
En het is ook een "wederzijdse foltering". "Men gaat elkaar afmatten tot iedereen moe is en ze het beu zijn. Dat noemt men 'need for closure'. Het is een aanslag op het fysieke en mentale leven van politici."
Ook Van Cauwelaert denkt dat politici er 's nachts een "uitputtingsslag" van willen maken. "Partijen proberen in de late uren andere partijen tot toegevingen te drijven en soms lukt dat. Anderzijds krijg je dan soms een mooi voorstel dat volledig verminkt wordt. Dat is dan weer een nadeel."
