In de gevangenis van Ieper opent vandaag een expo die het 150-jarige bestaan van de gevangenis viert. Panelen en filmpjes vertellen over het leven binnen de muren van het historische gebouw. Een bewogen geschiedenis, tot en met vandaag. De gevangenis van Ieper kwam al vaker in het nieuws omdat er te weinig plaats is.
Gevangenis Ieper viert 150-jarig bestaan met expo over leven achter de muren
De huidige gevangenis is voor Ieper om meer dan 1 reden belangrijk, zegt Dominiek Dendooven van het Yper Museum. "Ze bepaalt mee het beeld van onze stad, ze is een belangrijke werkgever, én ze huisvest een gemeenschap die onvrijwillig tijdelijk Ieperling wordt."
Het gebouw is om nog een andere reden bijzonder. "Het is een van de weinige gebouwen die de Eerste Wereldoorlog overleefde. Bovendien bleef het tijdens die oorlog zijn functie behouden, omdat de Britten er gevangenen in opsloten."
Aalmoezenier vertelt
De tentoonstelling bestaat uit 2 delen: panelen aan de buitenkant van het gebouw, die na afloop van de expo naar binnen verhuizen. En filmpjes waarin onder meer een gedetineerde, gevangenisbewakers, sociale werkers en de vertellen over het leven achter de muren.
Maar de expo vertelt ook het verhaal van het gevangenisleven in de tijd voor de huidige gevangenis er was. "In het ancien régime, voor de Franse Revolutie, zaten mensen in de gevangenis vooral vast wegens schulden", weet Dendooven. "De meeste straffen waren toen lijfstraffen, behalve voor wie amok maakte en tijdelijk werd opgesloten. In de 19e eeuw veranderde dat naar het idee om gevangenen individueel, in stilte en isolatie te laten werken."
Goede Vrijdagskinderen
Ieper had ook een tijdlang de traditie van de 'Goede Vrijdagskinderen'. "De stadsmagistraat liet toen steevast op Goede Vrijdag enkele gevangenen vrij."
In de voorbije jaren is de gevangenis van Ieper ingrijpend veranderd. Het gebouw was in 2022 en 2023 gesloten en ging in 2024 opnieuw open met extra plaatsen. Bij de renovatie kreeg elke cel afgesloten sanitair met een deur, en in de meeste cellen kwam er ook een douche.
Op de grond slapen
Toch is er ook ongenoegen. Er zijn momenteel 182 gevangenen, terwijl er plaats is voor minder. 11 mensen moeten nu op de grond slapen. "We doen ons best, maar die overbevolking vergt veel veerkracht van onze 150 werknemers en van de gedetineerden zelf", zegt inrichtingshoofd Bea Schmidts.
"We beseffen dat een gevangenis vieren altijd een beetje gevoelig ligt, omdat mensen er niet vrijwillig verblijven", vult adviseur-gevangenisdirecteur Bruno De Bode aan. "Maar dit gebouw is belangrijk voor Ieper en wat er binnen de muren gebeurt, heeft impact op de hele samenleving. Met de tentoonstelling willen we bovendien al het personeel bedanken dat hard werkt, soms in moeilijke omstandigheden."
Regionaal nieuws uit West-Vlaanderen


