Naar hoofdinhoud

"Dit is geen kattenkwaad": minstens 10 explosieven gevonden bij Duits elektriciteitsstation, zegt deelstaatminister

Artikel luisteren
6min
Meer info

In Brandenburg zijn meer dan 10 verdachte apparaten gevonden bij een sabotagepoging aan het Duitse elektriciteitsnet. Dat bevestigt deelstaatminister Jan Redmann. In 2 gevallen slaagden de daders erin om geleidend materiaal in hoogspanningsleidingen te brengen, in een poging kortsluiting te veroorzaken. Een grote stroomuitval bleef uit. Wie achter de sabotage zit, is nog onduidelijk. De Duitse autoriteiten sluiten ook betrokkenheid van een buitenlandse mogendheid, zoals Rusland, niet uit.

Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:update:

Deze ochtend zijn bij het hoogspanningsstation in Turnow-Preilack, vlak bij de energiecentrale Jänschwalde in Brandenburg, meerdere geïmproviseerde brandbommen en explosieven gevonden.

Het is nog onduidelijk wat voor explosieven precies zijn gevonden. De politie spreekt van zogenaamde onconventionele explosieven en brandbare wapens, maar geeft daarover nog geen technische details.

Energiebedrijf spreekt van aanslag

Twee van die explosieven zijn daadwerkelijk ontploft, zegt deelstaatminister Jan Redmann. De andere gevonden explosieven zijn volgens de politie niet afgegaan. Er is schade of een mogelijke beschadiging aan meerdere elektriciteitsleidingen vastgesteld. Hoe groot die schade precies is, maakt nog deel uit van het onderzoek.

Een hoofdtransformator werkt als een grote verdeelstekker die de spanning van elektriciteit verandert. Het zet stroom van het hoogspanningsnet om naar een lagere spanning, zodat het veilig naar dorpen, steden en fabrieken kan worden gestuurd.

Volgens de deelstaatminister wordt de site nog steeds onderzocht, maar zouden er al minstens 10 explosieve apparaten aangetroffen zijn "en dat aantal loopt nog verder op", klinkt het. 

Door de ontploffing van die explosieven was er kortstondig een onderbreking van enkele leidingen. Inmiddels zijn alle leidingen weer in werking en is de algemene stroomvoorziening niet getroffen.

De onderbreking was volgens correspondent in Duitsland Chiem Balduch van korte duur. "De netbeheerder en het energiebedrijf spreken echt van een gerichte aanval. Er wordt dus rekening mee gehouden dat het doelbewust de bedoeling was om de stroomvoorziening in de regio plat te leggen."

Brandenburgs minister-president Dietmar Woidke en Duits staatsminister van Infrastructuur Robert Crumbach spreken zelfs van een aanslag op kritieke infrastructuur. Ook energiebedrijf Leag volgt die piste. Het doel zou volgens 50Hertz vermoedelijk zijn geweest om een grootschalige stroomuitval bij een van de productieblokken van de Jänschwalde-centrale te veroorzaken.

Jänschwalde is de grootste kolencentrale van Brandenburg, niet ver van Cottbus, en een belangrijk onderdeel van de regionale stroomvoorziening. De centrale wordt in 2028 gesloten.

Bij de centrale viel blok B technisch uit. Volgens het nieuwsmedium WELT gebeurde dat als gevolg van een veiligheidsmechanisme dat het blok automatisch uitschakelde. Er zijn geen gewonden gevallen en volgens de politie was er geen gevaar voor de bevolking.

De politie en het Landeskriminalamt Brandenburg (LKA) onderzoeken de zaak. Specialisten zijn ter plaatse om de niet-ontplofte explosieven veilig te stellen.

Geïmproviseerde explosieven

Over de precieze aard van de explosieven bestaat nog veel onduidelijkheid. Aanvankelijk werd gesproken over bommen en zelfs raketten, maar de politie heeft dat inmiddels genuanceerd. Het zou gaan om geïmproviseerde brandbommen en explosieven.

Volgens de beheerder van de centrale zouden de apparaten zelfs kunnen zijn gemaakt met aangepast vuurwerk dat gewoon in de supermarkt verkrijgbaar is.

"Dat zou erop kunnen wijzen dat het om een eerder amateuristische actie gaat", zegt Balduck. Maar dat zegt niet noodzakelijk iets over de mogelijke impact.

"We hebben de afgelopen jaren gezien dat je niet per se geavanceerde wapens nodig hebt om een stroomnetwerk plat te leggen. Een kleine brand kan bijvoorbeeld al een hoogspanningsleiding beschadigen en kortsluiting veroorzaken. Dat kan vervolgens dagenlang duren en veel werk kosten om te herstellen."

Volgens Balduck toont dat aan hoe kwetsbaar de energie-infrastructuur is. Zelfs relatief eenvoudige geïmproviseerde middelen kunnen grote gevolgen hebben wanneer ze op een strategische plaats worden ingezet. Voorlopig is er echter nog geen duidelijkheid over de daders of het motief achter de aanval in Brandenburg.

Explosieven op Leipzig

Het incident doet denken aan de explosieven die eerder deze maand werden teruggevonden op de luchthaven van Leipzig, in Duitsland. 

In augustus werd op luchthaven Leipzig/Halle een drone met explosieven en een ontsteker aangetroffen, in de buurt van Oekraïense Antonov-vrachtvliegtuigen. Het incident komt op een moment waarop Duitsland ook onderzoek doet naar een vermoedelijke Russische aanvalspoging bij de luchthaven Leipzig/Halle. Een verband tussen beide incidenten is vooralsnog niet aangetoond.

Het Antonov-vliegtuig op de luchthaven van Leipzig

Duitse media plaatsen beide incidenten daarom in de context van een mogelijke Russische hybride sabotagecampagne tegen Duitse kritieke infrastructuur.

De zwaarste (hybride) aanval vond volgens Balduck eerder dit jaar plaats, rond Berlijn. Ook dat was een sabotageactie van het stroomnet. Daarbij zaten tienduizenden huishoudens dagenlang zonder elektriciteit, uitgerekend tijdens een van de koudste periodes van het jaar. Die aanval werd online opgeëist door een extreemlinkse organisatie, maar ook daar bleef onduidelijk wie precies achter de groep zat en hoeveel mensen erbij betrokken waren.

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Maak van VRT NWS jouw voorkeursbron op Google

Google heeft een nieuwe functie gelanceerd waarmee je zelf kunt kiezen welke bronnen je eerst ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van VRT NWS.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"