Een AI-model van OpenAI heeft in 88 uur het Navier-Stokes-probleem kunnen oplossen. Dat is een wiskundig probleem waar wetenschappers al meer dan een eeuw geen oplossing voor vonden. Professor wiskunde Ann Dooms is onder de indruk, "al is dit voor de wiskunde zelf niet zo'n goed nieuws".
Artificiële intelligentie lost een van de grootste wiskundige raadsels ooit op in 4 dagen
Het Navier-Stokes-probleem wordt een van de 7 grote wiskundige problemen van deze eeuw genoemd. Wiskundigen breken er al decennialang het hoofd over. En wie het kon oplossen, zou 1 miljoen dollar krijgen.
Het wiskundige probleem heeft betrekking op het voorspellen van het gedrag van vloeistoffen en gassen. "Wat men zich onder andere afvroeg: als een vloeistof zich 'braaf' beweegt en we daar verder niets aan veranderen, blijft die beweging dan altijd stabiel? Of kunnen er op bepaalde plekken heel 'lelijke' bewegingen of vortexbewegingen ontstaan?", legt Ann Dooms, professor wiskunde en data science aan de VUB, uit.
OpenAI, het bedrijf achter het populaire AI-model ChatGPT, laat nu weten het probleem in 'maar' 88 uur te hebben opgelost. Dat gebeurde met een model met "aanzienlijk grotere capaciteiten dan GPT-6 Astra", het nieuwste model van het bedrijf dat minder dan een week geleden werd gelanceerd.
Op termijn zou dit resultaat kunnen helpen om bijvoorbeeld zware stormen beter te voorspellen
Ann Dooms, professor wiskunde en data science aan de VUB
Volgens het bedrijf schakelde dat model meer dan 10.000 AI-agenten in, die gelijktijdig samenwerkten. Tijdens het proces werden ook meer dan 130 miljard 'tokens' gegenereerd, een meeteenheid die bij AI wordt gebruikt om de omvang van gegenereerde inhoud te bepalen.
"OpenAI heeft nu kunnen bewijzen dat die vloeistof zich inderdaad 'lelijk' kan gedragen. Dat is relevant voor praktische toepassingen in het luchtverkeer, maar ook voor weermodellen. Op termijn zou dat kunnen helpen om bijvoorbeeld zware stormen beter te voorspellen."
Beluister het gesprek in VRT NWS De Ochtend over het Navier-Stokes-probleem:
Slecht nieuws voor de wiskunde?
Volgens Dooms heeft het ook nadelen dat nu deze complexe problemen kan oplossen. "In zekere zin is dit voor de wiskunde zelf niet zo'n goed nieuws. Wanneer een community van onderzoekers samen aan zo'n probleem werkt, ontstaan onderweg vaak nieuwe theorieën, inzichten en geconnecteerde problemen", legt ze uit.
"Nu ligt er opeens een oplossing, die wel nog verder bestudeerd moet worden natuurlijk, maar eigenlijk is dat vrij ondankbaar werk", besluit ze. "En is dit onderzoeksgebied nu 'dood', of zullen onderzoekers het toch nog verder uitspitten? Dat laatste zou wel moeten."
De aankondiging van OpenAI kwam ook snel in opspraak. Zo liet de Australische wiskundige Tristan Buckmaster weten dat hij gelijkenissen ziet met zijn eigen onderzoek.
Buckmaster ontwikkelde samen met de Amerikaanse wiskundige Levent Alpöge, die werkzaam is bij AI-bedrijf Anthropic, vernieuwende hypotheses om het Navier-Stokesprobleem op te lossen. Die benaderingen zouden afwijken van de aanpak van andere onderzoekers, maar OpenAI zou volgens hem nu net zijn onderzoekslijn gevolgd hebben om tot de oplossing te komen.

