De Nigeriaanse ondernemer Aliko Dangote (69) wordt dé winnaar van de oorlog in Iran genoemd. Als rijkste man van Afrika wil hij zijn succes verzilveren met de grootste Afrikaanse beursgang ooit, die 1,82 miljard euro moet opleveren. Wie is de man die met zijn fortuin ook andere Nigerianen laat meeprofiteren?
De man achter de grootste Afrikaanse beursgang ooit en dé winnaar van de oorlog in Iran: wie is Aliko Dangote?
Pieter-Jan Lesage
Gepubliceerd:
Samenvatting:
Aliko Dangote (69), rijkste man van Afrika, brengt zijn olieraffinaderij naar de beurs voor 1,82 miljard euro, de grootste beursgang ooit op het continent.
De raffinaderij, goed voor meer dan 70 procent van de energie in Nigeria, wint aan belang nu de oorlog in het Midden-Oosten de wereldwijde brandstofaanvoer verstoort.
Dangote wil dat gewone Afrikanen kunnen meeprofiteren: hij mikt op 10 miljoen aandeelhouders en aandelen zijn al te koop voor de prijs van een blikje cola.
Dangote brengt 3 procent van de van zijn olieraffinaderij naar de beurs. De fabriek heeft momenteel een capaciteit van bijna 700.000 vaten per dag. Met de opbrengst van de beursgang wil hij de productiecapaciteit verdubbelen, waarmee de raffinaderij de grootste ter wereld zou worden.
"De Afrikaanse media spreken hier al een hele tijd dagelijks over", vertelt VRT NWS-journalist Stijn Vercruysse. "Het is een van de belangrijkste economische gebeurtenissen in Afrika. Het is vooral ook heel inspirerend voor andere Afrikaanse landen."
De bouw van de raffinaderij duurde 10 jaar en had heel wat voeten in de aarde. Letterlijk. Zo moest 65 miljoen ton zand worden aangevoerd en moest een omvangrijk moeras worden drooggelegd. Er werden zelfs een haven en een brug aangelegd. Daarnaast waren er forse vertragingen en stijgende kosten.
Dangote kwam daardoor dicht bij een financiële afgrond. Maar zijn gok pakte uiteindelijk goed uit.
Nigeria beschikt over enorme oliereserves, maar was jarenlang afhankelijk van de invoer van geraffineerde brandstoffen zoals diesel en benzine, omdat het land onvoldoende raffinagecapaciteit had. De Dangote-raffinaderij heeft Nigeria geholpen om van een grote importeur steeds meer een exporteur te worden. Zijn raffinaderij levert nu al meer dan 70 procent van de energie in Nigeria.
Vercruysse vertelt dat Dangotes slagzin daar ook bij aansluit: "Hij zegt altijd: 'We moeten zelf industrialiseren. Al onze grondstoffen worden weggehaald uit Afrika. We moeten er zelf iets mee doen.'"
Suiker, rijst en cement
Dangote profiteert bovendien van de verstoring van de internationale energiemarkt door de oorlog in het Midden-Oosten. Nu de aanvoer van brandstoffen uit de onder druk staat en de prijzen van olieproducten sterk zijn gestegen, is de raffinaderij steeds belangrijker geworden voor afnemers in binnen- en buitenland.
"Hij neemt nu eenmaal risico’s", zegt Vercruysse. "Critici vragen zich af of hij niet te veel risico neemt."
Maar zijn opmars komt zeker niet uit het niets.
"Dangote komt uit een rijke handelsfamilie", vertelt Vercruysse. "Zijn grootvader was een handelaar in pinda's, in de jaren 1960 het belangrijkste exportproduct van Nigeria. Toen hij 8 was, stierf zijn vader, dus hij werd ook opgevoed door die grootvader."
"Dat handelsbloed zat er ook al van jongs af aan in. Op de speelplaats verkocht hij snoep dat hij in bulk had gekocht en vervolgens met winst doorverkocht", vertelt Vercruysse, die ook in zijn boek 'De eeuw van Afrika' over Dangote schreef.
Na een studie in Egypte aan de Al-Azhar-universiteit startte hij zijn eigen ondernemingen. "Hij leende geld bij zijn grootvader en importeerde rijst, suiker en cement. Dat waren zaken die Nigeria nodig had, maar hij vroeg zich tegelijk ook af waarom ze dat niet zelf maakten", gaat Vercruysse verder. "Daarop begon hij suiker en cement te produceren."
Het is niet alleen een mijlpaal voor ons bedrijf, maar voor alle Nigerianen en Afrikanen.
Aliko Dangote
"Dat bleek enorm succesvol", vertelt Vercruysse. "Hij fabriceert ondertussen cement in 10 Afrikaanse landen en stelt met zijn hele imperium maar liefst 30.000 Afrikanen te werk. Daarmee is hij een van de grootste werkgevers van Afrika."
Zijn invloed reikt inmiddels ver buiten Nigeria. Volgens Time behoorde hij in 2014 tot de 100 meest invloedrijke mensen ter wereld. Volgens Bloomberg is hij het 65e rijkste individu ter wereld en de rijkste persoon van Afrika, met een vermogen van 30,6 miljard euro.
Bloomberg berekende dat Dangotes persoonlijke vermogen met ongeveer 20 miljard euro zal stijgen door de beursgang. "Tegelijk is hij altijd eenvoudig gebleven", benadrukt Vercruysse. "Hij woont en leeft nog altijd eenvoudig en steekt zijn geld steevast in nieuwe investeringen in plaats van in zijn eigen welvaart."
Symbool voor de transformatie van Afrika
Dangote wordt door velen ook geprezen voor zijn filantropische activiteiten. Naast investeringen in de industrie besteedt hij veel geld aan onderwijs, gezondheidszorg en goede doelen. "Hij wordt door de meesten op handen gedragen", vertelt Vercruysse.
Ook de beursgang van de raffinaderij moet niet uitsluitend een zaak van grote investeerders worden. Dangote wil dat gewone Nigerianen en andere Afrikanen aandelen kunnen kopen.
"We mikken op 10 miljoen aandeelhouders uit heel Afrika en misschien ook uit andere delen van de wereld", vertelde Dangote aan de Financial Times.
Zelfs voor een peulschil kunnen Nigerianen intekenen. Zo kan iedereen meeprofiteren, hoe arm ook. "Elke Afrikaan moet de kans krijgen om een aandeel te kopen", vertelde hij aan CNN. "Voor de prijs van een colablikje kun je al inkopen", benadrukt Vercruysse.
"Het is niet alleen een mijlpaal voor ons bedrijf, maar voor alle Nigerianen en Afrikanen", vertelde Dangote maandag.
Dat bevestigt ook Vercruysse: "Op dit moment is ruwe olie het belangrijkste exportproduct van Afrika. En het belangrijkste importproduct is geraffineerde olie. De olie wordt dus elders bewerkt en terug ingevoerd."
Stilaan wordt dat dus verleden tijd. "Deze beursgang staat symbool voor de transformatie die Afrika aan het doormaken is", besluit Vercruysse.
