Door een grote storing was het treinverkeer vanochtend in grote delen van Nederland zwaar verstoord. De Nederlandse spoorbeheerder ProRail ontdekte buizen die zijn vastgemaakt aan het spoor, en denkt daarom aan sabotage. Wat weten we tot nu toe?
Treinverkeer in Nederland zwaar verstoord na mogelijke sabotage: wat weten we tot nu toe?
Wat is er gebeurd?
De Nederlandse spoorbeheerder ProRail krijgt de eerste melding van een storing om 5.30 uur binnen. In de loop van de ochtend worden op meer dan 20 verschillende plekken storingen in het beveiligingssysteem vastgesteld, meldt de Nederlandse omroep NOS.
Treinen kunnen daardoor niet veilig rijden, omdat seinen ontregeld zijn en niet kan worden gecontroleerd waar de treinen zich bevinden.
Volgens spoorbeheerder ProRail zijn voornamelijk trajecten in Centraal-Nederland en in het noorden en oosten van het land uitgevallen, maar heeft de storing ook "een landelijke uitstraling".
In heel wat stations passeren er lange tijd geen treinen meer, wat drukte op de perrons veroorzaakt. Er zijn ook gevolgen voor het wegverkeer, omdat de slagbomen aan overwegen het niet meer doen.
Rond het middaguur wordt de dienstregeling weer volledig opgestart. Dat kost tijd, waardoor er ook in de namiddag nog vertragingen mogelijk zijn.
Hoe is er gesaboteerd?
Daar gaat ProRail toch vanuit, omdat er op verschillende locaties storingen zijn. "Op meerdere plekken op het spoor zijn materialen aangetroffen die daar bewust zijn neergelegd", zegt een woordvoerder.
Het gaat onder meer om buizen die op 27 plaatsen aan het spoor zijn vastgemaakt. "Het systeem geeft dan aan dat het spoor bezet is, terwijl dat niet zo is. Daar kun je geen veilige en betrouwbare dienstregeling rijden. Volgens ProRail lijkt er daarom "sprake te zijn van sabotage".
De buizen veroorzaken hier en daar ook gevaarlijke situaties. In Overijssel botst een trein op zo'n buis. Niemand raakt gewond en er is geen gevaar voor de reizigers. ProRail onderzoekt nu of de trein schade heeft opgelopen.
De politie en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) onderzoeken de incidenten. De AIVD focust daarbij vooral op de vraag uit welke hoek de sabotage zou kunnen komen, meldt persbureau ANP. Op beelden van de NOS is te zien hoe onderzoekers buizen weghalen en meenemen.
In de loop van de dag zijn er echter meldingen dat op sommige plaatsen waar eerder materiaal werd verwijderd, opnieuw voorwerpen op de sporen zijn neergelegd.
Wie zou hier achter kunnen zitten?
Het blijft voorlopig gissen wie verantwoordelijk is voor de sabotage en of die verband houdt met Prinsjesdag, de opening van het parlementaire jaar in Nederland. Koning Willem-Alexander leest dan zijn Troonrede voor.
In Nederlandse media wordt de vraag gesteld of de verstoringen het werk zijn van boeren. Die zijn boos over de stikstofplannen van de Nederlandse regering en hadden voor Prinsjesdag protest aangekondigd.
Boerenorganisaties zeggen dat ze niet achter de verstoringen zitten en keuren die ook af, maar sluiten niet uit dat individuele boeren verantwoordelijk kunnen zijn. Acties zonder medeweten of goedkeuring van de organisaties zijn mogelijk, klinkt het.
Ook andere actiegroepen, zoals Extinction Rebellion, die wel vaker wegen blokkeren, zeggen niet achter de sabotage te zitten. "Wij nemen altijd de verantwoordelijkheid voor onze acties", is daar te horen.
Los van de chaos op het spoor staan er vanaf de middag op verschillende plaatsen in Nederland hooibalen in brand langs provinciale wegen en snelwegen. Dat kan wijzen op acties van activistische boeren.
Kan dit ook bij ons gebeuren?
Op het treinverkeer in België is er weinig tot geen impact. "Veiligheid is de absolute prioriteit van Infrabel en we nemen dit heel serieus en volgen dit nauwgezet op", benadrukt de Belgische spoorbeheerder.
In principe kan zo'n sabotageactie ook bij ons plaatsvinden, maar alles wordt grondig in de gaten gehouden. "Het treinverkeer wordt beheerd vanuit onze seinhuizen via de verkeersleiding en alles wordt goed gemonitord", zegt woordvoerder Frédéric Petit.
"Als er een storing aan de spoorinfrastructuur is, dan wordt dit onmiddellijk gedetecteerd via onze systemen en in real time opgevolgd. Er gaan dan technische ploegen van Infrabel op het terrein om dit verder te bekijken en op te lossen."
Er kan ook worden beslist om treinen op bepaalde plekken trager te laten rijden of om eventueel het treinverkeer helemaal te onderbreken, klinkt het.

